برنده و بازنده جنگ ایران و اسرائیل از نگاه رسانه‌های چین

گوئو جیاکون، سخنگوی وزارت امور خارجه چین، در نشست خبری خود در روز ۲۴ ژوئن اعلام کرد که پکن از تحولات خاورمیانه «بسیار نگران» است و امیدوار است آتش‌بس «در سریع‌ترین زمان ممکن» برقرار شود. این اظهارات پس از اعلام «توقف کامل و فراگیر جنگ» از سوی دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، مطرح شد.

گوئو بار دیگر از طرف‌های درگیر خواست تا به «مسیر صحیح راه حل سیاسی» بازگردند و تاکید کرد که چین مایل است با جامعه جهانی برای حفظ «صلح و ثبات» در خاورمیانه همکاری کند.

در شبکه اجتماعی چینی ویبو، کاربران کم‌وبیش بر این نظر بودند که تحول ناگهانی رویدادها و اعلام آتش‌بس نشان می‌دهد که هیچ‌یک از طرف‌ها خواهان جنگی طولانی‌مدت نبودند و همه طرف‌ها تلاش می‌کردند خود را پیروز ماجرا جلوه دهند.

شن یی، مفسر برجسته چینی با گرایش ملی‌گرایانه، گفت نه ترامپ و نه ایران تمایلی به ادامه جنگ نداشتند. جین کانرونگ، استاد و تحلیلگر سرشناس دیگر، حمله ایران به پایگاه نظامی آمریکا را «واکنشی نمادین» توصیف کرد.

قطر اعلام کرد که در تاریخ ۲۳ ژوئن تمامی موشک‌های ایرانی را رهگیری کرده است و ترامپ نیز از تهران به خاطر اطلاع‌رسانی زودهنگام برای جلوگیری از تلفات، تشکر کرد.

جین پیش‌بینی کرد که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، اعلام پیروزی خواهد کرد و برای پرهیز از آسیب‌های بیشتر ناشی از پرتاب موشک روزانه ایران، عملیات نظامی را متوقف خواهد کرد.

ایران، اسرائیل و آمریکا؛ برنده یا بازنده

هو شی‌جین، سردبیر پیشین روزنامه ملی‌گرا و دولتی «گلوبال تایمز»، نیز گفت که دو روز آخر این درگیری‌ها بیشتر به «نمایشی» شباهت داشت که به همه طرف‌ها این امکان را داد تا خود را پیروز جلوه دهند.

هو گفت که با وجود ضربه سنگینی که به ایران وارد شد، تهران توانست تصویر روحیه تسلیم‌ناپذیر خود را حفظ کند، ساختار سیاسی‌اش را دست‌نخورده نگه دارد و علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، همچنان در قدرت باقی بماند.

او افزود ترامپ اکنون می‌تواند ادعا کند که «جنگ را به پایان رسانده» و «تهدید هسته‌ای ایران را از میان برده است». به گفته او ترامپ توانست با پرهیز از کشاندن کشور به جنگی فرسایشی، «پیروزی سریعی» به دست آورد.

هو در مورد اسرائیل گفت اگرچه این کشور نتوانست حکومت خامنه‌ای را سرنگون کند، اما ضربه‌ای جدی به توان هسته‌ای ایران وارد کرد که بنا بر تحلیل‌های آمریکا بازسازی آن دست‌کم ۸ تا ۱۰ سال زمان خواهد برد.

با این حال «هان پنگ»، رئیس دفتر آمریکای شمالی گروه رسانه‌ای دولتی چین، در ویبو نوشت که هر سه کشور در این جنگ بازنده بودند.

او گفت ایران بیشترین آسیب را دیده است؛ از نابودی بخش بزرگی از توان هسته‌ای‌اش گرفته تا تلفات انسانی که ده برابر بیشتر از اسرائیل بود. اما از سوی دیگر به گفته او حملات ایران نشان داد که سامانه دفاع هوایی اسرائیل قابل نفوذ است.

هان افزود آمریکا نیز ضعف خود را به جهان نشان داد، زیرا به دلیل کاهش حضور راهبردی در منطقه، نخواست بیش از این درگیر این جنگ شود، تا آنجا که ترامپ پس از حمله ایران به پایگاه نظامی آمریکا نه‌تنها تلافی نکرد، بلکه حتی از تهران به دلیل اطلاع‌رسانی زودهنگام درباره حملاتش تشکر کرد.

چین و کشورهای عرب حوزه خلیج فارس

در مورد چین، لیو مِنگ‌لونگ، بلاگر وابسته به رسانه دولتی گوانچا، با این نظر که درگیر شدن آمریکا در یک جنگ بزرگ می‌تواند به نفع چین باشد، مخالفت کرد و گفت که توسعه چین در جهانی آشفته، پر از جنگ و همراه با انزواطلبی قدرت‌های بزرگ، قابل تداوم نیست.

هان پنگ این دیدگاه را که چین ممکن است در این درگیری جانب یکی از طرف‌ها را بگیرد رد کرد و گفت پکن تنها به دنبال تجارت است، چرا که چین بزرگ‌ترین شریک تجاری ایران، دومین شریک تجاری اسرائیل و سومین شریک تجاری آمریکا به‌ شمار می‌رود.

او افزود: «در جنگ برنده‌ای وجود ندارد، مگر اینکه بتوانید دشمن را در یک حرکت از میدان به‌در کنی. پیروزی واقعی تنها از مسیر توسعه و پیشرفت به دست می‌آید. نه آمریکا، نه ایران و نه اسرائیل در حال حاضر توان حذف کامل طرف مقابل را ندارند، اما همه تمایل دارند خود را پیروز نشان دهند.»

در همین حال هو شی‌جین به مردم چین یادآوری کرد که «قدرت، آخرین زبان مشترک در همه رویارویی‌های این جهان است» و آن‌ها باید از توسعه نظامی، فناورانه و اقتصادی کشور حمایت کنند.

در مصاحبه‌ای دیگر که «گوانچا» منتشر کرد، نیو شین‌چون، استاد دانشگاه نینگ‌شیا، گفت که کشورهای عربی حوزه خلیج فارس برندگان اصلی این درگیری بودند. او گفت ثبات نسبی سیاسی، توسعه اقتصادی و بی‌طرفی دیپلماتیک این کشورها، برای آن‌ها سرمایه عظیم، اهرم نفوذ در میانجی‌گری‌های بین‌المللی و امکان گسترش نفوذ فراهم کرده است؛ در حالی که اسرائیل منزوی و ایران به شدت تضعیف شده است.