انتقاد رهبران اروپایی از طرح صلح اوکراین؛ روبیو: طرح را آمریکا تهیه کرده است

مارکو روبیو می‌گوید که طرح پیشنهادی برای پایان دادن به جنگ اوکراین را خود آمریکا تهیه کرده است. صحبت‌های وزیر خارجه آمریکا پس از آن مطرح می‌شود که چند سناتور از آقای روبیو نقل قول کرده بودند که این طرح «فهرست آرزوهای روسیه» است.

این طرح ۲۸ ماده‌ای که رسما علنی نشده اما جزئیات آن درز کرده است، از دید بسیاری، از جمله کشورهای اروپایی، به نفع روسیه تلقی شده است.

نمایندگان آمریکا و اوکراین و مقام‌های امنیتی بریتانیا، فرانسه، آلمان امروز، یکشنبه، در ژنو سوئیس، درباره این طرح گفت‌وگو می‌کنند. وزیر خارجه آمریکا هم در این جمع حضور خواهد داشت.

رهبران اروپا، کانادا و ژاپن دیروز با اشاره به نگرانی‌ها در مورد تغییرات مرزی و کوچک کردن ارتش اوکراین، گفتند که در این طرح «عناصر ضروری برای صلح عادلانه و پایدار» هست اما «نیاز به کار اضافی» دارد.

ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، پیشتر هشدار داده بود که به دلیل فشار ایالات متحده برای پذیرش طرح، کی‌یف با «یکی از سخت‌ترین لحظات تاریخ خود» روبه‌رو است.

دونالد ترامپ تا پنج‌شنبه به اوکراین فرصت داده است تا طرح را بپذیرد.

روز شنبه، آقای ترامپ در پاسخ به این پرسش که آیا پیش‌نویس طرح فعلی پیشنهاد نهایی او برای اوکراین است، در کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «نه، پیشنهاد نهایی من نیست.»

او افزود: «هر جور که شده باید جنگ را تمام کنیم. بنابراین روی آن کار می‌کنیم.»

آقای روبیو پس از نقل قول‌هایی که سناتورها از او کردند، تاکید کرد که طرح کار ایالات متحده «بر مبنای نظرات» روسیه و اوکراین است.

متحدان اوکراین در اروپا با مفاد اصلی این پیش‌نویس مخالفت کرده‌اند.

این پیش‌نویس شامل توافق اوکراین برای خروج نیروها از مناطق شرقی است که روسیه نتوانسته با جنگ آنها را تصرف کند و همچنین شامل محدود کردن نیروهای مسلح هم می‌شود.

روز شنبه مایک راوندز، سناتور جمهوری‌خواه، گفت که روبیو گفته است که این طرح «پیشنهاد آمریکا نیست.»

مایک راوندز گفت که این طرح را «نماینده روسیه» به استیو ویتکاف، به عنوان فرستاده ویژه ترامپ، ارائه داده است.

کمی پس از آن، تامی پیگوت، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، گفت که روایت راوندز از گفتگویش با روبیو «به‌وضوح نادرست» است.

او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «همانطور که وزیر خارجه و کل دولت همواره تاکید کرده‌اند، این طرح را ایالات متحده با مشارکت روس‌ها و اوکراینی‌ها تهیه کرده است.»

پس از آن خود آقای روبیو هم در شبکه‌های اجتماعی نوشت: «پیشنهاد صلح را ایالات متحده تهیه کرده است. این طرح بر اساس نظرات طرف روس است اما همچنین بر اساس نظرات قبلی و مستمر اوکراین است.»

رهبران کانادا، فنلاند، فرانسه، ایرلند، ایتالیا، ژاپن، هلند، اسپانیا، بریتانیا، آلمان و نروژ، بیانیه مشترک روز شنبه در اجلاس گروه ۲۰ در آفریقای جنوبی را امضا کردند. دو مقام ارشد اتحادیه اروپا هم در میان امضاکنندگان بودند.

در این بیانیه آمده است: «ما معتقدیم که این پیش‌نویس مبنایی است که نیاز به کار بیشتری دارد. آماده‌ایم برای اطمینان از پایداری صلح آینده، مشارکت کنیم. ما در این اصل که مرزها نباید با زور تغییر کنند، صریح هستیم.»

«ما همچنین نگران محدودیت‌های پیشنهادی برای نیروهای مسلح اوکراین هستیم که کی‌یف را در برابر حملات آینده آسیب‌پذیر می‌کند.»

در این بیانیه آمده است: اجرای بندهای مربوط به اتحادیه اروپا و ناتو به موافقت اعضای آنها موکول است.

سخنگوی نخست‌وزیر بریتانیا، که در اجلاس گروه ۲۰ در ژوهانسبورگ حضور دارد، روز شنبه با آقای زلنسکی تلفنی صحبت کرد و پس از آن با آقای ترامپ تماس گرفت و مواضع متحدان اوکراین را به او منتقل کرد.

کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا قبلا گفته بود نگران محدودیت‌های پیشنهادی برای ارتش اوکراین در طرح ایالات متحده است و تاکید کرده بود: «ضروری است که اوکراین در صورت برقراری آتش‌بس بتواند از خود دفاع کند.»

در این طرح صلح، ایالات متحده پیشنهاد می‌کند که نیروهای اوکراینی از بخشی از منطقه شرقی دونتسک در کنترل آنها، همچنین منطقه لوهانسک و شبه جزیره کریمه در جنوب عقب‌نشینی کنند. این شبه جزیره در سال ۲۰۱۴ به خاک روسیه ضمیمه شد.

این طرح همچنین شامل مسدود کردن مرزهای مناطق جنوب خرسون و زاپوریژیا در اوکراین در امتداد خطوط نبرد فعلی است. روسیه هر دو منطقه را تا حدودی اشغال کرده است.

طرح همچنین ارتش اوکراین را به ۶۰۰ هزار نفر محدود می‌کند و جت‌های جنگنده اروپایی باید در لهستان کشور همسایه اوکراین مستقر شوند. برآورد شده شمار نفرات ارتش اوکراین بعد از شروع جنگ به ۸۸۰ هزار نفر رسیده باشد.

در این طرح آمده است که کی‌یف «تضمین‌های امنیتی قابل اعتمادی» دریافت خواهد کرد، اگرچه جزئیاتی در مورد این تضمین‌ها ارائه نشده است.

در این سند همچنین آمده است که «انتظار می‌رود» روسیه به همسایگان خود حمله نکند و ناتو در آن مناطق گسترش نیابد.

براساس طرح آقای ترامپ، با لغو تحریم‌های روسیه از مسکو برای پیوستن دوباره به گروه جی ۷ متشکل از قدرتمندترین کشورهای جهان دعوت می‌شود که بار دیگر به جی ۸ تبدیل خواهد شد و این فرصتی است که روسیه «دوباره در اقتصاد جهانی ادغام شود.»

روز جمعه، آقای ترامپ گفت که زلنسکی «باید» پیشنهادهای ایالات متحده را بپذیرد، در غیر این صورت اوکراین و روسیه به جنگ ادامه خواهند داد.

در همین حال ولودیمیر زلنسکی در واکنش به این طرح گفت که کشورش با انتخاب دشواری روبروست و «باید بین از دست دادن عزت ملی خود یا خطر از دست دادن شریک مهمش یکی را انتخاب کند.»

آقای زلنسکی گفت: «امروز یکی از سخت‌ترین لحظات تاریخ ماست» و متعهد شد که با آمریکایی‌ها در مورد این طرح «سازنده» همکاری کند.

روز شنبه، رهبر اوکراین اعلام کرد که آندری یرماک، رئیس دفترش، رهبری تیم مذاکره‌کننده اوکراین را برای مذاکرات آینده در مورد یک توافق صلح، از جمله هر توافقی که ممکن است شامل روسیه باشد، بر عهده خواهد داشت.

او در یک پیام ویدیویی که در رسانه‌های اجتماعی منتشر شد، گفت: «نمایندگان ما می‌دانند که چگونه از منافع ملی اوکراین دفاع کنند و دقیقا چه کاری باید انجام شود تا از حمله سوم روسیه به اوکراین، جلوگیری شود.»

کی‌یف به شدت به تحویل سلاح‌های پیشرفته ساخت آمریکا، از جمله سیستم‌های دفاع هوایی برای دفع حملات هوایی مرگبار روسیه، و همچنین اطلاعات ارائه شده از سوی واشنگتن وابسته است.

ولادیمر پوتین، رئیس جمهور روسیه روز جمعه تایید کرد که مسکو طرح ایالات متحده را دریافت کرده است اما گفت که این طرح به طور مفصل با کرملین مورد بحث قرار نگرفته است.

او گفت که مسکو مایل است «انعطاف‌پذیری نشان دهد» اما همزمان تاکید کرد که آماده است تا به مبارزه ادامه دهد.

آقای پوتین در فوریه ۲۰۲۲ یک تهاجم تمام عیار را به اوکراین آغاز کرد.

در ماه‌های اخیر، نیروهای روسی به‌رغم تلفات سنگین گزارش شده در نبرد، به آرامی در منطقه جنوب شرقی اوکراین پیشروی کرده‌اند.