مقام ایرانی: افغانستان زعفران ایران را در بازارها عرضه می‌کند؛ طالبان: نیازی به چنین کاری نداریم

زعفران

منبع تصویر، Shafaqna

وزارت صنعت و تجارت طالبان ادعای یک مقام ایرانی را رد کرده که گفته افغانستان زعفران ایران را خریداری کرده و به عنوان محصول افغانستان در مقاصد صادراتی ایران به فروش می‌رساند.

فرشید منوچهری، دبیر شورای ملی زعفران ایران، اخیرا در مصاحبه‌ای با رسانه‌ها در ایران، رقم صادارات زعفران این کشور در سال ۱۴۰۲ را حدود ۲۱۷ تن اعلام کرد و گفت: «بیشترین بازار صادراتی ما امارات، چین، اسپانیا، افغانستان و قطر بوده است که این کشورهای رقبای زعفران ایران هم هستند درواقع کشوری مثل افغانستان زعفران را خود به مصرف نمی‌رساند بلکه آن را به عنوان محصول تولیدی افغانستان به مقاصد صادراتی کشور ما و آن هم با قیمت بالاتر صادر می‌کند.»

او در بخش دیگری از اظهارات خود گفت: «اگر فرضا روزی افغانستان رقم قابل توجهی تولید زعفران داشته باشد، به‌راحتی می‌تواند به بازارهای ما ورود و جایگاه ما را محدود کند و نیازی هم به واردات از ایران نداشته باشد. کما اینکه پارسال ۴۰ تن زعفران از ایران خریداری کرده و در بازارهای خود ما بفروش رسانده است.»

زعفران هرات
توضیح تصویر، زعفران تولید شده در هرات

اما عبدالسلام جواد، سخنگوی وزارت صنعت و تجارت طالبان، این موضوع را رد کرد و گفت زعفران افغانستان جایگاه بسیار خوبی در بازارهای بین‌المللی دارد.

او افزود: «افغانستان زعفران عالی و خوب دارد که در بازارهای جهانی از نام نیک برخوردار است و مقام اول را از آن خود کرده. ما نیازی نمی‌بینیم که زعفران‌های دیگر را با زعفران افغانستان مخلوط کنیم تا به تجارت خوب دست پیدا کنیم.»

وزارت تجات طالبان می‌گوید افغانستان در سال ۱۴۰۲ حدود ۶۷ تن زعفران به ارزش ۴۹ میلیون دلار به کشورهای مختلف صادر کرده است.

دبیر شورای ملی زغفران ایران همچنین کشورهای دیگر را به فروش زعفران ایران به نام خود شان متهم کرد و افزود: «این رویه در مورد دیگر کشورها از جمله امارات، اسپانیا و چین هم صادق است به این معنا که زعفران ایران را می‌خرند و با بسته‌بندی کشور خودشان به بازارهای جهانی عرضه می‌کنند. یعنی مشابه همان اتفاقی که در مورد پسته و فرش ایران رخ داده در مورد زعفران هم تکرار شده است.»

او افزود که مصرف داخلی زعفران به دلیل بالا رفتن قیمت آن کاهش قابل توجهی پیدا کرده است. به گفته او زعفران مثقالی حدود ۵۰۰ تا ۶۰۰ هزار تومان به فروش می‌رسد و این باعث شده که در داخل ایران تقاضا کمتر شود.

زعفران

آقای منوچهری همچنین توسعه کشت زعفران در کشورهای آسیای میانه را هم خطری برای تجارت زعفران ایران عنوان کرد و افزود: «حالا کشورهای آسیایی، مثل ازبکستان و تاجیکستان، کشت می‌کنند و این احتمال وجود دارد که در آینده با توجه به دستمزد ارزان و امکانات کشاورزی و زمین و آب بخشی از جایگاه ما را بگیرند اما ما برای حفظ بازار جهانی کاری نکرده‌ایم، اگر تبلیغات و نوآوری نداشته باشیم در بازار باقی نمی‌مانیم. به‌عبارت دیگر اگر این بازار راکد باشد؛ حذف می‌شویم.»

تولید زعفران در افغانستان در سال‌های اخیر افزایش یافته است. به خصوص از زمانی که کشت زعفران به عنوان جایگزین کوکنار از سوی نهادهای کمک‌کننده مطرح شد و کارزارهایی برای رشد تولید آن راه‌اندازی شد.

در افغانستان در سال‌های گذشته ولایت‌های هرات در غرب، بلخ، فاریاب و سرپل در شمال، قندهار و ارزگان در جنوب و دایکندی در مرکز افغانستان به ترتیب بیش‌ترین میزان تولید زعفران را داشته‌اند.

حدود ۹۰ درصد مجموع زعفران در افغانستان در ولایت هرات، در همسایگی ایران، تولید می‌شود.

وزارت تجارت طالبان در افغانستان آماری از میزان واردات زعفران ارائه نکرده است و تاکید می‌کند که زعفران تولید شده در داخل افغانستان صادر می‌‌شود. در سال ۲۰۱۸ میلادی دولت افغانستان واردات زعفران و پیاز آن را به هدف «حفظ جایگاه جهانی، پایداری کیفیت، ارزش‌افزایی و گسترش تولید زعفران افغانستان» ممنوع کرد.

اما بعضی از کشاورزان در افغانستان از واردات قاچاقی زعفران و پیاز آن از ایران ابراز نگرانی کرده بودند.