|
انتظارات مردم و گروههای افغان از پارلمان آينده | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
دو ماه ديگر مردم افغانستان برای تعيين نمايندگان نخستين پارلمان کشورشان از زمان سقوط طالبان در سال ۲۰۰۱ تاکنون به پای صندوقهای رای خواهند رفت . اتنخابات شوراهای ولايتی نيز در همين روز ۱۸ سپتامبر برگزار خواهد شد. انتخابات ماه سپتامبر آخرين مرحله از روند انتقالی سياسی افغانستان بر اساس موافقت نامه بن است که پس از سقوط رژيم طالبان به اجراء گذاشته شد. قرار بود انتخابات پارلمانی افغانستان سال گذشته همزمان با انتخابات رياست جمهوری برگزارشود، اما به دليل مشکلاتی که بر سر سازماندهی آن پيش آمد و همچنين نگرانی از بابت وضع امنيتی اين کشور به تعويق افتاد ولی با افزايش حملات طالبان در ماههای اخير اوضاع امنيتی افغانستان بار ديگر به صورت يکی ازمشکلات عمده در آمده است. انتظارات مردم اما خواسته مردم افغانستان از پارلمان آينده کشورشان چيست و چه انتظاری از آن دارند؟ علی يک مغازه دار در شهر کابل، در پاسخ به اين سوال گفت که او خواستار پارلمانی است که پاسخگوی خواسته های مردم باشد، زيرا که با دو دهه جنگ در کشورش حقوق بسياری از مردم پايمال شده است. يک مرد ديگر افغان نيز در تاييد همين نظر گفت که مردم افغانستان نه "پارلمانی فاسد" می خواهند و نه "مجاهدينی که دستشان به خون مردم آلوده است"، بلکه آنها خواهان مسلمانان واقعی و مستقل به عنوان نماينده پارلمان خود هستند.
اکثر مردم افغانستان در اين نقطه نظر سهيمند و اميدوارند که با انتخابات ماه سپتامبر به سالها جنگ و آشوب در کشورشان پايان داده شود، اما واقعيت اين است که افغانستان هنوز دستخوش آشوب و تلاطم است. نگرانی از افزايش خشونت در سال جاری برخوردهای خشونت بار در اين کشور رو به افزايش گذاشته است و با نزديک شدن انتخابات، وضع امنيتی بيشترين نگرانی ها را در افغانستان به وجود آورده است. نيروهای گشتی آمريکايی در شرق افغانستان که تقريبا هر روزه شاهد حملات طالبان است با بزرگترين چالش در پيشبرد روند انتخابات روبروهستند. در اين منطقه چند روز پيش در حمله به يک مرکز ثبت نام انتخاباتی دو کودک در اثر انفجار بمب جان خود را از دست دادند. اين مراکز هنگامی که نيروهای آمريکايی در منطقه حضور دارند باز هستند اما در غيبت آنان به خاطر ترسی که به وجود آمده تعطيل می شوند. کنتون کرويس فرمانده نيروی گشتی امريکا به خبرنگار بی بی سی گفته است که اگر اين حوزه ها بسته شوند دشمن به مقصود خود می رسد و به همين دليل باز نگاه داشتن آنها حائز اهميت زيادی است، حتی اگر خطر حمله از جانب طالبان را در بر داشته باشد. به گفته آقای کرويس، بايد به آنها نشان داده شود که افغانستان از قدرت کافی برای برگزاری انتخابات و دستيابی به آزادی برخوردار است. 'انتخابات بی نقص نخواهد بود' به رغم مشکلات موجود، سازمان دهندگان انتخابات می گويند که می توان کماکان در تاريخ تعيين شده اين انتخابات را برگزار کرد. اما پيتر اربان رئيس هيات ناظران بين المللی هشدار می دهد که اين انتخابات بی نقص نخواهد بود. او می گويد: " اين موضوع حائز اهميت بسزائی است که در مورد انتظارات خود واقع بين باشيم چرا که افغانستان تازه دوران مناقشات داخلی را پشت سر گذاشته است و دارای مشکلات زير بنايی و بيسوادی و ديگر مسائلی از اين قبيل است." با اعلام فهرست نهايی نامزدهای انتخاباتی، افغانستان يک گام به مرحله نهايی برگزاری انتخابات نزديکتر شده است. در اين فهرست حدو۲۸۰۰ نامزد برای ربودن ۲۴۹ کرسی پارلمانی به رقابت خواهند پرداخت. 'هيچ نامزدی غيروابسته نيست' در مورد احتمال نامزد شدن افراد وابسته به گروههای مسلح غيرقانونی و وابسته به فرماندهان پيشين مجاهدين، نگرانيهايی وجود داشت ولی با وجود رد نامزدی بعضی از آنها نگرانی در اين مورد کماکان به قوت خود باقی است. وديرصافی استاد علوم سياسی دانشگاه کابل درباره دليل اين نگرانی ها به خبرنگار بی بی سی چنين گفته است: " شما نمی توانيد هيچ نامزدی را در اين فهرست بيابيد که به يکی از گروههای متخاصم وابسته نباشد و اين بدين معناست که پارلمان آينده افغانستان را ترکيبی از فرماندهان گروه ها و نمايندگانی تشکيل خواهد داد که با يکديگر و شايد هم با قدرت اجرايی به ستيزه جويی خواهند پرداخت." اما يونس قانونی از رهبران مخالف دولت افغانستان مشکل را به گونه ديگری برای خبرنگار بی بی سی تشريح می کند. او می گويد: " مشکل واقعی اين است که حامد کرزی رئيس جمهور و هوادارانش خواستار پارلمانی ضعيف و شکاف در ميان نمايندگان آن هستند تا به اين ترتيب بتوانند منافع پشتون ها را پيش ببرند." اما آيا اينگونه اظهارات باعث نمی شود که بسياری يونس قانونی را متهم کنند که او نيز منافع تاجيک ها را در نظر می گيرد و تنها برای مانع ايجاد کردن بر سر راه حامد کرزی تلاش می کند.
آقای قانونی در پاسخ به خبرنگار بی بی سی گفته است که هرگز چنين نيست و او متعهد به منافع ملی و پايبند به قانون اساسی کشورش می باشد. نگرانی عمده ديگر از بابت نظام رای گيری است که حامد کرزی رئيس جمهور از آن حمايت می کند و بر اساس آن تشکيل احزاب قوی با مانع روبرو می شود. بسياری از آن بيم دارند که اين موضوع سبب عدم کارآيی پارلمان تازه شود. به گفته جوانا ناتان تحليلگر ارشد سازمان موسوم به گروه بحران بين الملل، در پارلمان آينده بسياری سعی خواهند کرد که برای حامد کرزی مشکل ايجاد کنند و در آن گروه هايی با مسائل و منافع خاص خود حضور خواهند داشت. اما پارلمان تازه افغانستان و ترکيب آن برای دنيای خارج نيز اهميت دارد. تاريخ اخير نشان داده است که اگر در افغانستان ثبات وجود نداشته باشد عواقب آن از مرزهای اين کشور گذشته و بر ساير نقاط نيز تاثيرخواهد گذاشت. در عين حال اين اميدواری وجود دارد که مردم افغانستان مانند انتخابات رياست جمهوری در اين انتخابات نيز خواسته خود را برای تغيير در کشورشان به نمايش بگذارند. |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||