دیدار عراقچی با کالاس در قطر؛ «اروپا خواستار بازرسی از تاسیسات هستهای ایران و روشن شدن سرنوشت ذخایر اورانیوم است»
منبع تصویر، EPA-EFE/Shutterstock
عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، روز پنجشنبه در دوحه با کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا دیدار کردند. هدف از این دیدار، تلاش برای دستیابی به راهحلی دیپلماتیک برای رفع اختلافات بر سر برنامه هستهای ایران عنوان شده است.
گفته شده طرفهای اروپایی خواستار دستیابی به راهحلی هستند که در آن بر سر دسترسی بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تاسیسات هستهای و روشن شدن سرنوشت ذخایر اورانیوم با غنای بالا ایران توافق شود.
رسانههای ایرانی هم گزارش دادند که وزیر خارجه ایران در دیدار با مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا بر «پایبندی مستمر جمهوری اسلامی ایران به مسیر دیپلماسی» تاکید کرده و گفته «ایران در این موضع خود جدی و ثابتقدم است.»
خبرگزاری ایرنا گزارش داد که آقای عراقچی از کایا کالاس خواست تا به عنوان هماهنگکننده کمیسیون مشترک برجام در جهت انجام مسئولیت خود در راستای قطعنامه ۲۲۳۱ گام بردارد و آنچه او «تحرکات علیه دیپلماسی» خواند را «خنثی کند.»
این دیدار حدود یک هفته پس از آن انجام میشود که سه کشور اروپایی بریتانیا، فرانسه و آلمان به خاطر آنچه عدم پایبندی تهران به تعهدات توافق هستهای سال ۲۰۱۵ (برجام) خواندند، روند فعال کردن مکانیسم ماشه برای بازگشت خودکار تحریمهای بینالمللی را آغاز کردند.
آغاز این روند مهلت ۳۰ روزهای را تا پیش از بازگشت احتمالی تحریمها بوجود میآورد که سازمان ملل آن را یک «پنجره فرصت» برای حل دیپلماتیک اختلافات بر سر پرونده هستهای ایران توصیف کرده است.
خبرگزاری فرانسه از یک مقام اتحادیه اروپا نقل کرده است که «عراقچی روز پنجشنبه در دوحه با کالاس درباره تلاشها برای رسیدن به یک راهحل دیپلماتیک در پرونده هستهای ایران گفتوگو کرد.»
به گفته این مقام اروپایی که نخواست نامش فاش شود، محور مذاکرات «دسترسی بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به تأسیسات هستهای ایران و وضعیت ذخایر اورانیوم با غنای بالا» بوده است.
رافائل گروسی، رئیس آژانس بینالمللی انرژی اتمی دو روز پیش گفته بود که مذاکره با تهران برای بازرسی از تاسیسات هستهای از جمله آنهایی که هدف حملات اسرائیل و ایالات متحده قرار گرفتند، نمیتواند ماهها ادامه پیدا کند. او گفت که تمایل دارد توافقی در این زمینه در همین هفته حاصل شود.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران هم اخیرا گفته بود از فعال شدن مکانیسم ماشه استقبال نمیکند و دولتش تمام تلاش خود را به کار بسته تا جلوی بازگشت تحریمهای سازمان ملل را بگیرد. او همچنین میگوید بخش عمده مشکلات امروز ایران «زاییده تحریمهاست.»
بریتانیا، فرانسه و آلمان گفتهاند اگر ایران نگرانیها درباره برنامه هستهای خود را برطرف کند، آمادهاند روند بازگرداندن تحریمها را متوقف کنند.
توافق هستهای سال ۲۰۱۵ که در دوره ریاستجمهوری باراک اوباما به دست آمد، در ازای محدودیت گسترده بر فعالیتهای هستهای ایران، بسیاری از تحریمها علیه ایران را رفع میکرد.
اما دونالد ترامپ، رئیسجمهور وقت آمریکا، این کشور در دوران نخست ریاست جمهوری خود از این توافق خارج شد. او بلافاصله تحریمهای گسترده و یکجانبهای را علیه ایران اعمال کرد که به طور خاص صادرات نفت این کشور را هدف میگرفت.
کشورهای غربی میگویند خواستار شفافیت بیشتر ایران هستند که نشان دهد در پی دستیابی به سلاح هستهای نیست. مقامهای ایران در سالهای گذشته بارها گفتهاند که برنامه هستهای این کشور صرفا غیرنظامی است.
