چرا جمهوری آذربایجان بودجه نظامی خود را افزایش می‌دهد؟

وزارت دارایی جمهوری آذربایجان اعلام کرد که بودجه دفاعی و امنیتی این کشور با افزایش ۴ درصدی در سال ۲۰۲۶ به بیش از ۵ میلیارد دلار می‌رسد.

رقم اختصاص داده شده برای هزینه‌های دفاعی ۲۱ درصد مجموع کل بودجه دولت را در بر می‌گیرد.

اگر این بودجه بدون تغییر تصویب شود، بالاترین میزان اعتباری خواهد بود که تاکنون در تاریخ معاصرجمهوری آذربایجان به حوزه «دفاع و امنیت ملی» اختصاص یافته است.

طبق برآوردهای وزارت دارایی جمهوری آذربایجان، هزینه‌های دفاع و امنیت ملی حدود ۴٫۲۴ برابر بیشتر از هزینه‌های بهداشت، ۱٫۷۵ برابر بیشتر از هزینه‌های آموزش و ۱٫۷۹ برابر بیشتر از هزینه‌های تأمین اجتماعی خواهد بود.

حتی در سال‌هایی که جمهوری آذربایجان با ارمنستان در وضعیت جنگی قرار داشت، هزینه‌های دفاع و امنیت ملی این کشور تنها بین ۱۴ تا ۱۶ درصد کل بودجه عمومی بود. برای نخستین بار، در سال ۲۰۲۵ این رقم از ۲۰ درصد فراتر رفت.

فرهاد ممدوف، تحلیلگر سیاسی، در گفت‌وگو با بی‌بی‌سی گفت تهدیدها علیه جمهوری آذربایجان دیگر صرفاً در محدوده قفقاز جنوبی شکل نمی‌گیرند، بلکه ابعاد وسیع‌تری یافته است. او می‌گوید «در شمال، روسیه است که در جنگ به سر می‌برد و در جنوب، ایران. باید توجه داشت که گرجستان و ارمنستان ارتش‌های قدرتمندی ندارند و در چنین شرایطی، نیروهای مسلح جمهوری آذربایجان به‌عنوان تضمین‌کننده امنیت منطقه عمل می‌کنند.»

او افزود: «این وضعیت نیازمند اختصاص منابع مالی عظیم است؛ چه برای تأمین امنیت پروژه‌های انرژی و حمل‌ونقل منطقه‌ای، و چه برای فراهم کردن شرایط لازم جهت فعالیت مستقل منطقه.»

به گفته این تحلیلگر، ارتش جمهوری آذربایجان در برخی حوزه‌ها به نوسازی و مدرن‌سازی سامانه‌های تسلیحاتی نیاز دارد.

او افزود «به‌ویژه نیروی هوایی و سامانه‌های پدافند هوایی منابع مالی کلانی می‌طلبند.»

جمهوری آذربایجان در این زمینه از کشورهایی چون اسرائیل، پاکستان و ترکیه سلاح خریداری می‌کند.

در سال ۲۰۲۴، سمیر شریف‌اف، وزیر دارایی سابق، در مجلس گفت که این کشور با فرمان الهام علی‌اف، هزینه‌های نظامی خود را افزایش می‌دهد.

به نظر می‌رسد ارمنستان و جمهوری آذربایجان از زمان امضای توافقنامه صلح توسط الهام علی‌اف و نیکول پاشینیان، نخست وزیر ارمنستان، در کنار دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، در واشنگتن دی سی در ۸ اوت، گام‌های مهمی در روند صلح برداشته‌اند.

در اواخر ماه اوت، نیکول پاشینیان گفت ممکن است توان دفاعی کشورش در سال ۲۰۲۶ افزایش نیابد و این امر را «منطقی» دانست، چون ارمنستان و جمهوری آذربایجان «صلح برقرار کرده‌اند».