تعطیلی بیش از نیمی از استان‌های ایران به دلیل «کمبود انرژی» و «آلودگی هوا»

گربه‌ای در حال عبور از لبه یک دیوار در غروب و شهر با ساختمان‌های بلندش در بک‌گراند

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، بحران تامین انرژی مورد نیاز کشور هر سال با شروع فصل گرما یا سرما به اوج می‌رسد

خبرگزاری‌های رسمی ایران خبر داده‌اند که ادارات دولتی، بانک‌ها، مدارس، دانشگاه‌ها و موسسات عمومی در بسیاری از استان‌های کشور به دلیل «مدیریت مصرف انرژی» یا «الودگی هوا» در روز شنبه ۲۲ دی تعطیل خواهند بود.

در هفته‌های گذشته بسیاری از نیروگاه‌های برق به دلیل مشکل در تامین سوخت از مدار خارج شده‌اند و برق به طور مداوم قطع می‌شود. ‌شماری از این نیروگاه‌ها هم از مازوت به عنوان سوخت استفاده می‌کنند که موجب آلوده‌تر شدن هوا نیز شده است. ‌‌

رسانه‌های ایران از دستکم ۱۷ استان نام برده‌اند که در روز شنبه تعطیل خواهند بود: کرمانشاه، کردستان، کرمان، زنجان، البرز، تهران، مرکزی، سمنان، گلستان، استان قم، خراسان رضوی، خراسان جنوبی، خراسان شمالی، قزوین، آذربایجان شرقی، مازندران و اردبیل.

اعلام شده است که مدارس یا خدمات بانکی در بعضی از این استان‌ها به صورت آنلاین فعالیت خواهند کرد.

‌بحران تامین انرژی مورد نیاز کشور در سال‌های اخیر در تابستان و زمستان به اوج می‌رسد و دولت‌ها برای مدیریت کمبود انرژی به طور مداوم برق و در مواردی گاز را در شهرهای مختلف قطع می‌کنند که موجب نارضایتی‌های بسیاری در میان شهروندان شده است.

در تیر ماه نیز به دلیل کمبود انرژی، برق در بسیاری از استان‌ها به صورت متناوب قطع می‌شد. ‌‌‌‌

ناترازی در تولید و مصرف گاز طبیعی – بنزین و برق در سال‌های گذشته در ایران مشکل عمده دولت‌ها در بخش تامین انرژی مورد نیاز مردم بوده است و به‌رغم وعده دولت‌ها، این مشکل نه تنها حل نشده باقی مانده بلکه میزان ناترازی به تدریج افزایش یافته و امسال دولت را در وضعیتی بحرانی قرار داده است. ‌راه‌حل‌های موقتی چون سوزاندن مازوت نیز نه تنها بحران را از بین نبرده بلکه باعث شکل‌گیری چرخه‌ای از مشکلات دیگر مانند آلودگی هوا می‌شود.

در حالی که در سال گذشته کسری گاز ۲۵۰ میلیون مترمکعب در روز اعلام شده بود، مقام‌های دولتی کمبود گاز را تا این ماه از سال، ۳۵۰ میلیون مترمکعب در روز ارزیابی کرده و گفته‌اند که تا اواسط آذر ماه ۱۷ نیروگاه به دلیل نبود سوخت از مدار خارج شده‌اند.

این در حالی است که ایران با ۳۲ تریلیون متر مکعب ذخیره، دومین منبع بزرگ گاز طبیعی را در جهان دارد، حالا برای تأمین سوخت نیروگاه‌های خود ناچار است برق صنایع را جیره‌بندی کند.‌‌

از سوی دیگر کمبود گاز باعث شده است که تولید برخی پالایشگاه‌ها متوقف شود.

کارشناسان انرژی بحرانی‌تر شدن کمبود انرژی در ایران را به عواملی نظیر افزایش جمعیت و افزایش مصرف انرژی، کاهش تولید گاز، فرسودگی نیروگاه‌های تولید برق، نبود سرمایه‌گذاری‌های جدید به دلیل تحریم‌ها، دخالت دولت در نظام تولید و توزیع انرژی، مدیریت نابسامان در وزارت نیرو، صنعت و کشاورزی مرتبط می‌دانند. ‌

کارشناسان همچنین معتقدند به دلیل کم‌‌آبی، مخازن سدها افت کرده است و بیشتر فشار برای تولید برق بر دوش نیروگاه‌های حرارتی است.