«شیطان وجود ندارد» در آپارات

این هفته در آپارات فیلم «شیطان وجود ندارد» ساخته محمد رسول‌اف به نمایش در‌می‌آید.

پس از آن در بخش «تحلیل آپارات» با کاوه فرنام؛ تهیه کننده فیلم، میترا منصوری؛ نویسنده، فیلم‌ساز و برنامه‌ساز تلویزیونی و فرید اسماعیل‌پور؛ مستندساز و پژوهش‌گر سینما درباره فیلم و موضوعش گفت‌و‌گویی خواهیم داشت.

حاکمان دیکتاتور سعی می‌کنند با ارعاب، خونریزی و کشتن و اعدام معترضان، جامعه را وادار به سکوت و پیروی از نظام حاکم بکنند. اسم این منش را هم می‌گذارند «اجرای قانون» ولی وقتی در زمان ظلم واکنش هر عضو این جامعه چطور می‌تواند باشد؟ مصلحت‌اندیشی، منفعت‌طلبی و سکوت و همراهی با حکومت یا نه گفتن و مخالفت با جنایت و سهیم نشدن در آن؟ «شیطان وجود ندارد» ساخته محمد رسول‌اُف فیلم‌ساز شناخته شده، ممنوع الکار و زندانی ایران فیلمی است در همین زمینه و خیلی نزدیک به رخدادهایی که این روزها در ایران شاهدیم.

روایت آدم‌هایی که مامور اجرای دستورات حکومت می‌شوند. خیلی از آنها بر خلاف تصورات رایج، هیولاهایی غیر‌انسانی نیستند، بلکه آدم‌اند، آدم‌هایی مثل بقیه مردم. زندگی و زن و بچه دارند و می‌خواهند زندگی‌شان را بکنند. اما یک فرق مهم با بقیه مردم دارند. آنها خواسته یا ناخواسته تسلیم نظام حاکم و تبدیل به ابزار حکومت شده اند. «شیطان وجود ندارد» گرچه هرگز در ایران به نمایش در نیامد اما یکی از موفق‌ترین فیلم‌های ایرانی در عرصه‌های بین المللی بوده است ،آقای رسول‌اُف با این فیلم برنده جایزه خرس طلایی بهترین فیلم از هفتادمین جشنواره بین المللی فیلم برلین شد و یکی از مهمترین جوایز سینمایی جهان را به دست آورد.

حرمت انسان به نه گفتن و مطیع نبودن در برابر ظلم است. «شیطان وجود ندارد» فیلمی اپیزودیک و قصه‌گو است که در آن اپیزودها از منظر موضوعی به هم مرتبط می شوند. فیلم موضوعی جسورانه و مهم دارد و فیلم‌سازش با پشتکار و جسارت بسیار در داخل ایران با درهم شکستن مرزهای سانسور و محدودیت‌ها این فیلم را ساخته و تصویری همه جانبه ثبت کرده از آن چه در داخل یک سیستم سرکوبگر می گذرد. تصویری از آدم‌های مصلحت‌اندیش و سازشگر و کسانی که قدرت نه گفتن به ظلم را پیدا می کنند.

محمد رسول‌اُف، تهیه‌کننده، نویسنده فیلم‌نامه و کارگردان مستقل ایرانی متولد سال ۱۳۵۱در شیراز و از اعضای آکادمی اسکار است. او فعالیت هنری خود را در هشت ساله‌گی و در کنار پدرش به عنوان بازیگر در گروه‌های نمایش آزاد در شیراز آغاز کرد و فعالیت در تئاتر را با نویسنده‌گی و کارگردانی ادامه داد. علاقهٔ او به فیلم‌های مستند باعث ورودش به سینما شد. رسول‌اُف دانش‌آموخته علوم اجتماعی است. نگاه نقادانه او از نخستین فیلم‌هایش، او را در برابر دستگاه ممیزی حکومت ایران قرار داده است. او تاکنون هشت فیلم سینمایی ساخته که هیچ‌کدام در ایران اجازه نمایش عمومی نیافته است. در پی حوادث پس از انتخابات خرداد ۱۳۸۸، محمد رسول‌اُف و جعفر پناهی در حال فیلم‌برداری صحنه‌هایی از یک فیلم به همراه کلیه عوامل تهیه و تولید حاضر در محل فیلمبرداری بازداشت شدند و او پس از محاکمه در آذر ماه سال ۱۳۸۹ به مجموعاً شش سال حبس محکوم شد. در دادگاه تجدید نظر، حکم زندان او به یک سال کاهش پیدا کرد. در سال ۱۳۹۰ ممنوعیت خروج وی از ایران، به دلیل نمایش فیلم 'به امید دیدار' در شصت‌و‌چهارمین جشنواره فیلم کن لغو شد اما او موفق به حضور در این رویداد نشد.

پس از ساخت فیلم 'دست‌نوشته‌ها نمی‌سوزند' (۱۳۹۲) و نمایش آن در شصت‌و‌ششمین جشنواره فیلم کن، در شهریور ۱۳۹۲مجدداً پاسپورت و وسایل شخصی او در فرودگاه تهران ضبط شد. یک سال پس از انتخاب حسن روحانی گذرنامه رسول‌اف به او بازگردانده شد. پس از دو سال او موفق به دریافت پروانه ساخت از وزارت فرهنگ‌و‌ارشاد اسلامی شد و فیلم 'لرد' را زمستان ۱۳۹۴ مقابل دوربین برد: فیلمی درباره فساد اقتصادی در ایران. آقای رسول‌اف با این فیلم در سال ۲۰۱۷ برنده جایزه بهترین فیلم در بخش نوعی نگاه کن شد. لرد در بیش از صد فستیوال سینمایی دیگر هم به نمایش درآمد و جوایز دیگری هم دریافت کرد. اما آقای رسول‌اف در بازگشت به ایران با دستور نهادهای امنیتی بازداشت و ممنوع‌الخروج شد و برایش به خاطرساختن این فیلم پرونده ای در دادگاه انقلاب تشکیل شد. او به «تبلیغ علیه نظام» متهم شد. دادگاه اولیه او را به یک سال زندان و دو سال ممنوع الخروجی محکوم کرد. آقای رسول‌اف در این مدت بازهم به فیلم‌سازی ادامه داد و از جمله آخرین فیلمش قبل از دستگیری و زندانی شدن مستند «جنایت عمدی» درباره مرگ بکتاش آبتین در زندان جمهوری اسلامی بود.

فیلم‌شناسی محمد رسول‌اف

۱۳۸۰ گاگومان

۱۳۸۳ جزیره آهنی

۱۳۸۶ باد دبور

۱۳۸۷ کشتزارهای سپید

۱۳۹۰ به امید دیدار

۱۳۹۲ دستنوشته ها نمی سوزند

۱۳۹۵ لرد

۱۳۹۸ شیطان وجود ندارد

۱۴۰۰ مستند 'جنایت عمدی'

جوایز مهم

۲۰۲۰ خرس طلای هفتادمین جشنواره فیلم برلین برای فیلم 'شیطان وجود ندارد'

۲۰۱۷ جایزه بهترین فیلم از بخش نوعی نگاه در فستیوال کن برای فیلم 'لِرد'

۲۰۱۳ مدال نقره مجموعه فعالیت هنری از فستیوال تلوراید همراه با برادران کوئن و رابرت ردفورد

۲۰۱۳ جایزه منتقدین بین‌المللی در فستیوال کن برای 'دست‌نوشته‌ها نمی‌سوزند'

گفتگوی آپارات با کاوه فرنام؛ تهیه کننده فیلم، میترا منصوری؛ نویسنده، فیلم‌ساز و برنامه‌ساز تلویزیونی و فرید اسماعیل‌پور؛ مستندساز و پژوهش‌گر سینما درباره فیلم «شیطان وجود ندارد» ساخته محمد رسول‌اُف را اینجا ببینید.

جمعه ۹ شب

شنبه ۱۱ صبح

یکشنبه ۱۱:۳۰ شب

سه‌شنبه ۳:۰۰ بعدازظهر

چهارشنبه ۱۲ شب

تکرار جمعه ۲:۰۰ بامداد

این فیلم در ساعات اعلام شده در جدول فوق از طریق کلیک بر روی اینجا، لینک پخش زنده تلویزیون وب‌سایت بی‌بی‌سی فارسی

و یا اینجا، لینک پخش زنده تلویزیون بی‌بی‌سی فارسی در کانال بی‌بی‌سی فارسی در یو‌تیوب نیز قابل مشاهده است.

برای دسترسی به صفحات برنامه‌های گذشته آپارات رویاینجا کلیک کنید.

می توانید از طریق راه‌های ارتباطی زیر با ما تماس بگیرید:

- آدرس پست الکترونیک برنامه آپارات: aparat@bbc.co.uk

- آدرس فیس بوک برنامه آپارات:https://www.facebook.com/bbcpersiantv