از نگهبان باشگاه شبانه تا رهبر کلیسای کاتولیک: پنج نکته‌ درباره پاپ فرانسیس که شاید ندانید

پاپ فرانسیس، نخستین رهبر کلیسای کاتولیک از آمریکای لاتین، در سن ۸۸ سالگی درگذشت.

در اینجا به چند نکته کمتر شناخته‌شده درباره خورخه ماریو برگولیو، مردی از آرژانتین که به مدت ۱۲ سال رهبری کلیسای کاتولیک با بیش از یک میلیارد پیرو را بر عهده داشت، می‌پردازیم.

مدتی نگهبان یک باشگاه شبانه بود

برگولیو در بوئنوس آیرس، پایتخت آرژانتین، بزرگ شد. پس از گرفتن دیپلم شیمی کاربردی از دبیرستان، مدرک دانشگاهی‌اش را در رشته الهیات گرفت و مدتی نیز به تدریس ادبیات و روان‌شناسی پرداخت.

بر اساس گفته‌های خودش در مصاحبه‌ای در سال ۲۰۱۰، پدرش در ۱۳ سالگی او را تشویق کرد تا شغلی پیدا کند و برایش کاری به عنوان نظافتچی در یک کارخانه جوراب‌بافی دست‌وپا کرد.

چند سال بعد، هنگام سخنرانی در کلیسایی در رم، با این گفته که گذشته از کار به عنوان نظافتچی، مدتی نیز نگهبان یک باشگاه شبانه بوده، حاضران را غافلگیر کرد.

او سابقه کار در یک کارخانه فراوری مواد غذایی را هم داشت.

طرفدار پرشور فوتبال بود

پاپ فرانسیس در تمام عمر طرفدار پروپاقرص تیم محلی سن لورنزو دی آلماگرو در بوئنوس آیرس بود

درخشان‌ترین لحظه برای تیم سن لورنزو در سال ۲۰۱۴ رقم خورد؛ این تیم برای نخستین‌بار در تاریخ ۱۰۶ ساله‌اش موفق شد قهرمان کوپا لیبرتادورس، مهم‌ترین جام باشگاهی فوتبال آمریکای جنوبی، شود.

وقتی از پاپ پرسیدند آیا طرفداری او از سن لورنزو نقشی در این قهرمانی داشته، پاسخ داد: «از این بابت خیلی خوشحالم، اما نه، این معجزه نیست.»

در همان سال تیم سن لورنزو قهرمان لیگ برتر آرژانتین نیز شد و اعضای تیم پیراهنی که روی آن نوشته بود «فرانسیسکوی قهرمان» به پاپ هدیه دادند.

پاپ فرانسیس با بسیاری از بزرگان دنیای فوتبال هم دیدار کرد؛ از لیونل مسی و دیه‌گو مارادونای فقید گرفته تا زلاتان ابراهیموویچ ستاره سوئدی، و جان‌لوئیجی بوفون دروازه‌بان ایتالیایی.

پس از اعلام درگذشت پاپ، هر چهار بازی لیگ سری آ ایتالیا که قرار بود در روز دوشنبه عید پاک برگزار شود، به تعویق افتاد.

دوست داشت سوار اتوبوس شود

پاپ فرانسیس همیشه به منش ساده‌زیستی و روحیه خدمت‌گزاری‌اش شناخته می‌شد، و این مسأله حتی در انتخاب وسایل نقلیه‌اش نیز مشهود بود.

بلافاصله پس از انتخاب شدن به عنوان پاپ، به جای سوار شدن بر لیموزین مخصوص پاپ، ترجیح داد به همراه کاردینال‌ها سوار اتوبوس شود و به اقامتگاهش برگردد.

پیش از اینکه پاپ شود، به خاطر سبک زندگی ساده‌اش در بوئنوس آیرس معروف بود. او در این شهر به مقام کاردینالی و اسقف اعظمی رسیده بود. اغلب با اتوبوس و مترو در شهر سفر می‌کرد و زمانی که به واتیکان می‌رفت، معمولاً با بلیط اکونومی پرواز می‌کرد.

در دورانی که پاپ بود هم همان روال را ادامه داد و از خودروهای تجملاتی دوری می‌کرد و سوار مدل‌های ساده‌تر می‌شد؛ در ایتالیا فورد فوکوس می‌راند و در سفرش به آمریکا در سال ۲۰۱۵ سوار فیات ۵۰۰ ال شد.

اگرچه در سفرهایش از خودروی مخصوص «پاپ‌موبیل» برای خوش‌وبش با مردم استفاده می‌کرد، اما از خودروهایی که شیشه ضدگلوله بین او و مؤمنان قرار می‌دادند خوشش نمی‌آمد. یک‌بار گفته بود انگار در «قوطی کنسرو ماهی ساردین» گیر افتاده‌ای.

هر روز برای داشتن حس شوخ‌طبعی دعا می‌کرد

پاپ فرانسیس به شوخ‌طبعی و لبخندهای همیشگی‌اش در دیدار با دیگران شهرت داشت.

در سال ۲۰۲۴، او در واتیکان میزبان بیش از ۱۰۰ کمدین از ۱۵ کشور مختلف بود؛ از جمله جیمی فلن، کریس راک و ووپی گلدبرگ.

او به کمدین‌ها گفت که بیش از ۴۰ سال است هر روز با این عبارت دعا می‌کند: «پروردگارا، به من حس شوخ‌طبعی عطا فرما.»

این جمله بخشی از دعای توماس مور است؛ که در قرن شانزدهم به دستور هنری هشتم پادشاه انگلستان به اتهام خیانت اعدام شد و بعدها کلیسای کاتولیک او را قدیس اعلام کرد.

در متن این دعا که برای کمدین‌ها خواند، آمده بود: «به من توفیقی عطا کن تا شوخی‌ها را بپذیرم و در زندگی اندکی شادی بیابم و این شادی را با دیگران قسمت کنم.»

او به کمدین‌ها گفت: «می‌توان به خدا هم خندید و این کار لزوماً کفرآمیز نیست، می‌شود این کار را بدون جریحه‌دار کردن احساسات مذهبی مؤمنان کرد».

در شبکه‌های اجتماعی، دنبال‌کنندگان بی‌شماری داشت

پاپ فرانسیس در سال ۲۰۱۸ اینترنت را «موهبتی الهی» توصیف کرد، اما یادآور شد که این موهبت با «مسئولیتی بزرگ» همراه است.

سلف او، پاپ بندیکت شانزدهم، در سال ۲۰۱۲ حساب کاربری پاپ در توییتر را راه‌اندازی کرد، اما این حساب در دوران پاپ فرانسیس رشد چشمگیری داشت.

این حساب به ۹ زبان مختلف از جمله انگلیسی، اسپانیایی، ایتالیایی، پرتغالی، لهستانی، فرانسوی، آلمانی، عربی و لاتین فعالیت می‌کند و در مجموع بیش از ۵۰ میلیون نفر دنبال‌کننده دارد.

پست‌های این حساب گاهی هم شگفتی‌آفرین بوده‌اند؛ مثلاً وقتی پاپ از هشتگ #saints استفاده کرد، پلتفرم توییتر (که اکنون ایکس نام دارد) به‌طور خودکار لوگوی تیم فوتبال آمریکایی «نیواورلینز سینتس» را نمایش داد، که اسباب تفریح هواداران این تیم شد.

حساب اینستاگرام او که ۹.۹ میلیون دنبال‌کننده دارد، به‌تازگی دعایی منتشر کرده بود که در آن گفته شده استفاده از «فناوری‌های نو» نباید «جایگزین روابط انسانی شود، باید شأن و حرمت انسان را حفظ کند و به ما در مقابله با بحران‌های زمانه کمک کند.»

او در واپسین مطلبش در ایکس، که یک روز پیش از درگذشت او در یکشنبه عید پاک منتشر شد، نوشت: «مسیح به پا خاسته است! این کلمات تمام مفهوم هستی ما هستند، چرا که ما برای مرگ آفریده نشده‌ایم، بلکه برای زندگی به دنیا آمده‌ایم.»