غزه؛ درخواست ملتمسانه یک مادر برای غذای بچه
- نویسنده, عدنان برش
- شغل, خبرنگار بیبیسی عربی - دوحه
عبدالعزیز الحورانی پنج ماهه روی تخت خود در بیمارستان الاهلی در شمال غزه آرمیده است و بر بدن کوچکش نشانههای سوء تغذیه مشهود است.
عبدالعزیز با وزن تنها سه کیلوگرم به تازگی از بخش مراقبتهای ویژه مرخص شده است و در آنجا به خاطر سوء تغذیه شدید تحت درمان قرار گرفته بود.
مادرش میگوید که نمیتواند غذای مورد نیاز او را در غزه تهیه کند: «این تنها نوزاد من است. او باید حداقل پنج کیلوگرم وزن داشته باشد و من بسیار نگران سلامتی او هستم. من نمیتوانم او را به خارج ببرم زیرا مرزها بسته است.»
داستان عبدالعزیز منحصر به فرد نیست.
بر اساس گزارش سازمان بهداشت جهانی، از زمان شروع جنگ بیش از ۸۰۰۰ کودک زیر پنج سال مبتلا به سوء تغذیه حاد تشخیص داده شده و تحت درمان قرار گرفتهاند.
از این تعداد ۱۶۰۰ مورد شدید بوده است.
هفته گذشته، تدروس آدهانوم گبریسوس، مدیر کل سازمان بهداشت جهان گفت: «تاکنون ۳۲ مورد مرگ ناشی از سوءتغذیه، از جمله ۲۸ مورد در میان کودکان زیر پنج سال وجود داشته است.»
در آغاز ماه ژوئن، آژانس کودکان سازمان ملل متحد – یونیسف - گزارش داد که از هر ۱۰ کودک غزه، ۹ کودک با فقر شدید غذایی مواجه هستند و با دو وعده یا کمتر غذا در روز زنده میمانند.
در این بیانیه آمده است که «ماهها خصومت و محدودیتهای کمکی بشردوستانه سیستمهای غذایی و بهداشتی را از بین برده و پیامدهای فاجعهباری را در پی داشته است» و کودکان «در معرض خطر سوءتغذیه شدید هستند که زندگی آنها را تهدید میکند.»
بازارهای خالی
من در غزه به دنیا آمدم و با خانواده ام در آنجا زندگی کردم و تا فوریه از آنجا گزارش میدادم.
قبل از جنگ، منطقه الطوفه در شمال غزه مکانی شلوغ با هزاران خریدار بود. اما حالا وقتی با مردمی که هنوز آنجا هستند تماس میگیرم تا در مورد شرایط بپرسم، عکسهایی را برایم ارسال میکنند که نشان میدهد اکنون تقریبا خالی از سکنه شده است.
سلیم شبکا، یک مرد سالمند در بازار به من میگوید: «نه گوجه فرنگی هست، نه خیار، نه میوه و نه نان.»
او به من میگوید که فقط مقداری لباس دست دوم و مقدار محدودی غذاهای کنسرو شده در معرض فروش قرار دارد.
یک فروشنده خیابانی دیگر میافزاید: «ما هرگز زندگی را به این شکل ندیده بودیم - چیزی برای خرید یا فروش نیست.»
او در ادامه میگوید: «من هفت فرزند دارم و هیچ کمکی دریافت نکردهام.»
هر روز، صفهای طولانی در مقابل تکایا تشکیل میشود که غرفههای کوچک توزیع مواد غذایی است که به مردم غذای مجانی میدهند.
منابع مالی بسیاری از آنها توسط افراد مرفه در شمال غزه تامین مالی شده اما کاهش منابع به این معنی است که آینده آنها نامشخص است.
در حال حاضر، برخی از کودکان به اینجا میآیند تا غذای گرم بخورند و برخی دیگر مسافتهای طولانی را پیاده میآیند تا آب ببرند.
گرسنگی و بیماری
تقریبا هر روز با اقوام و دوستانم در غزه صحبت میکنم.
در تصاویری که برای من میفرستند میبینم که وزن کم کردهاند و این را در صورتشان میبینم.
و دکتر تدروس هشدار داده است که «علیرغم گزارشهای حاکی از افزایش تحویل غذا، در حال حاضر هیچ نشانی نیست که کسانی که واقعا بیشتر به غذا نیاز دارند، مقدار کافی غذا با کیفیت مناسب دریافت میکنند.»
وی افزوده است: «به دلیل ناامنی و عدم دسترسی به امکانات، در حال حاضر تنها دو مرکز رسیدگی به بیماران با سوءتغذیه شدید میتوانند فعالیت کنند.»
دکتر تدروس هشدار داده است که فقدان خدمات بهداشتی، آب سالم و تجهیزات بهداشتی «به طور قابل توجهی خطر ابتلا به سوءتغذیه در کودکان را افزایش میدهد.»
این وضعیت به این معنی است که احتمال شیوع بیماریهای عفونی مانند هپاتیت نیز بیشتر میشود.
اکثر بیمارستانها و کلینیکها تعطیل است و بیمارستانهایی که هنوز فعالیت دارند آسیب دیده و شلوغ هستند.
ام فواد جابر، یک زن سالمند ساکن جبلیا در شمال غزه میگوید: «ما خسته و بیانرژی هستیم. ما چندین بار آواره شدهایم، هر روز مردم کشته میشوند.»
ام فواد جابر میگوید: «ما غذای دامی خوردهایم و بچهها و زنها به دلیل سوء تغذیه از حال میروند. بیماری ها بدن ما را ضعیف کرده است.»
معتصم ساعد صلاح، پزشک فلسطینی و عضو کمیته اضطراری وزارت بهداشت حماس، تایید میکند که روزانه دهها مورد سوء تغذیه بهویژه در میان کودکان، زنان باردار و شیرده گزارش میشود.
او میگوید بسیاری از مردم که قبلا به بیماریهای مزمن مبتلا بودند حالا به بیماریهای جدید مبتلا شدهاند.
چالش کمکهای بشردوستانه
جنگ پس از حمله حماس به اسرائیل در ۷ اکتبر آغاز شد که در آن حدود ۱۲۰۰ نفر کشته و ۲۵۱ نفر دیگر به گروگان گرفته و به غزه برده شدند.
وزارت بهداشت حماس میگوید بیش از ۳۷۰۰۰ فلسطینی از آغاز جنگ کشته شده و صدها هزار نفر دیگر زخمی یا آواره شدهاند.
مردم غزه برای ادامه زندگی به کمکهای بشردوستانه چشم دوختهاند، اما این کمکها به میزان کافی وارد نمیشود.
زمانی گذرگاه رفح در مرز مصر در جنوب غزه، نقطه اصلی ورود کمکها بود، اما با توجه به اینکه اسرائیل در حال حاضر طرف غزه گذرگاه را کنترل میکند، اکنون بسته است.
در جنوب دروازه کرم شالوم بین اسرائیل و غزه باز است اما جنگ جریان کمکها را در این مسیر محدود کرده است.
برخی از مواد غذایی نیز از طریق گذرگاههای دیگری به شمال ارسال میشود، اما بر اساس آمار سازمان ملل، حجم کمکها از ۷ مه دو سوم کاهش یافته است و بر اساس برنامه جهانی غذا، منابع کمک در جنوب هم در حال کاهش است.
اسکله شناور ساخت ایالات متحده برای بارگیری محمولههای کمک بشردوستانه به خاطر آسیب در نتیجه طوفان برای چند روز از کار افتاده بود و به خاطر تلاطم دریا موقتا جابجا شده است.
تعداد ۲۰ آژانس بینالمللی کمکرسانی هشدار دادند که «ورود کم و غیرقابل پیشبینی کمکها به غزه، تصوری از دسترسی بهتر به کمکها را ایجاد کرده است، در حالیکه سیستم کمک بشردوستانه در آستانه فروپاشی است.»
هفته گذشته، دولت حماس در غزه گزارش داد که روزانه بیشتر از ۳۵ کامیون به غزه نمیرسند و این تنها منبع غذا و دارو برای ۷۰۰۰۰۰ نفر در شمال غزه است.
کوگات - نهاد اسرائیلی مسئول هماهنگی کمکهای بشردوستانه برای غزه - در پستی در ایکس در ۱۳ ژوئن، گفت: «از زمان آغاز جنگ، بیش از یک میلیارد پوند مواد غذایی به غزه منتقل شده است و برای ورود کمکهای بشردوستانه، از جمله انواع داروهایی که مورد نیاز غزه است، هیچ محدودیت وجود ندارد».
این نهاد در یک پست دیگر در همان روز خبر داد که ۲۲۰ کامیون کمک رسانی وارد غزه شدند.
این سازمان گفته است که آژانسهای امدادرسانی را مسئول نارسایی در توزیع مواد غذایی و سایر امکانات میداند و میگوید که حدود ۱۴۰۰ کامیون حامل اقلام بشردوستانه در انتظار تحویل محمولههای خود هستند.
سازمان ملل میگوید توزیع آنچه که از طریق نهادهای وابسته به آن انجام میشود بهدلیل جنگ، برهم خوردن نظم و قانون و سایر محدودیتهای ایجاد شده توسط اسرائیل به شدت با مشکل مواجه میشود.
ارتش اسرائیل روز یکشنبه از توقف روزانه فعالیتهای نظامی تاکتیکی در امتداد جادهای در جنوب غزه خبر داد تا امکان بیشتری را برای ورود کمکهای بشرفراهم کند. اما تاکید کرد که این توقف عملیات به معنی آتشبس نیست و نبرد در رفح ادامه خواهد داشت.
اسرائیل می گوید عملیاتش در رفح برای بیرون راندن حماس از آنچه «آخرین دژ اصلی این گروه» میخواند، ضروری است.
توقف روزانه در جنگ که گفته میشود از روز شنبه آغاز شده، از ساعت ۰۸:۰۰ تا ۱۹:۰۰ به وقت محلی برقرار خواهد بود و تنها مسیری را که از گذرگاه کرم شالوم به سمت شمال منتهی میشود ایمن خواهد کرد.
یک سخنگوی سازمان ملل از این تصمیم استقبال کرد اما روز یکشنبه گفت که که هنوز توزیع کمکهای خود را افزایش نداده است.
آژانسهای سازمان ملل پیشتر هشدار داده بودند که در صورت ادامه خصومت، بیش از یک میلیون فلسطینی در غزه ممکن است تا اواسط ژوئیه با گرسنگی شدید مواجه شوند.
