 | | | | | | | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
معرفی کتاب: 'کوچه ما' نوشته اکرم عثمان | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
به تازگی، انتشارات کاوه در شهر کلن آلمان، رمان 'کوچه ما' نوشته دکتر اکرم عثمان نويسنده، پژوهشگر و حقوقدان افغان مقيم سوئد را در دو جلد جمعاً ۱۴۵۰ صفحه ای چاپ کرده است. کوچه ما که به گفته نويسنده، "رمان عمدتا سياسی - تاريخی" است، در کل به بازگويی رويدادهای نيم قرن اخير در پايتخت افغانستان کابل، می پردازد. انديشه و طرح اوليه اين رمان از بيست سال پيش با نويسنده آن بود تا اينکه در سال ۱۹۹۸ بخش زيادی از آن به نوشته در آمد و بار نخست به شکل پاورقی در دوهفته نامه زرنگار، چاپ تورنتو (کانادا) چاپ شد. پاورقیکوچه ما در زرنگار تقريبا شش سال طول کشيد و با استقبال زيادی از سوی خوانندگان افغان مواجه شد. سی صفحه نخست اين رمان در برگيرنده برخی يادداشتها، سخنان اکرم عثمان، حامد نظری و ديباچه بلندی از سوی محمد اسحاق نگارگر است.
حامد نظری مسئول انتشارات کاوه افزون بر رويکرد به زيستنامه ادبی و سياسی اکرم عثمان، در بخشی از پيشگفتار نوشته است: "کوچه ما تصوير خصوصيات اجتماعی را با نمايش عرف، عادات، رسوم و سنن آميخته است که از نظر جامعه شناسی ارزشمند است و در توضيح و تشريح صحنه ها، بحثها و گفتگوها، نه تنها زيبا، هنرمندانه و دارای اثرات عاطفی و انديشمندانه است، بلکه با استفاده از اشعار، ضرب المثلها و زبان عاميانه به زيبايی آن افزوده است." اکرم عثمان در مقدمه ديگری به نام "چند توضيح مختصر در باره کوچه ما" می نويسد: "در بيان عنصر مکان، از گونه وضع زندانها، اماکن شخصی، ميادين جنگ، روستاها، شهرها، کوچه ها و پسکوچه ها تا حد توان به اقتضای جغرافيای حاکم بر موقعيت، از عنصر تخيل و بعضا قرينه سازی نزديک به واقعيت کار گرفته ام." او می افزايد: "در معرفی شخصيتهای غير عمده، از بيشترين مدارا و احتياط کار گرفته ام تا هتک حرمت، افشاگری عنودانه (خصمانه) و غرض ورزانه متوجه کسی نشود و قبل از اثبات جرم، آدم مشخصی مورد اتهام واقع نشود و يا به سبب تفاوت عقيده و سليقه و موضعگيريهای اعتقادی محيط داستان آلوده نگردد. از اين لحاظ در معرفی شماری از چهره های اين رمان از نامهای مستعار کار گرفته ام و سيماهای نمادين را جانشين تيپهای انگشت نما و شناخته شده کرده ام. اما چنين تدبيری در حق همگان ميسر نبوده است، چه منش و کنش سرکرده ها در بيشتر طيفهای سياسی چنان تکاندهنده، جبران ناپذير و آفتابی بوده اند که با هيچ تدبيری کتمان شان ميسر و مقدور نبود. در ضمن اين رمان که به دنبال نشان دادن ژرفای يک فاجعه تاريخی بوده، ناگزير بوده است که اعمال صحنه گردانهای اصلی سياسی را به داوری بگيرد."
کوچه ما با آمدن و رفتنها، داد و ستدها و گفتگوهای شيرين و شنيدنی آدمهای داستانی مانند امين، زليخا، خاخام پير، اکه موسی، بختاور، مولاداد، پهلوان درمحمد ترکاری فروش، سليمان کبابی، حاجی محمد، کبير سلمانی، محی الدين چاقو ساز، دستگير قصاب، عبدل نلدوان، سليمان کبابی، سهراب موچی و دهها تن ديگر، جغرافيای شگفتی را به تماشا گذاشته است. کتاب با اشاره های مختصری به درون و بيرون حکومت حامد کرزی پس از اجلاس بن و هماهنگی جهان برای بازسازی افغانستان پايان می يابد. در ميان آثار داستانی فارسی افغانستان مانند پايان عصر خودکشی نوشته رزاق مامون، شوکران در ساتگين سرخ نوشته حسين فخری، سايه های هول اثر محمد نبی عظيمی، گلنار و آيينه اثر رهنورد زرياب و ديگران، می توان کوچه ما را بزرگترين رمان در ادبيات معاصر داستانی افغانستان دانست. کاستی چشمگير اين رمان نادرستيهای فراوان تايپی و نشانه گذاريهای ناجور است که اميد است در چاپ های آينده توجه بيشتيری به آن صورت گيرد. از دکتر اکرم عثمان قبلا چند مجموعه از داستان های کوتاه به نام های درز ديوار، وقتی که نی ها گل می کنند، قحطسالی و برخی آثار تحقيقی مانند شيوه توليد آسيايی و نظريه فرماسيونی تاريخ، روابط ديپلماسی افغانستان و اتحاد شوروی، مقدمه ای بر چگونگی نهضت های مشروطه خواهی ، چگونگی تحول تاريخ در خاور زمين و افغانستان و آسيای ميانه در چنبره بازی بزرگ به چاپ رسيده است. شناسنامه کتاب نام: کوچه ما |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
در معرفی شخصيتهای غير عمده، از بيشترين مدارا و احتياط کار گرفته ام تا هتک حرمت، افشاگری خصمانه و غرض ورزانه متوجه کسی نشود
'مذاکرات افغانستان و طالبان آغاز می شود'
