در چهارمین سالگرد توافقنامه دوحه آمریکا و طالبان یکدیگر را به «نقض» آن متهم کردند

در چهارمین سالگرد توافقنامه آمریکا با طالبان در دوحه قطر، کاخ سفید می‌گوید طالبان به تعهدات خود در این توافقنامه عمل نکرده است. حکومت طالبان نیز آمریکا را متهم کرده است که در «صدها مورد» این توافقنامه را نقض کرده است.

کرین ژان پیر، سخنگوی کاخ سفید در صحبتی با رسانه‌ها اضافه کرد که طالبان همچنین به تعهد خود مبنی بر مشارکت در «گفتگوهای معنادار با سایر افغان‌ها که منجر به ثبات وضعیت و به وجود آمدن یک نظام فراگیر شود، عمل نکرده است.»

سخنگوی کاخ سفید گفت این توافقنامه به طالبان قدرت داد و شرکای آمریکا در دولت پیشین افغانستان را تضعیف کرد.

او همچنین اعتراف کرد که آمریکا پس از تصمیم درباره خروج کامل نیروهای خود از افغانستان چشم‌انداز و برنامه‌ مشخصی را پیش‌بینی نکرده بود و آنچه که امروز در افغانستان می‌بینیم در پی آن آمد.

در ۲۹ فبروری/فوریه (۱۰ حوت/اسفند) دولت آمریکا با گروه طالبان در دوحه قطر توافق‌نامه صلح امضا کرد.

دو طرف ۱۸ ماه سرگرم مذاکره برای دست یافتن به این توافق بودند که بر اساس آن تمامی نیروهای آمریکایی در خلال ۱۴ ماه افغانستان را ترک خواهند کرد.

زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه آمریکا برای صلح افغانستان و عبدالغنی برادر، معاون سیاسی وقت طالبان این توافقنامه تاریخی صلح را امضا کردند. این توافقنامه چهار بخش عمده داشت، از جمله ضمانت طالبان در عدم استفاده خاک افغانستان علیه امنیت آمریکا و متحدان آن، ارائه جدول زمانی خروج کامل نیروهای آمریکایی و ناتو ظرف ۱۴ ماه ، برگزاری مذاکرات بین‌الافغانی و بحث روی یک آتش‌بس همه‌جانبه در جریان این مذاکرات.

طالبان: به توافقنامه دوحه دیگر تمرکز نداریم

ذبیح الله مجاهد، سخنگوی ارشد حکومت طالبان به این مناسبت اما گفته است وارد شدن تلفات انسانی و مالی به آمریکایی‌ها و جنگ فرسایشی آنها را مجبور کرد، حاضر به مذاکره با طالبان شوند.

آقای مجاهد در صحبت با یک رسانه محلی آمریکایی‌ها را متهم به «۱۷۰۰» مورد تخطی از توافقنامه دوحه کرده است.

سخنگوی طالبان مدعی شد که دولت پیشین تلاش کرد تا این مذاکرات را «سبوتاژ» کند چون «نمی‌خواست آمریکا از افغانستان خارج شود».

او درباره عملی شدن این توافقنامه از سوی طالبان می‌گوید: «دو بخش عمده آن عملی شده است. نیروهای بین المللی دیگر در افغانستان حضور ندارند و همه از افغانستان خارج شده است. بخش دوم هم عملی شده است که امارت اسلامی افغانستان (حکومت طالبان) اجازه نداده است که از خاک افغانستان علیه امنیت آمریکا و متحدان شان استفاده شود. دو بخش دیگر به دلیلی عملی نشد که اداره کابل (دولت پیشین افغانستان)‌ که این موضوع مرتبط به آن‌ها هم بود، نخواستند که مذاکرات آغاز شود، وقت‌کشی کردند و جنگ را دوامدار ساختند و تلاش می‌کردند که آمریکایی‌ها خارج نشوند و توافقنامه دوحه سبوتاژ شود.»

سخنگوی طالبان اضافه کرد: «زمانی که درک کردیم که هنوز هم جنگ به درازا کشیده می‌شود و افغان‌ها جان خود را از دست می‌دهند و کشور به با بربادی مواجه می‌شود، اقدام قاطعانه نظامی را روی دست گرفت و در خلال ۹ یا ده روز افغانستان را تصرف کرد و تمام اداره کابل و هر چیز برچیده شد و عوضش امارت اسلامی افغانستان (حکومت طالبان) آمد و بعد نیروهای بیرونی هم اخراج شدند و افغانستان به استقلال و آزادی خود دست یافت.»

او هرچند گفت که پس از به دست آمد «همین هدف» دیگر به سرنوشت توافقنامه دوحه تمرکز ندارند اما تاکید کرد که طالبان همچنان متعهد هستند که خاک افغانستان علیه آمریکا و هیچ کشور دیگری استفاده نشود.

این در حالی است که پیش از این نیز مقامات آمریکایی بارها طالبان را به نقض توافق دوحه متهم کرده‌اند .

سخنگوی کاخ سفید در اظهارات تازه هم گفته است که آمریکا هر روز «خستگی ناپذیری» تلاش می‌کند که این تعهدات از سوی طالبان محقق شود و به آن عمل کنند.

بسیاری این توافق را عامل سقوط جمهوریت در افغانستان می‌دانند. هرچند بعد از این توافق تیم‌های مذاکراتی دولت وقت افغانستان با میانجی‌گری آمریکا، ماه‌ها در دوحه با نمایندگان طالبان مذاکره کردند، اما این مذاکرات بی‌نتیجه ماند.

همزمان طالبان در نخست شمار زیادی از ولسوالی‌های افغانستان را تصرف کردند و سپس در آگوست/اوت ۲۰۲۱ میلادی شهرهای عمده یکی پی دیگر به دست نیروهای طالبان سقوط کرد و سرانجام در ۱۵ آگوست/اوت همان سال نیروهای طالبان وارد کابل شدند، محمد اشرف غنی، رئیس‌جمهوری وقت از کشور فرار کرد و طالبان به قدرت بازگشتند.