در حسرت شماره ۹؛ نوک حمله‌های مخوف انگلیس کجا رفته‌اند؟

«فراتر از ورزش» بخشی از مطالب ورزشی بی‌بی‌سی است که داستان‌های شگفت‌انگیز ورزشکاران یا رویدادهایی را روایت می‌کند که کمتر شنیده‌اید. فهرست مطلب‌های فراتر از ورزش را دنبال کنید.

حالا فقط یک نفر مانده است.

نگاهی به فهرست اخیر تیم ملی فوتبال انگلیس نشان دهنده کمبود مهاجمان نوک (مرکزی) در فوتبال این کشور است: هری کین تنها مهاجم تخصصی در فهرست ۲۵ نفره است.

البته بخشی از این موضوع به مصدومیت‌ها برمی‌گردد. توماس توخل، سرمربی این تیم گفته است که اولی واتکینز برای بهبود مصدومیتش استراحت می‌کند، دومینیک سولانکه از ماه اوت مصدوم است و لیام دلاپ هم بعد از دو ماه دوری تازه توانسته بار دیگر برای چلسی بازی کند.

البته نباید فراموش کنیم که چند مهاجم چندپستی هم در این تیم هستند: مارکوس رشفورد، جرد بوون، فیل فودن و آنتونی گوردون مهاجمان کلاسیک شماره ۹ نیستند اما می‌توانند در مرکز خط حمله بازی کنند.

با این حال، دیدن نام کین به‌عنوان تنها مهاجم تمام عیار یادآور این واقعیت نگران‌کننده است که تیم ملی انگلیس تا چه اندازه در خط حمله به این بازیکن ۳۲ ساله وابسته است. کمبود گزینه‌های دیگر برای رهبری خط حمله، پیش از جام جهانی تابستان آینده (و به‌ویژه برای سال‌های بعد) دغدغه‌ای جدی شده است.

هری کین این فصل در بوندس‌لیگا و برای بایرن مونیخ درخشان کار کرده است اما در لیگ برتر انگلیس، فقط هشت مهاجم انگلیسی تا اینجای فصل به زمین رفته‌اند و در میان آن‌ها، لیام دلاپ (۲۲ سال) تنها بازیکن زیر ۲۶ سال است.

پشت سر دلاپ هم به نظر نمی‌رسد نسل تازه‌ای از مهاجمان انگلیسی در صف انتظار باشد.

تیم زیر ۲۱ سال انگلیس تابستان گذشته در مسابقات قهرمانی اروپا بدون حتی یک مهاجم نوک تخصصی حضور داشت و در فهرست جدیدشان هم فقط یک نفر دیده می‌شود: دیوین مو‌باما، مهاجم ۲۱ ساله منچسترسیتی، بازیکنی که هنوز در لیگ برتر گل نزده و فعلاً به صورت قرضی برای استوک در چمپیونشیپ (دسته دوم فوتبال انگلیس) بازی می‌کند.

حالا سؤال این است که مهاجمان شماره ۹ انگلیسی کجا رفته‌اند و چرا دیگر مهاجم کلاسیک تولید نمی‌شود؟

بازی‌های کمتر و تغییر سبک تیم‌ها

تعدادی مهاجم انگلیسی الان بازی می‌کنند اما آمارچندان امیدوارکننده‌ای ندارند.

دنی ولبک که به زودی ۳۵ ساله می‌شود و کالوم ویلسون ۳۳ ساله تنها مهاجمان انگلیسی هستند که در این فصل لیگ برتر بیش از یک گل زده‌اند.

در میان بازیکنان انگلیسی خارج از لیگ برتر ایوان تونی بهترین آمار را دارد؛ ۱۱ گل در ۱۵ بازی برای الاهلی عربستان؛ تیمی که سال ۲۰۲۴ به آن پیوست.

توخل این مهاجم ۲۹ ساله را برای بازی‌های ژوئن مقابل آندورا و سنگال دعوت کرده بود ولی تونی فقط در دیدار دوستانه با سنگال و آن هم در دقیقه ۸۸ وارد زمین شد و پس از آن هیچ‌گاه به اردوها دعوت نشده است.

این کمبود مهاجمان شماره ۹ نتیجه یک افت ناگهانی نیست؛ بلکه روندی است که مدت‌هاست ادامه دارد.

فصل گذشته فقط سه مهاجم انگلیسی توانستند در لیگ برتر دست‌کم ۱۰ گل بزنند: واتکینز (۱۶ گل)، دلاپ (۱۲ گل) و ولبک (۱۰ گل)؛ کمترین تعداد در تاریخ لیگ برتر.

این آمار فاصله بسیار زیادی دارد با فصل نخست لیگ برتر در سال ۹۳-۱۹۹۲ که ۲۰ مهاجم انگلیسی مرز ۱۰ گل را رد کردند.

با این حال، در سال‌های اخیر همین روند نزولی شدیدتر هم شده است. فصل گذشته مهاجمان انگلیسی فقط ۶۷ گل زدند؛ یعنی کمتر از نصف تعداد گل‌هایی که در فصل ۲۱-۲۰۲۰ زده بودند.

البته جدایی هری کین از تاتنهام و پیوستن او به بایرن مونیخ در سال ۲۰۲۳ تأثیر داشته است ولی حتی با خروج او هم مهاجمان انگلیسی در فصل ۲۴-۲۰۲۳ توانستند ۹۶ گل بزنند.

اگر قرار باشد فصل جاری معیار باشد، اوضاع حتی بدتر شده است. تاکنون مهاجمان انگلیسی در مجموع فقط ۱۱ گل زده‌اند و اگر با همین روند ادامه دهند، در پایان فصل مجموعا به ۳۸ گل خواهند رسید.

برای مقایسه، این رقم فقط چهار گل بیشتر از تعداد گل‌هایی است که اندی کول و آلن شیرر هر کدام به‌تنهایی ۳۰ سال پیش زده بودند.

کول در فصل ۹۴-۱۹۹۳ برای نیوکاسل ۳۴ گل زد و شیرر فصل بعد همین تعداد گل را برای بلکبرن وارد دروازه حریفان کرد؛ رکوردی که هنوز بالاترین شمار گل یک مهاجم انگلیسی در تاریخ لیگ برتر است، هرچند آن زمان لیگ ۴۲ بازی داشت.

کریس ساتن معتقد است کاهش تعداد مهاجمان انگلیسی دلایل متعددی دارد. خود ساتن در دوران بازی در چهار فصل لیگ برتر بیش از ۱۰ گل زده بود، از جمله ۲۵ گل برای نوریچ در فصل ۹۴-۱۹۹۳ و ۱۸ گل برای بلکبرن در فصل ۹۸-۱۹۹۷ که برایش کفش طلا به ارمغان آورد.

یکی از این دلایل، کمبود بازی است. برای مثال از میان مهاجمان انگلیسی لیگ برتر تنها دنی ولبک، اولی واتکینز و دومینیک کالورت لوین این فصل بیش از سه بازی را از ابتدا شروع کرده‌اند؛ در حالی که ادی انکتیا، دومینیک سولانکه و اشلی بارنز حتی یک بازی هم در ترکیب اصلی نبوده‌اند.

ساتن می‌گوید: «اگر به دهه ۹۰ نگاه کنید، بازیکنانی مثل یورگن کلینزمن و دنیس برکمپ از خارج آمدند اما تعداد مهاجمان خارجی خیلی کمتر بود.»

«در دوران من بهترین شماره ۹ لیگ، آلن شیرر بود ولی اگر تیم‌ها را یکی‌یکی نگاه کنید، تعداد زیادی مهاجم انگلیسی فوق‌العاده وجود داشتند: ایان رایت، لس فردیناند، اندی کول، تدی شرینگهام، رابی فاولر، دیوید هرست و می‌توانید استن کالیمور و دیان دابلین را هم اضافه کنید.»

«تغییر مهم دیگر، شیوه چینش تیم‌هاست. نمی‌گویم در زمان ما همه ۲-۴-۴ بازی می‌کردند، این حرف درست نیست اما تعداد تیم‌هایی که با دو مهاجم بازی می‌کنند خیلی کمتر شده است.»

«از طرفی، بعضی چیزها دوباره به نقطه اول برگشته‌اند. اگر منچسترسیتی، آرسنال و منچستریونایتد را ببینید، مهاجم شماره ۹ کلاسیک دوباره مد شده است. در لیگ برتر مهاجم زیاد داریم، فقط تعداد انگلیسی‌ها کم است.»

کسی نمی‌خواهد مهاجم نوک باشد؟

آلن شیرر که در کنار کریس ساتن زوج مخوف «SAS» را ساخت و سال ۱۹۹۵ بلک‌برن را به قهرمانی لیگ برتر رساند، معتقد است تغییرات تاکتیکی ۱۰ تا ۱۵ سال اخیر مهم‌ترین دلیل کمبود فعلی مهاجمان نوک است.

شیرر می‌گوید: «به‌ دلیل روش‌هایی که بچه‌ها امروز تمرین می‌کنند و شیوه کار مربی‌ها، دیگر کسی نمی‌خواهد مهاجم نوک باشد چون خیلی کم صاحب توپ می‌شود.»

«الان مربی‌ها می‌خواهند بازی از دروازه‌بان شروع شود، بعد پاس به کناره‌ها، بعد پاس به هافبک… و بعد دوباره برگشت به عقب. به‌عنوان مهاجم نوک فکر می‌کنید که اصلاً در بازی دخیل نیستید. کاملا معتقدم همین موضوع باعث شده تعداد مهاجمان مرکزی تمام عیار کم شود، به‌ویژه در کشور ما.»

مایکل اوون که در فصل ۸-۱۹۹۷ در ۱۸ سالگی به طور مشترک با ساتن کفش طلای لیگ برتر را برد و سال بعد به تنهایی این عنوان را کسب کرد، می‌گوید اگر الان بازی می‌کرد، در پست مهاجم به کار گرفته نمی‌شد.

او به پادکست ریو فردیناند گفت: «در فوتبال امروز، به نظرم یکی از بازیکنان کناری بودم. فکر نمی‌کنم من به اندازه کافی برای مشغول نگه داشتن دو مدافع تنومند باشم، بنابراین حدس می‌زنم در سمت چپ بازی می‌کردم.»

«نگرانی من برای مهاجمان این است که زندگی‌ام را صرف یادگیری مهارت‌ها و بازی در کنار دیگران کردم. حالا، چگونه می‌خواهیم آن زوج‌ها را بازسازی کنیم؟ مدت‌ها انتظار کشیده‌ام که تیم‌ها دوباره به استفاده از دو مهاجم روی بیاورند ولی آیا این اتفاق خواهد افتاد؟»