آیا ترکیه نفوذ خود را در قبرس شمالی از دست میدهد؟
منبع تصویر، Getty Images
رسانههای ترکیه تاثیر آنکارا بر انتخابات ریاستجمهوری در جمهوری خودخوانده ترک قبرس شمالی را بررسی کرده و گفتهاند دولت ترکیه از رئیسجمهور فعلی، ارسین تاتار، حمایت میکند.
این انتخابات امروز، ۱۹ اکتبر، برگزار میشود.
تاتار در هماهنگی با موضع دولت ترکیه از «راهحل دو کشوری» و تقسیم رسمی قبرس حمایت میکند. نامزد مخالف، توفان ارهورمان، خواهان راهحلی مذاکرهشده برای اتحاد مجدد جزیره است.
جمعیت جزیره قبرس، که در سال ۱۹۶۰ استقلال خود را از بریتانیا به دست آورد، شامل یک اکثریت یونانیزبان و یک اقلیت ترکزبان بوده است.
حمایت دولت یونان در سال ۱۹۷۴ از کودتای نظامی برای ساقط کردن دولت وقت قبرس به مداخله ارتش ترکیه منجر شد که بهتدریج حدود ۴۰ درصد از اراضی شمال قبرس را در اختیار گرفت.
این بخش بعدا با عنوان جمهوری ترکنشین قبرس شمالی اعلام موجودیت کرد. ترکیه این جمهوری را به رسمیت شناخته شده است.
تاتار و ارهورمان در دیدگاههایشان درباره راهحل برای تقسیم عملی جزیره قبرس که از زمان تهاجم ترکیه در سال ۱۹۷۴ آغاز شد، اختلاف نظر دارند.
تاتار خواهان روابط نزدیک با دولت ترکیه و تقسیم رسمی جزیره از طریق «راهحل دو کشوری» است، در حالی که ارهورمان بر مذاکره با جمهوری قبرس برای اتحاد مجدد تاکید دارد.
ترکیه در سالهای اخیر خواستار اجرای راهحل دو کشوری شده است. اتحادیه اروپا و قبرس هرگونه تقسیم رسمی را بهشدت رد میکنند.
تاتار در گفتگو با رسانههای ترکیه پیش از انتخابات، ترکیه را ضامن امنیت جمهوری ترک قبرس شمالی معرفی کرده است.
در مصاحبهای با شبکه خبری انتیوی، تاتار به سخنان رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، در مجمع عمومی سازمان ملل در سپتامبر اشاره کرد، جایی که او از جامعه جهانی خواست با جمهوری ترک قبرس شمالی روابط برقرار کند.
تاتار به شبکه خبرترک گفت: «رئیسجمهور مورد احترام ما [اردوغان] به تمام دنیا اعلام کرد که تنها راه پیشرو... راهحل دو کشوری است.»
تاتار در مصاحبهای با شبکه سیانان ترک که طرفدار دولت است مدعی شد که قبرس با اسرائیل تبانی کرده تا ترکها را از جزیره بیرون براند، چرا که اسرائیل قصد دارد از جزیره به عنوان پایگاه نظامی استفاده کند.
تاتار به سیانان ترک گفت: «تنها امنیت ما میهنمان [ترکیه]، کشور ضامن جمهوری ترکیه و حضور نیروهای مسلح ترکیه [در شمال قبرس] است.»
او همچنین در مصاحبهای با شبکه طرفدار دولت خبر گفت: «اگر اسرائیل با قبرسیها تبانی کند و چشم طمع به [جمهوری ترک قبرس شمالی] بدوزد، باید با جمهوری ترکیه مواجه شود.»
تاتار حمایت محافل ملیگرای ترکیه را به دست آورده است. کسانی که او را «مدافع» جمهوری ترک قبرس شمالی و منافع راهبردی ترکیه میدانند.
یکی از حسابهای ملیگرا در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ما در کنار پسر واقعی ترکیه، ارسین تاتار، در برابر دشمن ترکها و دوستدار قبرسیها [ارهورمان] هستیم. وظیفه ماست که در شبکههای اجتماعی متحد شویم و صدای ترکقبرسیبودن باشیم.»
منبع تصویر، Getty Images
دخالت در انتخابات
در حالی که روابط نزدیکی بین تاتار و دولت ترکیه وجود دارد، رسانههای نزدیک به مخالفان در ترکیه درباره احتمال دخالت آنکارا در انتخابات ۱۹ اکتبر هشدار دادهاند.
سینم آرسلان، تحلیلگر، در وبسایت خبری مستقل مدیاسکوپ نوشت که انتخابات سال ۲۰۲۰ در جمهوری ترک قبرس «قابل تردید» بود و ترکیه برای تضمین پیروزی تاتار بر رئیسجمهور سابق، مصطفی آکینجی، دخالت کرده بود.
او گفت: «در انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۰، ترکیه برای اولینبار در مقیاسی چنین گسترده، با تمام نهادهایش و به صورت علنی، در انتخابات جمهوری ترک قبرس دخالت کرد.»
او افزود: «بر اساس گزارشهای رسانهای در آن زمان، ریاست ارتباطات ترکیه، سازمان اطلاعات ملی [میت]، فرماندهی نیروهای امنیتی، سفارت ترکیه و برخی از نمایندگان مجلس بزرگ ملی ترکیه، در حمایت از ارسین تاتار فعالیت کردند.»
یومیت ایناتجی، نویسنده ترکقبرسی، نیز در وبسایت مستقل تی۲۴ نوشت که ترکیه «وقتی به نظر میرسید مصطفی آکینجی پیروز خواهد شد، در رایگیری دخالت کرد.»
بارچین ینانچ، مفسر تی۲۴، نیز گفت که آنکارا «تا آنجا پیش رفت که مصطفی آکینجی و حامیانش را از طریق میت (سازمان امنیت) تهدید کرد» و گمانهزنی کرد که آیا چنین تاکتیکهایی در انتخابات امسال نیز موثر خواهند بود یا نه.
سینم آرسلان در مدیاسکوپ نوشت که ممکن است ارهورمان در صدر رقابت باشد و درباره واکنش احتمالی آنکارا گمانهزنی کرد.
او نوشت: «در نظرسنجی ماه اوت... فاصله بین دو نامزد حدود ۴.۶ درصد به نفع ارهورمان بود. در نظرسنجی سپتامبر، این فاصله به ۱۰ درصد افزایش یافت. اما گمانهزنیهایی وجود دارد مبنی بر اینکه ترکیه مداخله خود را... بهویژه در هفته پایانی افزایش داده و این میتواند بر نتایج تاثیر بگذارد.»
