نماینده رئیس‌جمهور ایران: با پاکستان در مورد طرح تماس منطقه‌ای برای افغانستان توافق کردیم

حسن کاظمی‌قمی، نماینده ویژه رئیس جمهور ایران و سفیر این کشور برای افغانستان در پی یک سفر رسمی به پاکستان و دیدار با مقام‌های آن کشور اعلام کرده است که دو طرف به طرح ایجاد یک «گروه تماس منطقه‌ای» برای بحث روی برقراری صلح و ثبات در افغانستان توافق کرده‌اند.

آقای کاظمی‌قمی در این سفر با جلیل عباس جیلانی، وزیر امور خارجه دولت موقت پاکستان و همچنین آصف درانی، نماینده ویژه پاکستان در امور افغانستان دیدارهای جداگانه داشته است.

او در صفحه ایکس خود نوشته است: «در این ملاقات‌ها تاکید کردم که صلح و ثبات منطقه وابسته‌ به صلح و ثبات در افغانستان است و آنچه که می‌تواند به برقراری این صلح کمک کند، ابتکارات منطقه‌ای با محوریت کشورهای همسایه افغانستان است.»

وی افزوده است: «با همتایان پاکستانی توافق کردیم که کشورهای همسایه افغانستان هسته اصلی گروه تماس منطقه‌ای برای افغانستان را تشکیل داده و بسته‌ای از پیشنهادات سازنده را به حکومت سرپرست افغانستان ارائه کنند.»

وزرات خارجه پاکستان نیز در یک بیانیه، بر ضرورت «افزایش هماهنگی برای ثبات منطقه‌ای و نقش حیاتی کشورهای همسایه افغانستان برای دستیابی به چشم انداز منطقه‌ای صلح آمیز و با ثبات در این کشور» تاکید کرده است.

هفته گذشته نماینده ایران گفت امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان از این طرح استقبال کرده بود.

پاکستان و ایران با طالبان تعامل نزدیکی دارند و در عین حال از زمان سقوط نظام جمهوریت در بیش از دو سال پیش در افغانستان نگران حضور و گسترش فعالیت‌های گروه‌های تروریستی از جمله داعش و تحریک طالبان پاکستان (تی‌تی‌پی) در این کشور هستند.

سفر حسن کاظمی قمی به کابل و پاکستان در حمله مرگبار اخیر در کرمان ایران صورت می‌گیرد که منجر به کشته شدن بیش از ۹۰ نفر و زخمی شدنن صدها تن دیگر شد.

اخیراً نماینده ایران و مقامات ارشد طالبان در دیداری داعش را «دشمنی مشترک» خواندند.

مقامات پاکستان می‌گویند حملات گروه تحریک طالبان پاکستان از زمان به قدرت رسیدن طالبان در افغانستان به بیش از چهل در صد افزایش یافته است. پاکستان طالبان در افغانستان را متهم به حمایت از این گروه می‌کند و طالبان اما این اتهام را بارها رد کرده است.

گروه تماس منطقه‌ای برای افغانستان چرا ایجاد می‌شود؟

نماینده ویژه رئیس جمهوری ایران در بیانیه تازه خواستار ایجاد یک اجماع منطقه‌ای با محوریت کشورهای همسایه افغانستان برای بحث روی برقراری صلح و ثبات در این کشور در در اسلام‌آباد شده است.

او گفته است که یک گروه تماس در مورد افغانستان ایجاد شود که دستور کار آن قابل گسترش باشد تا «به نگرانی‌های همسایگان افغانستان، کشورهای منطقه و جامعه بین المللی در مورد افغانستان در قالب یک دستور کار مشخص با جدول زمانی منطقی، بصورت گام به گام بپردازد».

آقای کاظمی‌قمی پیش از سفر به پاکستان به کابل رفته بود و این طرح را با مقامات ارشد حکومت طالبان در میان گذاشته بود.

به قول ایران، مقامات ارشد حکومت طالبان از پیشنهاد ایران مبنی بر تشکیل «گروه تماس منطقه‌ای» استقبال کرده و برای میزبانی نمایندگان ویژه کشورهای منطقه در امور افغانستان در کابل ابراز آمادگی کرده‌اند.

وزارت خارجه طالبان هرچند از این دیدار خبر داد اما به طرح پیشنهادی ایران در مورد تشکیل «گروه تماس منطقه‌ای» و میزبانی نشست نمایندگان ویژه کشورهای منطقه در امور افغانستان هیچ اشاره‌ای نکرده است.

تشکیل «گروه تماس منطقه‌ای» طرحی است که ایران در نشستی موسوم به «فرمت مسکو» در مورد افغانستان در ماه سپتامبر سال گذشته میلادی مطرح کرد و یکی از اهداف آن بحث برای تشکیل «دولت فراگیر» در افغانستان خوانده شده بود.

طالبان در گذشته بحث بر سر تشکیل دولت فراگیر در افغانستان را رد کرده و گفته‌ حکومت شان «همه‌شمول و فراگیر» است. با این وجود کشورهای همسایه افغانستان به ویژه ایران و روسیه پیوسته به ایجاد «دولت فراگیر» در افغانستان تاکید دارند.

محمد عبدالکبیر، معاون سیاسی نخست وزیر طالبان نیز هفته پیش در دیدار با حسن کاظمی قمی، نماینده ویژه رئيس جمهور و کاردار ایران در کابل با اشاره به حملات کرمان گفته است «هدف داعش به عنوان دشمن مشترک، ناامن‌سازی منطقه و کشتن افراد بی‌گناه» است.

در خبرنامه ارگ در مورد دیدار در روز یکشنبه گذشته، آقای عبدالکبیر گفته شده است که «سیاست طالبان این است که از افغانستان خطری متوجه ایران نشود و در امنیت و ثبات منطقه نقش مثبت ایفا کند».

نگرانی ایران و پاکستان از افزایش فعالیت گروه‌های ترورویستی در افغانستان در حالی افزایش یافته که اخیر کمیته امور خارجی مجلس نمایندگان آمریکا نیز گزارش‌های را مبنی بر «از سرگیری هماهنگی میان گروه‌های تروریستی و افزایش فعالیت‌های آن در افغانستان بررسی کرد.

جو ویلسون از حزب جمهوری‌خواه و یکی از اعضای این کمیته گفت: «افغانستان بار دیگر تبدیل به پناهگاه تروریست‌ها شده است. هزاران تن از گروه‌های تندرو که برخی آن‌ها متحدان و برخی دشمنان طالبان هستند، در این کشور حضور دارند و تهدید جدی برای امنیت آمریکا به شمار می‌روند.»

توماس وست، نماینده ویژه آمریکا نیز در این نشتست به حملات داعش به کرمان ایران و همچنین نگرانی پاکستان در مورد استقرار و فعالیت تحریک طالبان پاکستان در خاک افغانستان اشاره کرد.

آقای وست هر چند گفت که میزان فعالیت‌های شبکه القاعده در مقایسه به دهه نود میلادی در افغانستان به پایین سطح آن رسیده اما تاکید کرد که : «سیاست اصلی ما این است که خاک افغانستان یک بار دیگر از سوی گروه‌های تروریستی علیه آمریکا استفاده نشود.»