فرستاده آمریکا میگوید در پی اقدام لبنان برای خلع سلاح حزبالله، حالا نوبت اسرائیل است که به تعهداتش عمل کند
منبع تصویر، EPA
توماس باراک، فرستاده آمریکا، روز دوشنبه از اسرائیل خواست تا به تعهدات خود در چارچوب آتشبس که به جنگ این کشور با حزبالله پایان داد، پایبند باشد. این درخواست پس از آن صورت گرفته که دولت لبنان روندی را برای خلع سلاح حزبالله آغاز کرد.
محدود شدن سلاحها در دست دولت لبنان و خروج کامل نیروهای اسرائیل از لبنان از جمله مفاد توافق آتشبس ماه نوامبر بوده است هر چند که اسرائیل نیروهای خود را در پنج نقطه مرزی که استراتژیک میداند، نگه داشته است.
تصمیم هفته گذشته لبنان برای حمایت از طرح خلع سلاح حزبالله، این گروه تحت حمایت ایران و متحدانش را خشمگین کرد. آنها معتقدند ارتش اسرائیل ابتدا باید از پنج نقطه مرزی جنوب لبنان عقبنشینی کند که پس از پایان جنگ ۱۴ ماهه با حزبالله در نوامبر گذشته اشغال کرد و حملات هوایی تقریباً روزانه خود به این کشور را نیز متوقف کند.
توماس باراک پس از دیدار با جوزف عون، رئیسجمهور لبنان در بیروت گفت: «فکر میکنم دولت لبنان وظیفه خود را انجام داده است. آنها اولین قدم را برداشتهاند. اکنون چیزی که ما نیاز داریم این است که اسرائیل به این توافق پایبند باشد.»
باراک در پاسخ به خبرنگاران مبنی بر اینکه آیا انتظار دارد اسرائیل به طور کامل از خاک لبنان خارج شود، گفت که «این دقیقاً گام بعدی» مورد نیاز است.
منبع تصویر، FADEL ITANI/NURPHOTO VIA GETTY IMAGES
این دیپلمات آمریکایی افزود:« در گام بعدی ما به مشارکت اسرائیل نیاز داریم و همچنین به یک طرح اقتصادی نیاز داریم برای رونق، بازسازی و نوسازی» لبنان که در سالهای اخیر تحت فشار بحرانهای سیاسی و اقتصادی شدید قرار گرفته است.
آقای باراک گفت که واشنگتن «در حال حاضر در حال مذاکره با اسرائیل در مورد موضع خود است» و افزود که «در چند هفته آینده شاهد پیشرفت از همه طرفها خواهید بود.»
او گفت: «این به معنای زندگی بهتر برای مردم است... و حداقل آغاز راهی برای نوع دیگری از گفتگو» در منطقه.
سفر این دیپلمات آمریکایی به لبنان کمتر از دو هفته پس از آن صورت میگیرد که کابینه لبنان به ارتش این کشور مأموریت داد تا طرحی را برای خلع سلاح حزبالله تا پایان سال تدوین کند. این اقدامی بیسابقه از زمانی است که گروههای درگیر در جنگ داخلی در دهههای پیش سلاحهای خود را کنار گذاشتند.
فشار ایالات متحده و رقبای داخلی حزبالله برای کنار گذاشتن سلاح، پس از جنگ سال گذشته با اسرائیل افزایش یافت؛ جنگی که به کشته شدن برخی از رهبران ارشد حزبالله، هزاران نیرو و نابودی بخش بزرگی از زرادخانه موشکی آن انجامید.
تام باراک اینبار تنها به بیروت نیامده است. مورگان اورتگاس فرستاده قبلی کاخ سفید در امور لبنان هم او را همراهی میکند. کسی که با رویکرد سرسختانه و زبان برایش علیه حزبالله شناخته میشود.
منابع نزدیک دولت لبنان به من میگویند اینکه واشنگتن خانم اورتگاس را روانه بیروت کرده نشانی است از سیاست «فشار حداکثری» دولت آمریکا برای اجبار دولت لبنان به خلع سلاح حزبالله. هرچند لحن آقای باراک امروز تا حدی متفاوت از دفعات قبل بود و این دفعه مستقیم جامعه شیعه را خطاب قرار داد و گفت خلع سلاح حزبالله «به نفع» شیعیان لبنان خواهد بود و اگر اتفاق بیفتد به زودی همه لبنانیها «گشایش خوبی» را در زندگی و امور اقتصادی و بازسازی کشور خواهند دید.
او همچنین گفت «حالا که دولت لبنان برای خلع سلاح حزبالله قدم برداشته، این بار نوبت اسرائیل است که به تعهداتش عمل کند.» این اولین بار است که آقای باراک صحبت از «تعهدات اسرائیل» میکند که از زمان برقراری آتشبس در نوامبر گذشته در لبنان همچنان به حملات پهپادی و بمبارانهای روزانه خود در جنوب و شمال شرق لبنان ادامه داده است.
به نظر نماینده ویژه آمریکا به نوعی به طور غیر مستقیم از یک سوی به نعیم قاسم دبیرکل حزبالله جواب داد که در همین سخنرانی اخیرش تاکید کرد تا زمانی که لبنان زیر حملات و اشغال اسرائیل است این گروه به درخواست زمین گذاشتن سلاح تن نخواهد داد.
از طرف دیگر آقای باراک ظاهرا سعی داشت تا به دغدغه بخشی از جامعه شیعه لبنان پاسخ دهد که حالا با بیشتر شدن فشار آمریکا و عربستان سعودی مسئله خلع سلاح را به تلاشی برای به گوشه راندن شیعیان آن کشور تعبیر میکنند و نگرانند اگر حزبالله به عنوان قدرتمندترین حزب شیعه لبنان خلع سلاح شود، شیعهها جایگاهشان را در عرصه سیاسی هم از دست بدهند و مانند دههها قبل به شهروندان درجه دو و سه بدل شوند.
اما عملا او در لابلای حرفهایش در کنفرانس مطبوعاتی درحالی که تلاش میکرد از لحن تحکمجویانه یا تهدیدآمیز خودداری کند، عملا یک بار دیگر تاکید کرد که لبنان راه دیگری جز اجرای طرح خلع سلاح حزبالله ندارد. جان کلام او این بود:«یا خلع سلاح، یا رویارویی لبنان با محروم شدن از هرگونه کمک بینالمللی و حتی مواجه شدن با جنگی دیگر.»
این یعنی حزبالله نه فقط مسئول ادامه حملات اسرائیل در لبنان میشود که مسئولیت فروپاشی اقتصادی بیشتر و ویران ماندن مناطق جنگزده هم بر دوش این گروه خواهد بود.
این درحالی است که نعیم قاسم در سخنرانی روز اربعینش با لحن تند بی سابقهای تهدید به امکان جنگ داخلی کرد و گفت که اگر برای خلع سلاح حزبالله اقدامی صورت بگیرد کشور با کابوس و تظاهرات روبرو خواهد شد و این کابوس دامن سفارت آمریکا را هم خواهد گرفت.
هنوز معلوم نیست تا چه حد واقعا خلع سلاح حزبالله عملی باشد اما در چنین فضایی، گزینههای پیش روی دولت لبنان و حزبالله چندان نیست.
رئیس جمهوری لبنان در گفتگوی اخیرش با شبکه العربیه به وضوح گفت که چارهای جز پذیرش «طرح باراک» نداشته چراکه اسرائیلیها «تهدید میکرده اند که جنگ وسیعتری را علیه این کشور براه خواهند انداخت.»
