خصومت تاریخی رئال مادرید و بارسلونا از کجا شروع شد؟

عکسی از نخستین مسابقه ال‌کلاسیکو در سال ۱۹۰۲ بین رئال مادرید و بارسلونا

منبع تصویر، FC Barcelona

توضیح تصویر، عکسی از نخستین مسابقه ال‌کلاسیکو در سال ۱۹۰۲ بین رئال مادرید و بارسلونا
    • نویسنده, ماری جوزيه القزی
    • شغل, بی‌بی‌سی عربی

رئال مادرید در نخستین «ال‌کلاسیکو» این فصل دو بر یک مقابل بارسلونا پیروز شد. رئال با گل‌های کیلیان امباپه و جود بلینگام توانست حریف را دو بر یک شکست دهد و با ۵ امتیاز اختلاف در صدر جدول لالیگا بایستد.

تیم مادریدی هر چهار بازی فصل قبل مقابل بارسلونا را باخته بود و در اولین ال‌کلاسیکو با هدایت ژابی آلونسو، بارسلونای آماده را برد؛ مسابقه‌ای بسیار حساس که مثل بسیاری از بازی‌های قبلی این دو تیم با جنجال و اخراج همراه شد.

پس از پایان بازی دنی کارواخال به سوی لامین یامال رفت تا جواب «کری‌خوانی» لامین یامال در شبکه‌های اجتماعی را بدهد و ماجرا با درگیری سایر بازیکنان ادامه پیدا کرد.

اما این مسابقه که به اعتقاد بسیاری پس از فینال لیگ قهرمانان اروپا، مهم‌ترین مسابقه باشگاهی جهان است از چه زمانی این قدر اهمیت پیدا کرد؟ یا در واقع باید پرسید حساسیت عجیب این بازی و خصومت بین این دو باشگاه از کجا آغاز شد؟

۱۳ ماه مه ۱۹۰۲، تیم فوتبال بارسلونا، که تنها دو سال و نیم قبل تأسیس شده بود، برای اولین بار وارد مادرید، پایتخت اسپانیا، شد تا در مقابل یک تیم محلی به نام «مادرید» که دو ماه از تأسیسش می‌گذشت، بازی کند.

آن روز کسی نمی‌دانست که این مسابقه سرآغاز «بزرگ‌ترین رقابت» در تاریخ فوتبال جهان خواهد بود.

برای تیمی که از منطقه کاتالونیا آمده بود، این فقط یک «بازی عادی و آسان» بود که با پیروزی در آن به فینال برابر اتلتیک بیلبائو، بهترین تیم آن زمان فوتبال اسپانیا، می‌رسید.

این سفر به مناسبت نیمه‌نهایی «کوپا کوروناسیون» (جام تاج‌گذاری) انجام شد، که برای جشن تاج‌گذاری آلفونسو سیزدهم پس از رسیدن به شانزده سالگی (سن قانونی در آن زمان) و پذیرش رسمی وظایفش به عنوان پادشاه اسپانیا، برگزار شده بود.

این تورنمنت اولین رقابت فوتبالی بود که بین تیم‌های مناطق مختلف اسپانیا برگزار می‌شد.

«محبوب‌ترین مسابقه»

باشگاه بارسلونا را سال ۱۸۹۹ گروهی از جوانان خارجی ساکن این شهر به دنبال افزایش محبوبیت فوتبال و دیگر ورزش‌های بریتانیایی در سراسر اروپا، تأسیس کردند.

بارسلونا پیش از مسابقه‌اش با تیم مادرید، دو سال تجربه حضور در «کوپا ماکایا»، تورنمنتی برای باشگاه‌های کاتالونیا بین سال‌های ۱۹۰۰ تا ۱۹۰۳، داشت.

باشگاه فوتبال «مادرید» را خولیان پالاسیوس، مهندس اسپانیایی، تأسیس کرد. او اولین رئیس غیر رسمی باشگاه بین سال‌های ۱۹۰۰ تا ۱۹۰۲ بود. در ۶ مارس ۱۹۰۲، پالاسیوس مسئولیتش را به خوان پادروس سپرد؛ کسی که باشگاه را رسماً تأسیس کرد.

هنگامی برگزاری اولین ال‌کلاسیکو، باشگاه کاتالانی بازیکنان سوئیسی، یک بازیکن آلمانی و سه بازیکن انگلیسی داشت، در حالی که تیم «مادرید» (که در سال ۱۹۲۰رئال مادرید نام گرفت) تنها یک بازیکن خارجی در ترکیب داشت.

کل تجربه باشگاه مادریدی نیز به چند بازی دوستانه در برابر تیم‌های دیگر پایتخت محدود بود.

فوتبال در محوطه اسب‌دوانی

«هیپودروم د لا کاستلانا» که به‌عنوان «هیپودروم مادرید» نیز شناخته می‌شود در سال ۱۸۸۲

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، تصویری از «هیپودروم د لا کاستلانا» که به‌عنوان «هیپودروم مادرید» نیز شناخته می‌شود در سال ۱۸۸۲

مسابقه ساعت ۱۱ صبح در پیست اسب‌دوانی «هیپودرومو د لا کاستیانا» در مادرید برگزار شد؛ منطقه‌ای تاریخی که امروزه ورزشگاه سانتیاگو برنابئو در آن واقع است.

زمین بازی بسیار بزرگ بود و از کود اسب به‌عنوان کود طبیعی استفاده می‌شد؛ امری که در آن زمان می‌توانست باعث ابتلا به بیماری کزاز شود.

آرتور جانسون، تنها بازیکن خارجی تیم مادریدی‌، نخستین گل بازی را زد و اولین گلزن تاریخ ال‌کلاسیکو شد، هرچند که آن بازی را بارسلونا سه بر یک برد.

بارسلونا با این پیروزی به فینال رسید تا در آن مسابقه با پیروزی مقابل تیم باسکی اتلتیک بیلبائو قهرمان شد. این رقابت‌ها اولین دوره از مسابقاتی بودند که امروزه با نام «کوپا دل‌ری» (جام حذفی فوتبال اسپانیا) شناخته می‌شوند.

آغاز خصومت

بازیکنان رئال مادرید استبان کامبیاسو، زین‌الدین زیدان، لوئیس فیگو، رونالدو نازاریو و دیوید بکام دیوار دفاعی مقابل یک ضربه ایستگاهی در سال ۲۰۰۳ را تشکیل داده‌اند

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، بازیکنان رئال مادرید استبان کامبیاسو، زین‌الدین زیدان، لوئیس فیگو، رونالدو نازاریو و دیوید بکام دیوار دفاعی مقابل یک ضربه ایستگاهی در سال ۲۰۰۳ را تشکیل داده‌اند

رویارویی بین تیم‌های اسپانیایی در سال‌های بعد ادامه یافت و از سال ۱۹۰۲ تا ۱۹۱۶، تیم‌های مادرید و بارسلونا هفت بار با هم دیدار کردند که بارسلونا در پنج مسابقه پیروز شد و دو بازی به تساوی کشید.

با این حال، «رقابت و خصومت» واقعی بین دو باشگاه با اولین جنجال داوری در هشتمین مسابقه آن‌ها آغاز شد.

سال‌های بعد، رقابت تیم‌های اسپانیایی ادامه یافت. بین سال‌های ۱۹۰۲ تا ۱۹۱۶، رئال مادرید و بارسلونا هفت بار به مصاف هم رفتند؛ بارسلونا پنج برد داشت و دو بازی مساوی شد.

اما دشمنی واقعی در هشتمین رویارویی و به دنبال نخستین جنجال داوری آغاز شد؛ مسابقه‌ای که به صورت رفت و برگشت برگزار شد.

بارسلونا در بازی رفت (۲۶ مارس ۱۹۱۶) با نتیجه‌ ۲-۱ پیروز شد، اما رئال مادرید در بازی برگشت یک هفته بعد ۴-۱ برد. آن موقع گل زده بیشتر برتری محسوب نمی‌شد و به همین دلیل، بازی سوم برای تعیین برنده در ۱۳ آوریل برگزار شد.

این مسابقه در ورزشگاه «کامپو د اودونل» مادرید و با داوری خوزه آنخل برائوندو، بازیکن سابق رئال مادرید، انجام شد.

او سه پنالتی برای تیم سابقش گرفت و یک گل بارسلونا را مردود اعلام کرد. دروازه‌بان بارسلونا دو پنالتی را گرفت ولی در دقیقه‌ ۱۱۸، سانتیاگو برنابئو (که الان ورزشگاه رئال مادرید نام او را بر خودش دارد) سومین پنالتی را گل کرد و بازی ۶-۶ مساوی شد.

بازی تکراری بعدی نیز بار قضاوت همان داور برگزار شد و او با اعلام یک پنالتی دیگر برای مادرید، اعتراض بازیکنان بارسلونا را برانگیخت و آنان در اعتراض زمین را ترک کردند.

رئال مادرید به فینال رسید اما در مسابقه‌ای که در شهر بارسلونا برگزار شد، چهار بر صفر از بیلبائو شکست خورد. گفته می‌شود هنگام خروج بازیکنان مادرید از ورزشگاه، تماشاگران به سویشان سنگ پرتاب کردند.

ال‌کلاسیکو چطور این قدر معروف شد؟

کریستیانو رونالدو و لیونل مسی در بازی رئال مادرید و بارسلونا

منبع تصویر، Getty Images

لیگ اسپانیا که امروز با نام «لالیگا» می‌شناسیم، در سال ۱۹۲۹ راه افتاد و مسابقات بین دو تیم به طور منظم‌تر برگزار گردید.

در دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰، رئال مادرید جایگاه خود را به عنوان یک نیروی غالب تثبیت کرد و با تکیه بر بازیکنان افسانه‌ای مانند آلفردو دی استفانو (آرژانتینی-اسپانیایی) و فرانس پوشکاش (مجارستانی)، از سال ۱۹۵۶ پنج بار متوالی قهرمان اروپا شد.

رقابت بین رئال مادرید و بارسلونا همچنین با رهبری ستاره هلندی یوهان کرویف برای تیم کاتالانی در اواسط دهه هفتاد و حضور بازیکن آلمانی پل برایتنر در رئال مادرید، در کنار اسپانیایی‌هایی مانند ویسنته دل بوسکه و گویو بنیتو، شکل جدیدی پیدا کرد.

عکاس‌ها دور یوهان کرویف هلندی، مهاجم تیم فوتبال بارسلونا (۱۹۴۷–۲۰۱۶)، جمع شده‌اند؛ در حالی که او پیش از آخرین بازی‌اش با بارسلونا (۲۸ مه ۱۹۷۸)، در ورزشگاه نوکمپ با هواداران خداحافظی می‌کند

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، عکاس‌ها دور یوهان کرویف هلندی، مهاجم تیم فوتبال بارسلونا (۱۹۴۷–۲۰۱۶)، جمع شده‌اند؛ در حالی که او پیش از آخرین بازی‌اش با بارسلونا (۲۸ مه ۱۹۷۸)، در ورزشگاه نوکمپ با هواداران خداحافظی می‌کند

دو تیم در سال‌های بعد به جذب ستاره‌ها از دیگر کشورهای اروپایی و کشورهای آمریکای لاتین مانند آرژانتین و برزیل ادامه دادند.

رئال مادرید دوره‌ای که به «کهکشانی‌ها» معروف شد، بین سال‌های ۲۰۰۰ تا ۲۰۰۶ ستارگان بزرگی از خارج اسپانیا مانند: لوئیس فیگو (پرتغال)، زین‌الدین زیدان (فرانسه)، رونالدو (برزیل) و دیوید بکام (انگلیس) جذب کرد.

بارسلونا هم تقریباً در همان دوره ستاره‌های نامداری مثل: رونالدینیو (برزیل)، ساموئل اتوئو (کامرون)، تیری آنری (فرانسه) و یحیی توره (ساحل عاج) را به خدمت گرفت، که به گسترش علاقه جهانی به تماشای این دو تیم کمک کرد.

سرخیو راموس، مدافع رئال مادرید و رقیب سنتی‌اش جرارد پیکه، مدافع بارسلونا، در ال‌کلاسیکو مارس ۲۰۱۹ در سانتیاگو برنابئو

منبع تصویر، Getty Images

توضیح تصویر، سرخیو راموس، مدافع رئال مادرید و رقیب سنتی‌اش جرارد پیکه، مدافع بارسلونا، در ال‌کلاسیکو مارس ۲۰۱۹ در سانتیاگو برنابئو

اما دو ستاره‌ای که ال‌کلاسیکو را به اوج رساندند کریستیانو رونالدو و لیونل مسی بودند؛ دو بازیکنی که سال‌های متوالی توپ طلای فوتبال جهان را بین خودشان تقسیم کردند.

در کنار آنان البته بازیکنانی مانند ژاوی، اینیستا، جرارد پیکه، سرخیو راموس، لوکا مودریچ و کریم بنزما نیز نقش مهمی داشتند.

گفته می‌شود که پر‌بیننده‌ترین ال‌کلاسیکو ۲۳ آوریل ۲۰۱۷ برگزار شد: مسابقه‌ای که در بیش از ۱۸۵ کشور از طریق ۵۰ شبکه‌ مختلف پخش شد و حدود ۶۵۰ میلیون بیننده داشت.

تا امروز، دو تیم در مجموع ۲۶۲ بار مقابل هم قرار گرفته‌اند: رئال مادرید ۱۰۶ پیروزی و بارسلونا ۱۰۴ پیروزی دارد. ۵۲ مسابقه این دو تیم هم به تساوی کشیده شده است.

بزرگ‌ترین پیروزی تاریخ ال‌کلاسیکو، برد ۱۱-۱ رئال مادرید مقابل بارسلونا در ۱۳ ژوئن ۱۹۴۳ بود؛ نتیجه‌ای که همواره با اتهامات سیاسی علیه دیکتاتور وقت اسپانیا، فرانسیسکو فرانکو، همراه بوده است.

گفته می‌شود نیروهای امنیتی فرانکو پیش از بازی، بازیکنان بارسلونا را تهدید کردند و همین امر دلیل نتیجه‌ غیرعادی مسابقه بود.

نتیجه غیرعادی این مسابقه بر شهرت رئال مادرید تأثیر گذاشت و از آن روز این باشگاه با اتهامات گسترده‌ای از سوی باشگاه بارسلونا و هوادارانش روبرو شد که آن را «باشگاه رسمی رژیم» می‌خوانند.

سال ۲۰۱۲ سید لو، روزنامه‌نگار و نویسنده‌ بریتانیایی، با فرناندو آرخیلا، آخرین بازمانده‌ آن بازی، گفت‌وگو کرد. آرخیلا که در آن بازی دروازه‌بان ذخیره‌ی بارسلونا بود، گفت پیش از بازی یک مقام دولتی به رختکن آمده بود:

«یک پلیس، یک ستوان، نمی‌دانم، شاید از گارد ملی.»

او ولی در مورد خاطره‌ای که بیش از همه در ذهنش حک شده گفت: «آنچه در ذهنم مانده، هزاران سوت فلزی در دستان هواداران مادرید، فشار و فضای ترسناک بود.»

هواداران بارسلونا معتقدند که پلیس مخفی فرانکو بازیکنان را تهدید کرده است اما این ادعا هرگز به‌طور رسمی تأیید نشده است.

نتیجه این بازی همچنان دست از سر رئال مادرید برنمی‌دارد.

سال ۲۰۲۳ بارسلونا درگیر یک رسوایی مالی به اتهام پرداخت ۸/۴ میلیون یورو به معاون پیشین کمیته داوران اسپانیا شد.

خوان لاپورتا، رئیس بارسا، تلاش کرد تا بی‌گناهی باشگاه خود را با مقصر دانستن رئال مادرید توجیه کند و گفت که رئال مادرید، «تیم حکومت» است و داوران در ۷۰ سال گذشته از این تیم حمایت کرده‌اند.

رئال در پاسخ، ویدیویی منتشر کرد که نشان می‌داد در دوران فرانکو، در واقع این بارسلونا بود که از حمایت حکومت برخوردار بوده است: از جمله اعطای نشان‌های متعدد ازسوی باشگاه بارسلونا به فرانکو در طول سال‌ها، نجات باشگاه از ورشکستگی در سه نوبت و کسب هشت قهرمانی لیگ و نه جام در دوران دیکتاتوری.

در پایان باید گفت، فرانکو علاقه‌مند به ورزش و به‌ویژه فوتبال بود و از آن به‌عنوان ابزاری برای تقویت وجهه‌ بین‌المللی حکومتش استفاده می‌کرد.