آیا اوکراین به شورشیان اسلامگرا در سوریه کمک می‌کند؟

    • نویسنده, بخش مانیتورینگ
    • شغل, بی‌بی‌سی

دولت اوکراین در حالی قاطعانه هرگونه نقش یا دخالت این کشور در تنش‌های اخیر سوریه را تکذیب کرده که برخلاف موضع رسمی دولت، تحلیلگران اوکراینی احتمال دخالت کشورشان در سوریه را منتفی ندانسته و برخی حتی از آن استقبال کرده‌اند.

گروهی هم «تبلیغات و شایعه‌پراکنی‌های» روسیه درباره «ردپای اوکراین» در سوریه را به تمسخر گرفته‌اند.

به دنبال انتشار برخی گزارش‌ها، وزارت خارجه اوکراین «ادعاهای بی‌پایه و اساس» روسیه درباره نقش احتمالی کی‌یف در تشدید تنش‌های اخیر سوریه را تکذیب کرد.

وزارت خارجه اوکراین در پیامی در کانال تلگرام خود تأکید کرد: «برخلاف روسیه، اوکراین همواره به قوانین بین‌المللی و اصل احترام به حاکمیت و تمامیت ارضی کشورها پایبند بوده است.»

این در حالی است که وزارت امور خارجه ایران هم خواستار توقف آنچه حمایت اوکراین از تروریست‌ها در منطقه غرب آسیا خوانده شده است.

مجتبی دمیرچی‌لو، دستیار وزیر و مدیرکل اوراسیای وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران به گزارش‌هایی اشاره کرده و حمایت اوکراین از «گروه‌های تروریستی شناسنامه‌دار» در سوریه را نقض تعهدات بین‌المللی خوانده و خواهان توقف فوری آن شده است.

وزارت خارجه اوکراین در بیانیه دیگری که در وب‌سایت رسمی خود منتشر کرده، روسیه و ایران را «مسئول اصلی وخامت اوضاع امنیتی سوریه» دانسته است.

پیشتر مرکز مبارزه با نشر اطلاعات گمراه‌کننده دولت اوکراین، ادعای سرگی لاوروف وزیر خارجه روسیه درباره آموزش شورشیان سوری توسط اوکراین را تکذیب کرد و آن را «اخبار جعلی» و دروغ خواند.

برخی تحلیلگران از احتمال مشارکت اوکراین در جنگ سوریه استقبال می‌کنند

برخلاف موضع رسمی دولت، تعدادی از تحلیلگران اوکراینی احتمال دخالت سازمان اطلاعات نظامی این کشور در سوریه را منتفی ندانسته و برخی حتی از آن استقبال کردند.

رومان سویتان، خلبان سابق نیروی هوایی اوکراین، در مصاحبه با شبکه تلویزیونی کانال ۲۴ گفت که احتمالاً سازمان اطلاعات نظامی اوکراین به شورشیان سوری در شناسایی «اهداف» نظامی و «نقاط ضعف ارتش روسیه»، به ویژه در حوزه هوایی و دریایی، کمک کرده است.

سویتان افزود: «بدون شک نیروهای اطلاعاتی ما اشراف کاملی بر فعالیت‌های ارتش روسیه در سوریه دارند.»

محمد فرج‌الله، روزنامه‌نگار اوکراینی، در گفتگو با شبکه تلویزیونی کانال ۲۴ درباره احتمال دخالت اوکراین در حملات سوریه گفت: «هر نیروی دموکراتیکی که علیه دشمنان ما می‌جنگد، متحد طبیعی ما محسوب می‌شود. روسیه با تجاوز به اوکراین، اژدهای خفته ما را بیدار کرده که روسیه را تعقیب خواهد کرد.»

فرج‌الله همچنین یادآور شد که اوکراین رسماً بشار اسد را به عنوان رهبر مشروع سوریه به رسمیت نمی‌شناسد و اسد نیز از تجاوز روسیه به خاک اوکراین حمایت کرده است.

او تأکید کرد: «ما باید آن‌ها [نیروهای روسی] را در هر جایی دنبال کنیم.»

فرج‌الله گفت: «واقعا امیدوارم نیروهای ما به آن‌ها [شورشیان سوری] کمک کنند، چرا که تاریخ نشان داده روسیه همواره در جنگ‌های چند جبهه‌ای شکست خورده است.»

برخی نقش اوکراین را کم‌ اهمیت دانستند

تعدادی از وبلاگ‌نویسان اوکراینی «ادعاها و تبلیغات» روسیه درباره دخالت احتمالی اوکراین در سوریه را به تمسخر گرفتند.

تام کوپر، تحلیلگر نظامی، در مقاله‌ای در وب‌سایت آی‌پرس، این ادعا را که اوکراین به گروه الفتح‌المبین آموزش داده و آن‌ها را مجهز به پهپاد کرده «مزخرف» خواند. او تأکید کرد که گروه هیئت تحریر شام از سال ۲۰۱۷ استفاده از پهپادها برای عملیات‌های تهاجمی را آغاز کرده بود.

کوپر گفت: «اما، تقریباً با قطعیت می‌توان گفت که سازمان اطلاعات نظامی اوکراین با بخش عملیات نظامی شورشیان در ارتباط بوده و احتمالاً در غرب ادلب حضور دارد یا داشته است. طبق گفته شورشیان، سازمان اطلاعات نظامی اوکراین اطلاعات دقیقی را درباره مکانیسم رهاسازی بمب پهپادها در اختیار آنها قرار داده است. این اطلاعات شامل فایل‌های لازم برای چاپ سه‌بعدی قطعات حامل بمب، دم و کلاهک و همچنین «داده‌های دقیق درباره سیستم‌های هدف‌گیری و ارتباطی» بوده است.

ویاچسلاو لیخاچوف، تحلیلگر سیاسی، در گفتگو با بخش اوکراینی رادیو آزادی درباره احتمال دخالت اوکراین در سوریه گفت: «خوشبختانه ما اطلاعی از چنین موضوعی نداریم و حتی اگر نیروهای ما در سوریه حضور داشته باشند، امیدوارم این موضوع محرمانه باقی بماند.»

او گفت: «دشمن دشمن ما لزوماً دوست ما نیست» و تأکید کرد که «حمایت از سازمانی که رسماً در ایالات متحده گروهی تروریستی محسوب می‌شود، احتمالاً تأثیر مثبتی بر موقعیت ما در عرصه بین‌المللی نخواهد داشت.»

لیخاچوف همچنین احتمال دخالت اوکراین را بعید دانست و گفت: «اگرچه این حملات ضربه‌ای به پوتین است، اما به احتمال زیاد سازمان اطلاعات ترکیه در پشت پرده این عملیات قرار دارد و نه اوکراین.»

او افزود: «حتی اگر اوکراین نقشی در این حملات داشته باشد، نباید تأثیر آن را بر وضعیت کلی سوریه بیش از حد بزرگ جلوه داد.»

کانال طنز یوتیوبی واتا تی‌وی با انتشار ویدیویی تبلیغات روسیه را به سخره گرفت. این کانال به شوخی ادعا کرد که اوکراین مسئول اصلی «تمام اتفاقات جهان» است. تصویر بندانگشتی این ویدیو با عبارت «سوریه مال ماست» به شعار روسیه در زمان الحاق کریمه اشاره طنزآمیز دارد. عنوان کنایه‌آمیز این ویدیو نیز «سوریه اوکراین است!» انتخاب شده است.