با درگذشت پاپ مسیحیان غزه احساس می‌کنند «یتیم» شدند

    • نویسنده, ایثار شلبی
    • شغل, بخش عربی بی‌بی‌سی

«شما را برکت می‌دهم، نترسید، من با شما هستم، سلامت باشید و بر ایمان خود استوار بمانید.»

این آخرین سخنان پاپ فرانسیس به جورج آنتون، رییس کمیته اضطراری کلیسای کاتولیک در غزه، بود که در آخرین تماس تلفنی آنها حدود دو هفته پیش بیان شد.

به گزارش واتیکان، پاپ فرانسیس که به ذات‌الریه مبتلا شده و حدود یک ماه در بیمارستان بستری بود، صبح روز دوشنبه در پی سکته مغزی و نارسایی قلبی درگذشت.

آقای آنتون به بی‌بی‌سی گفت که تماس‌های تلفنی روزانه پاپ فقید با اعضای کلیسای خانواده مقدس در غزه منبع قدرت بود.

او گفت: «سخنان پاپ فرانسیس خطاب به ما هر گونه نگرانی را از دل ما دور و در ما احساس امنیت ایجاد کرد. امروز هم احساس اندوه می‌کنیم و هم احساس می‌کنیم که یتیم شده‌ایم.»

در طول جنگ در غزه، پاپ فرانسیس هر روز تماس می‌گرفت تا از شرایط تنها محله کاتولیک‌نشین در نوار غزه آگاه شودد و مستقیما با پدر گابریل رومانلی، کشیش کلیسا، یا سایر اعضای جامعه صحبت می‌کرد.

پدر گابریل به بی‌بی‌سی گفت آخرین گفتگوی او با پاپ فرانسیس در روز شنبه مقدس، در آستانه عید پاک انجام شد.

او گفت: «پاپ فرانسیس در شب عید پاک، قبل از مراسم عشای ربانی شنبه گذشته با ما تماس گرفت. او از ما برای خدمات ما و دعا برای او تشکر کرد و به ما برکت داد. او بیمار بود و این تماس بیش از یک یا دو دقیقه طول نکشید.»

پدر گابریل افزود که خبر درگذشت پاپ «غافلگیرکننده و غم‌انگیز بود» به خصوص که ارتباطات روزانه به راه نجاتی برای جامعه کوچک کاتولیک تبدیل شده بود.»

او گفت: «به این دلیل که ما از آغاز جنگ به تماس‌های پاپ فرانسیس عادت کردیم که هر روز با ارتباط برقرار می‌کرد تا وضعیت غزه را پیگیری و برای ما و برای صلح دعا کند.»

این خبر زمانی منتشر شد که من و کشیش‌ها در کلیسای ارتدکس یونان مشغول برگزاری مراسم عید پاک بودیم [امسال عید پاک کاتولیک‌ها و ارتدکس‌ها در یک روز برگزار شد]. البته ما بسیار ناراحت شدیم زیرا پاپ خود و دوستی برای این محله را از دست دادیم، دوستی که تا آخر مراقب ما بود.»

کشیش گفت که پیام نهایی پاپ فرانسیس به آنها منعکس کننده فراخوان گسترده‌تر او برای صلح در روز یکشنبه عید پاک از جمله درخواست برای پایان دادن به جنگ در غزه بود.

او افزود: «حتی یکشنبه گذشته پاپ فرانسیس در سخنانی در کلیسای سن پیتر در واتیکان از جهانیان خواست تا به جنگ‌ها به ویژه جنگ غزه پایان دهند. او از رنج مردم غزه صحبت کرد و خواستار برقراری عدالت و صلح برای کل منطقه شد.»

وی افزود: «این آخرین دعای او بود که گویی پیامی به جهان می‌فرستد، امیدوارم رهبران جهان به خاطر صلح بین فلسطین و اسرائیل و به خاطر همه مردم غزه و کل منطقه این پیام را دریافت کنند.»

آخرین حضور پاپ فرانسیس در انظار عمومی در مراسم جشن یکشنبه عید پاک بود. او روز یکشنبه پس از مراسم عید برای تبریک به نمازگزاران در میدان سن پیتر حاضر شد، و با وجود شرایط جسمی نامناسب، درخواست خود برای آتش‌بس در غزه را تکرار کرد و با توصیف وضعیت به عنوان «فاجعه‌بار و اسفناک» از حماس خواست گروگان‌ها را آزاد کند.

پدر گابریل همچنین در مورد نمادین بودن درگذشت پاپ در عید پاک سخن گفت: «پاپ فرانسیس [در زمان] عید پاک درگذشت، یعنی جشن برای حیات جدید، رستاخیز مسیح از جهان مردگان. این نشانه‌ای از امید و خوش‌بینی برای ما از مردی است که تمام زندگی خود را وقف مسیح و کلیسا کرد. از یک سو، ما عمیقا اندوهگین هستیم، اما از سوی دیگر، احساس آرامش می‌کنیم که او پس از یک دوره طولانی خدمت در ۸۸ سالگی به حیات ابدی دست یافته است.»

آقای آنتون چگونگی تماس‌های روزانه را شرح می‌دهد.

او می‌گوید: «پاپ فرانسیس معمولا با تلفن با پدر گابریل تماس می‌گرفت در حالیکه اهالی محله هم همان موقع آنجا بودند. ما حدود ۴۵۰ نفر آنجا بودیم و او از طریق بلندگو با ما صحبت می‌کرد. از طریق ارتباط ویدیویی ما را می‌دید و ما به صورت گروهی با او صحبت می‌کردیم و او به ما به عنوان یک گروه برکت می‌داد.»

او به یاد می‌آورد که محتوای تماس‌های پاپ چقدر شخصی بود.

«او همیشه به ما می‌گفت: نترسید من با شما هستم. او از ما پرسید: آیا شما به اندازه کافی غذا خورده‌اید؟ از همه جنبه‌های زندگی ما سئوال می‌کرد.»

آقای آنتون، مانند بسیاری از مسیحیان غزه، پاپ فرانسیس را «پدری استثنایی و تاریخی» توصیف می‌کند.

اندوه و نگرانی مسیحیان غزه

شمار مسیحیان غزه که تعداد کل آنها متشکل از کاتولیک‌ها و پیروان کلیسای ارتدوکس‌ یونانی حداکثر ۱۱۰۰ نفر است، کمتر از ۰/۰۵ درصد جمعیت این باریکه را تشکیل می‌دهند. درگذشت پاپ ضربه سنگینی برای آنهاست.

موسی ایاد، یک مسیحی بیخانمان شده که به کلیسای سنت پورفیریوس پناه آورده، به بی‌بی‌سی عربی گفت که خبر درگشت پاپ «مثل صاعقه بود.»

وی افزود: «ما او را از دست دادیم و این برای ما ضایعه بزرگی است. او با جان و دل از مردم غزه حمایت می‌کرد. قبل از مرگش و زمانی که از بیماری او مطلع شدیم برای شفای او دعا کردیم زیرا او مرد صلح و عشق بود.»

ایاد گفت: «اگرچه او یک کاتولیک بود، اما پدر همه جوامع مسیحی محسوب می‌شد. ما نمی‌توانیم فراموش کنیم که او چگونه هر روز با کشیش کاتولیک غزه برای بررسی وضعیت ما تماس می‌گرفت و چگونه در هر سفری که به هر کشوری انجام می داد، بارها درخواست خود را برای آتش‌بس در غزه تکرار می‌کرد.»

فیلیپ جهشان، یک روزنامه‌نگار مسیحی در غزه، پاپ فرانسیس را «حامی واقعی» غزه و درگذشت او را ضایعه‌ای «برای تمام بشریت، نه فقط برای فلسطینیان» توصیف کرد.

وی افزود: «به یاد بیاورید که چگونه او تکیه گاهی برای ما بود. به یاد داشته باشید که او مرهم واقعی بود. تماس روزانه او را به خاطر بسپارید. فروتنی او را به یاد بیاورید که در زمان محاصره، مرگ، جنگ و قحطی با ما صحبت می‌کرد. درگذشت او ضایعه واقعی برای ماست. او دست خدا برای کار بود.»

در کنار غم و اندوه، احساس نگرانی فزاینده‌ای هم در میان مسیحیان غزه ایجاد شده است.

ایهاب ایاد که آواره شده و در کلیسای خانواده مقدس پناه گرفته است، گفت: «ما نمی‌دانیم چه کسی پاپ جدید خواهد بود. آیا او هم مثل پاپ فرانسیس مراقب مردم غزه خواهد بود، از ما مراقبت خواهد کرد یا ما فراموش خواهیم شد؟»

او می‌افزاید: «ما عمیقا غمگین هستیم، اما نگران هم هستیم که در آینده چه اتفاقی خواهد افتاد. اکنون فقط می‌توانیم برای آرامش ابدی پاپ فرانسیس دعا کنیم که او در آرامش باشد.»

انتظار می‌رود مجمعی متشکل از ۱۳۵ کاردینال به زودی برای انتخاب پاپ بعدی در نمازخانه سیستین در واتیکان گرد هم آیند.

پاپ فرانسیس در اوایل سال جاری عملیات نظامی اسرائیل در غزه را محکوم کرد و وضعیت انسانی در غزه را «خطرناک و شرم آور» خواند.

در دسامبر سال گذشته، در پی انتقاد شدید پاپ از اقدامات اسرائیل در غزه، وزارت خارجه اسرائیل سراسقف آدولفو تیتو یلانا، سفیر واتیکان در آن کشور را احضار کرد.

پاپ فرانسیس بمباران مدارس و بیمارستان‌ها را محکوم کرده و گفته بود: «بچه‌ها بمباران شدند. این وحشی‌گری است نه جنگ.»

هنگامی که مرگ پاپ فرانسیس اعلام شد، آیزاک هرتزوگ، رئیس‌جمهور اسراییل در شبکه اجتماعی ایکس او را «مردی با ایمان عمیق و شفقت بی‌کران» توصیف کرد که «زندگی خود را برای اعتلای وضع فقرا و دعوت به صلح در جهانی آشفته وقف کرد.»

وی نوشت: «من واقعا امیدوارم که دعای او برای صلح در خاورمیانه و بازگشت امن گروگان‌ها [از غزه] به زودی مستجاب شود.»