گروسی: ایران به اسناد «بسیار محرمانه آژانس» دست یافته، دور ششم مذاکرات ایران و آمریکا یکشنبه در مسقط

رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در نشست خبری خود در وین گفت «شواهد قاطعی» وجود دارد که «اسناد بسیار محرمانه آژانس» به دست ایران افتاده است. او پیشتر در بیانیه‌ای خطاب به شورای حکام هم نوشت «تا زمانی که ایران به آژانس برای حل مسائل باقی‌مانده پادمانی کمک نکند، آژانس قادر نخواهد بود تضمین کند که اهداف برنامه هسته‌ای ایران صرفا صلح‌آمیز است.» در همین حال، دوشنبه‌شب وزارت خارجه ایران تایید کرد که دور ششم مذاکرات این کشور با آمریکا یکشنبه آینده در مسقط، پایتخت عمان، برگزار خواهد شد.

ایران پیشتر این اتهام جمع‌آوری اسناد را «افترا» خوانده و گزارش اخیر آقای گروسی را هم «غیرمنصفانه» توصیف کرده بود.

در جریان نشست خبری آقای گروسی برای نخستین بار گفت که «شواهد قاطع» وجود دارد مبنی بر این‌که ایران فعالانه اسناد بسیار محرمانه آژانس را جمع‌آوری و تحلیل کرده است: «متأسفانه، این به چند سال پیش بازمی‌گردد... ما توانستیم به‌وضوح تشخیص دهیم که اسناد متعلق به آژانس در اختیار مقام‌های ایران قرار گرفته‌اند و این موضوع بسیار نگران‌کننده است.»

آقای گروسی گفت معمولا در چنین مواردی آژانس به کشور عضو اجازه پاسخگویی می‌دهد اما آنچه روی داده «حقیقت مسلم است» نه «تفسیر».

او گفت این اقدام ایران در جمع‌آوری اسناد محرمانه این نهاد، «اعتماد متقابل» میان این کشور و آژانس را تضعیف ‌می‌کند و بر بازرسی‌ها آژانس در ایران هم تأثیر منفی می‌گذارد.

این اظهارات آقای گروسی در جلسه نشست خبری مطرح شد. پیشتر هم گزارشی محرمانه آن در اختیار ۳۵ عضو شورای حکام قرار گرفته بود. خبرگزاری رویترز هم نسخه‌ای از این گزارش را مشاهده کرده است.

رافائل گروسی در پاسخ به پرسشی درباره ماهیت اسناد و اینکه آیا این اسناد در دست ایران بوده و سپس اسرائیل آن را در اختیار آژانس قرار داده است، گفت: «خیر. ما اسناد را از کشورهای عضو دریافت کردیم و همچنین ارزیابی‌های مستقل خود را در مورد اسناد، تجهیزات و غیره داریم.»

رئیس آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در حالی مطرح می‌شود که ایران اخیرا اعلام کرد به «انبوهی از اطلاعات و اسناد راهبردی و حساس از جمله هزاران سند مربوط به تاسیسات اتمی» اسرائیل دست پیدا کرده است.

دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی ایران، در بیانیه‌ای اعلام کرده است که «در پی عملیات پیچیده اطلاعاتی» به یک «غنیمت و دستاورد بزرگ اطلاعاتی» دست پیدا کرده و به ایران این امکان را خواهد داد که در صورت حمله اسرائیل به تاسیسات هسته‌ای ایران، بلافاصله «تاسیسات هسته‌ای پنهان اسرائیل» را هدف قرار دهد.

روز یکشنبه اسماعیل خطیب، وزیر اطلاعات گفت ایران در عملیاتی مخفیانه هزاران سند را از اسرائیل به ایران منتقل کرده است.

ایران می‌گوید دور ششم گفتگوهای هسته‌ای با آمریکا یکشنبه در عمان برگزار خواهد شد

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امورخارجه ایران، می‌گوید دور ششم گفتگوهای هسته‌ای نمایندگان این کشور با فرستادگان آمریکا روز یکشنبه در مسقط، پایتحت عمان، برگزار خواهد شد.

این نخستین دیدار نمایندگان دو کشور پس از ارسال پیشنهاد مکتوب دولت آمریکا به ایران است. تهران گفته در حال تهیه پاسخ تفصیلی به آن است.

گروسی: ایران به پرسش‌های آژانس پاسخ قابل قبولی نداده است

مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی با اشاره به نظارت بر برنامه هسته‌ای گفت: «متأسفانه ایران بارها یا به پرسش‌های آژانس پاسخی نداده یا پاسخ‌هایی ارائه کرده که از نظر فنی قابل‌قبول نبوده‌اند. همچنین ایران تلاش کرده مکان‌های مورد نظر را پاک‌سازی کند، اقدامی که فعالیت‌های راستی‌آزمایی آژانس را با مانع مواجه کرده است.»

او از ایران خواست که «فورا با آژانس مسیر همکاری کامل و مؤثر در پیش بگیرد.»

رافائل گروسی گفت آخرین گزارش این نهاد تایید می‌کند که ایران تا اوایل دهه ۲۰۰۰ میلادی یک «برنامه هسته‌ای نظامند اعلام‌نشده» را اجرا کرده و در برخی از این فعالیت‌ها از «مواد هسته‌ای اعلام‌نشده» استفاده شده است.

مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در نشست شورای حکام این نهاد هشدار داد که «انباشت سریع اورانیوم با غنای بالا از طرف ایران بسیار نگران‌کننده است.»

او تأکید کرد که تنها راه پیش رو حل مسئله از طریق «دیپلماتیک» است که برای راستی‌آزمایی نیازمند حمایت و پشتوانه آژانس است.

او با اشاره به مذاکرات دوجانبه تهران و واشگتن گفت «با ایران و آمریکا از نزدیک و به طور فشرده» در تماس است تا به توافقی دوجانبه و قابل قبول برسند که صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای ایران را تضمین کند.

گفته می‌شود بریتانیا، فرانسه و آلمان، بر مبنای گزارش رافائل گروسی، پیش‌نویس یک قطعنامه‌ را تهیه کرده‌اند که در آن عدم پایبندی ایران به تعهداتش را محکوم می‌کنند. گفته شده آمریکا هم از این قطعنامه حمایت کرده است.

در هفته گذشته مقام‌های جمهوری اسلامی بارها درباره گزارش آقای گروسی و همچنین قطعنامه احتمالی کشورهای اروپایی هشدار داده‌اند.

اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه می‌گوید کشورهایی که «صلح‌آمیز بودن» برنامه‌ هسته‌ای ایران را زیر سوال می‌برند و «مدام درباره منع اشاعه هسته‌ای» سخن می‌گویند خود در تجهیز برنامه نظامی هسته‌ای اسرائیل نقش دارند.

اسماعیل بقایی در نشست خبری که دوشنبه همزمان با جلسه شورای حکام برگزار شد، گفت: «ما در طول این یکی دو سال اقدامات بسیار مهمی را در راستای همکاری با آژانس انجام دادیم و حسن نیت خودمان را به بهترین وجه نشان دادیم اما متاسفانه آژانس تحت فشار و تحت نفوذ سیاسی سه کشور اروپایی و آمریکا تصمیم گرفت که اولاً یک گزارشی را تحت عنوان گزارش جامع تهیه بکند و متعاقباً سه کشور اروپایی این گزارش را برای تهیه یک قطعنامه و احیاناً برنامه‌هایی که بعد از آن مد نظرشان هست، مورد سوءاستفاده قرار بدهند.»

یک دیپلمات ارشد اروپایی که نخواست نامش اعلام شود به بی‌بی‌سی فارسی گفت حتی در صورت تصویب قطعنامه، این کشورها قصد ندارند بلافاصله پرونده را به شورای امنیت ارسال کنند.

اگر این قطعنامه به تصویب برسد برای نخستین بار در حدود ۲۰ سال گذشته است که ایران رسما به نقض تعهدات هسته‌ای خود متهم می‌شود.

نشست شورای حکام در حالی برگزار می‌شود که پیش از این هم بخش‌هایی از گزارش جامع آقای گروسی به رسانه‌ها درز کرده بود که در آن از همکاری «نامطلوب» تهران به‌ویژه در مورد آثار اورانیوم در سایت‌های اعلام‌نشده انتقاد می‌کرد .

در یک هفته گذشته، ایران این گزارش را که مبنای قطعنامه کشورهای غربی هم قرار می‌گیرد «غیرمنصفانه» خوانده و هشدار داده بود که بلافاصله به آن پاسخ می‌دهد.

امروز هم اسماعیل بقایی تاکید کرد ایران مجموعه‌ای از اقدامات را علیه قطعنامه پیشنهادی تدوین و آماده کرده است که قطعا شامل «همکاری بیشتر [با آژانس] نخواهد بود.»

بریتانیا، فرانسه و آلمان، سه کشور اروپایی عضو توافق هسته‌ای ۲۰۱۵، در حال بررسی فعال‌ کردن «مکانیسم ماشه» هستند، سازوکاری که به بازگشت خودکار تحریم‌های شورای امنیت سازمان ملل علیه برنامه هسته‌ای ایران می‌انجامد.

در حال حاضر تنها تحریم‌های یک‌جانبه آمریکا علیه برنامه هسته‌ای ایران اعمال می‌شود.

مکانیسم ماشه سازوکاری است که برای عدم پایبندی ایران به توافق پیش‌بینی شده بود. این گزینه تنها تا ماه اکتبر قابل استفاده است.

عباس عراقچی، جمعه درباره حمایت قدرت‌های اروپایی از قطعنامه پیشنهادی علیه ایران در آژانس هشدار داد و آن را «اشتباهی راهبردی» توصیف کرد.

کاظم غریب‌آبادی، معاون وزیر خارجه هم این گزارش را سیاسی خواند و انتقاد کرد که «تمامی ادعاها درباره برنامه هسته‌ای ایران در گذشته برابر قطعنامه نوامبر ۲۰۱۵ پس از توافق برجام مختومه شده‌اند. از این‌رو، این اقدام آژانس کاملاً در مغایرت با مفاد آن قطعنامه قرار دارد و یک اقدام سیاسی برای احیای ادعاهای ثابت‌نشده و انحرافی است.»

نماینده ایران در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هم به تازگی تغییر کرده است.

رضا نجفی دیپلمات ایرانی که از شهریور ۱۴۰۳ شمسی مشاور وزیر امور خارجه هم بود، برای دومین بار نماینده دائم ایران در سازمان ملل متحد در وین و همچنین نماینده ایران در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی شده است.

ایران به زودی پیشنهادی جایگزین برای توافق هسته‌ای با آمریکا را ارائه می‌کند

ایران به‌زودی طرح متقابلی برای توافق هسته‌ای از طریق عمان به ایالات متحده ارائه خواهد کرد. سخنگوی وزارت خارجه، دوشنبه اعلام کرد این اقدام در پاسخ به پیشنهادی از سوی آمریکا صورت می‌گیرد که تهران آن را «غیرقابل قبول» می‌داند.

امروز اسماعیل بقایی گفت: «پیشنهاد آمریکا برای ما قابل قبول نیست. این پیشنهاد حاصل دورهای قبلی مذاکرات هم نیست. ما پس از نهایی شدن، طرح پیشنهادی خود را از طریق عمان به طرف مقابل ارائه خواهیم داد. این طرح معقول، منطقی و متوازن است.»

پیش‌تر خبرگزاری رویترز گزارش داده بود که ایران در حال تهیه پاسخی به پیشنهاد آمریکا است.

حدود دو هفته پیش آمریکا پیشنهاد مکتوب خود را از طریق عمان ارائه کرده بود.

ایران می‌گوید پیشنهاد آمریکا نتوانسته است اختلاف‌ها در زمینه غنی‌سازی اورانیوم در خاک ایران و انتقال کل ذخایر اورانیوم با غنای بالا به خارج و و همچنین گام‌های لازم برای لغو تحریم‌های آمریکا را حل‌وفصل کند.

هفته گذشته، آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، پیشنهاد آمریکا را خلاف منافع کشور دانست و بر ادامه برنامه غنی‌سازی اورانیوم در داخل ایران تاکید کرد.

در دوره نخست ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ، آمریکا از توافق هسته‌ای سال ۲۰۱۵ (میلادی) خارج شد که بین ایران و شش قدرت جهانی به دست آمده بود.

در آن زمان، تحریم‌هایی که دولت ترامپ از آن به عنوان فشار حداکثری یاد می‌کند اقتصاد ایران را به‌شدت تحت فشار قرار داد و در مقابل ایران هم بر اساس قانونی که مجلس این کشور به تصویب رساند، سطح غنی‌سازی اورانیوم را گام‌به‌گام افزایش داد.

کشمکش ایران و آژانس بر سر چهار مکان ادعایی و سایه «قطعنامه» تازه بر مذاکرات تهران و واشنگتن

شبنم شعبانی -- بی بی سی در محل نشست آژانس

در بیانیه امروز رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، بار دیگر به مسئله چهار مکان اعلام‌ نشده در ایران اشاره شده است. چهار مکانی که در گزارش جامع او هم مفصل نام آن‌ها آمده بود: تورقوزآباد، لویزان، شیان و آزمایشگاه جابر بن‌حیان. آقای گروسی در گزارشش می‌گوید، در سه مکان نخست، ذرات اورانیوم «ساخته بشر» یافت شده و ایران در ارائه توضیحات فنی قابل‌‌قبول ناکام بوده است. به گفته او، این مکان‌ها بخشی از یک برنامه هسته‌ای «اعلام‌نشده» تا اوایل دهه ۲۰۰۰ بوده‌اند.

مدیرکل آژانس در بیانیه‌ و سپس نشست خبری‌اش با خبرنگاران به «کاهش» دسترسی‌های آژانس به مکان‌های هسته‌ای ایران اشاره کرد و گفت بدون حل این موارد نمی‌توان با راستی‌آزمایی، صلح‌آمیز بودن کامل برنامه هسته‌ای ایران را تایید کرد؛ موضوعی که مستقیماً به رژیم منع گسترش تسلیحات هسته‌ای و تعهدات پادمانی تهران بازمی‌گردد.

ایران اما در پاسخ به این گزارش‌ آقای گروسی در آستانه نشست فصلی شورای حکام وجود هرگونه فعالیت هسته‌ای اعلام‌نشده را رد کرد. تهران تاکید دارد که تورقوزآباد تنها یک انبار صنعتی بوده و جابه‌جایی کانتینرها در آن امری متداول است. نماینده ایران در دفتر سازمان ملل در نیویورک می‌گوید تهران احتمال خرابکاری را مطرح و شواهدی در این‌ باره به آژانس ارائه کرده است.

لویزان-شیان هم مطابق بیانیه‌ ایران به امضای امیرسعید ایروانی، نماینده دایم ایران در سازمان ملل، فاقد هرگونه فعالیت هسته‌ای هستند و اطلاعات ارائه‌ شده درباره آن‌ها به گفته او «بی‌پایه» و برگرفته از منابع «مغرضانه» بوده است.

ایران همچنین در آستانه نشست فصلی شورای حکام آژانس برای بررسی گزارش جامع مدیرکل درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران درباره آزمایشگاه جابر بن‌حیان هم اظهار کرد که تمامی مواد «تحت نظارت مستقیم آژانس» بوده و هیچ تخلفی به زعم تهران صورت نگرفته است و اختلاف گزارش‌ شده در محاسبات نیز مربوط به فرآیند «بازیافت مواد» بوده که به گفته طرف ایرانی آژانس آن را پیش‌تر «حل‌ شده» دانسته بود.

با وجود اینکه ایران بر پایبندی به تعهدات پادمانی تأکید دارد، آژانس اما همچنان معتقد است تا زمانی که مسائل مربوط به این مکان‌ها به‌طور کامل حل‌ و فصل نشود، نمی‌تواند «تضمین» کند برنامه هسته‌ای ایران کاملا صلح‌آمیز است.

در نهایت، بن‌بست فنی و سیاسی فعلی بر سر تعهدات پادمانی ایران حالا پیش‌نویس قطعنامه‌ای را روی میز اعضای شورای حکام آژآنس آورده است که تصویبش دست‌انداز بزرگ دیگری بر سر حل و فصل برنامه هسته‌ای ایران است.