زندگی پنهان: جامعه دگرباشان جنسی افغانستان

همجنسگرایی در افغانستان تابو است، در رسانه‌ها مطرح نمی شود و عموما به عنوان پدیده‌ای خلاف اخلاق و دین اسلام تلقی می شود.

به همین خاطر در مورد تعداد همجنسگرایان و سایر دگرباشان جنسی افغانستان هیچ آماری وجود ندارد.

بی‌بی‌سی با چهار شهروند افغان که گرایش جنسی متفاوتی دارند، صحبت کرده است.

همه این موارد داستانهایی از زندگی در خفاست ولی هر چهار نفر آنها مصصم هستند از هویت جنسی خود دفاع کنند.

(در این گزارش به دلیل ملاحظات امنیتی نام و صدا تمامی افراد تغییر داده شده است.)

زینب ۱۹ ساله است و با خانواده اش زندگی می‌کند. ولی والدین و خواهر و برادرانش از تمایلات جنسی او بی خبرند.

او می گوید: "من ۱۵ یا ۱۶ ساله بودم که متوجه شدم از مردها خوشم نمی آید. من در آرایشگاه زنانه کار می کردم و با دختران زیادی سر و کار داشتم. آنجا فهمیدم از دخترها بیشتر از پسرها خوشم می آید."

زینب می‌گوید سال‌ها گرفت تا او جرئت کند و این راز را به اولین شریک زندگی‌اش بگوید.

بیرون آمدن از خفا

وقتی زینب به یکی از دوستان قدیمی‌اش گفت که عاشق اوست، دوستش شوکه شد.

"به او گفتم نسبت به او احساسی دارم که معمولا پسرها به دخترها دارند."

دوستش مدتی از او دوری کرد ولی بعدها رابطه‌ای مثل یک زوج بین آنها برقرار شد.

زینب می‌گوید آن دو معمولا هفته یکی دو بار همدیگر را می‌بینند ولی رابطه خود را مخفی نگاه داشته‌اند.

او می گوید:"زنان لزبین (همجنسگرای) فراوانی هستند ولی نمی‌توانند آزادانه در مورد این موضوع صحبت کنند. در افغانستان لزبین بودن خلاف اسلام تلقی می شود. اگر مردم متوجه شوند نتیجه‌اش مرگ است. خانواده من هیچگاه نباید از این موضوع باخبر شوند."

هراس از طرد شدن توسط خانواده و جامعه و حتی مرگ شامل حال همه کسانی می‌شود که برای تهیه این گزارش با بی‌بی‌سی گفت‌وگو کرده‌اند.

در عین حال آنها با فشار خانواده‌ها برای ازدواج با جنس مخالف و تبعیت از سنت‌های حاکم بر جامعه افغانستان هم روبرو هستند.

گریز از شرایط و بهانه آوردن

داوود در سن ۱۸ سالگی متوجه شد که همجنسگراست. با این همه با دختری نامزد شد.

او می‌گوید:"این وصلت بدون موافقت من صورت گرفت. می خواستم آن را به هم بزنم، چون نسبت به جنس مخالف هیچ احساس و علاقه‌ای نداشتم."

نامزدی داوود لغو شد و او می‌گوید اکنون با برقرار کردن رابطه با یک مرد خوشحال تر است.

"رابطه ما خیلی عمیق است. وقتی همدیگر را می بینیم مثل این است که در دنیای دیگری هستیم."

ولی او نیز مجبور است زندگی دوگانه ای داشته باشد.

"در افغانستان همجنسگرایی پدیده ای ناهنجار و منفی تلقی می شود. اگر رابطه ما را کشف کنند، حتی ممکن است اعدام شویم."

در ماده ۴۲۷ قوانین جزایی افغانستان رابطه جنسی بین مردان تحت عنوان "لواط" جرم توصیف می شود.

وضعیت نا روشن قانونی

وضعیت دگرباشان جنسی در قوانین افغانستان بطور دقیق روشن نشده است ولی صاحبنظران حقوقی و فعالان حقوق همجنسگرایان شکی ندارند که در این کشور همجنسگرایی جرم تلقی می شود.

ماده ۴۲۷ قوانین جزایی افغانستان فقط به "لواط" اشاره می کند که منظور رابطه جنسی بین دو فرد مذکر است و معمولا تصور بر این است که یکی از آنها، پسر کم سن و سال یا مرد جوانی است. این عمل با "حبس طولانی"مجازات می شود.

با این همه دکتر نیاز شاه از اساتید دانشگاه هال در بریتانیا، کارشناس قوانین اسلام و افغانستان می گوید قوانین جزایی افغانستان انعکاسی از موازین اسلامی است که همجنسگرایی را حرام می‌داند.

او می افزاید:"طبق قوانین اسلام فقط یک نوع رابطه جنسی مجاز است و آن رابطه بین یک مرد و زنی است که با یکدیگر ازدواج کرده‌اند. اگر دو پسر جوان اعلام کنند که همجنسگرا هستند و می خواهند با هم رابطه برقرار کنند، بسیاری از مردم را منزجر خواهد کرد و حتی عده‌ای ممکن است واقعا بخواهند آنها را بکشند."

دکتر شاه می گوید با وجودیکه همجنسگرایی در جامعه افغانستان در اشکال گوناگونی از رابطه جنسی بین دو فرد مذکر رایج است ولی خیلی از این افراد خود را همجنسگرا تلقی نکرده و مثل بقیه مردها با زن ازدواج می کنند. به گفته او مفهوم همجنسگرایی مردان برای جامعه افغانستان کاملا نامانوس است.

او می افزاید:"من هیچ موردی از یک رابطه همجنسگرایانه بین دو مرد در افغانستان را سراغ ندارم که دو طرف بصورت علنی به یکدیگر اظهار علاقه کرده و بخواهند بدون داشتن هیچ رابطه جنسی با زنها واقعا با یکدیگر زندگی کنند."

شمس‌الرحمن، یک روحانی سرشناس افغان به بی‌بی‌سی گفت اجماع وسیع میان علما وجود دارد که اگر عمل همجنسگرایی به اثبات برسد، جزای مناسب برای آن اعدام است.

او گفت: "یک دیوار کهنه باید روی آنها خراب شود و با شدیدترین وجه کشته شوند."

بیرون از خفا و مفتخر

یکی از افغان هایی که تلاش می کند برخوردهای رایج در مورد دیگرباشان را تغییر دهد، نعمت سادات، فعال حقوقی است که سه سال پیش اعلام کرد همجنسگراست.

او از محل زندگی‌اش در واشنگتن به بی‌بی‌سی گفت: " اکثریت اعضای خانواده‌ام و بستگانم که بیشتر از افغانستان در غرب زندگی کرده‌اند، مرا طرد کرده‌اند."

او گفت: "حتی نخبه‌های تحصیل کرده، - افرادی که در برکلی و هاروارد درس خوانده‌اند - به مشکل می‌توانند مرا بپذیرند."

سادات متولد افغانستان است اما بیرون از این کشور بزرگ شده است و در سال ۲۰۱۲ ، برای کار دانشگاهی به افغانستان بازگشت.

او می‌گوید پس از فاش شدن گرایشش، زیر فشار مقامات افغان، وظیفه‌اش را در دانشگاه آمریکایی افغانستان از دست داد.

او می‌گوید وقتی در کابل بوده، با بسیاری از دیگرباشان افغان صحبت کرده و در مورد زندگی آنها معلومات بدست آورده است.

"مثل جاهای دیگر، مکان‌های در افغانستان است که همجنسگراها باهم دیدار می‌کنند؛ مانند کلپ‌های ورزشی، پارک‌ها و فروشگاه‌های بزرگ."

او می‌افزاید: "اما بیشتر این تماس‌ها به چیزی نمی‌انجامد. شاید تنها یکبار دیدار."

به گفته او بیشتر مردم در افغانستان با خانواده‌هایشان زندگی می‌کنند و نمی‌توانند کسی را با خود به خانه ببرند، بنا آنها باید یک جای را اجاره کنند، مثل یک اتاق عقب یک مغازه.

سادات می‌گوید: "به صورت عموم دریافتم که برقراری یک رابطه و دوستی دراز مدت بسیارمشکل است. افراد دیگرباش در چنگ قوانین شریعت اسیراند و حتی نمی توانند حقوق خود برای بودن هم درخواست کنند، چه رسد به ازدواج با کسی که دوستش دارند."

حقوقی که تحت فشاراست

نعمت سادات امیدوار است دگرباشان جنسی نهایتا حتی در جوامع سنتی و مسلمان نیز آزادی و حقوق خود را بدست بیاورند.

ولی حتی در غرب و جایی که او اکنون زندگی می کند نیز این حقوق تحت فشار هستند و در بسیاری از کشورها فقط چند سالی است که به رسمیت شناخته شده اند.

در آلمان روابط همجنسگرایانه بین دو مرد تا سال ۱۹۹۴ غیرقانونی بود و حکومت این کشور اخیرا تصمیم گرفته به کسانی که درگذشته به این خاطر تحت تعقیب قرار گرفته و یا مجازات شده اند غرامت بپردازد.

و فقط اسلام نیست که همجنسگرایی را خلاف اخلاق و عرف می داند.

مسیحیان محافظه کار نیز دیدگاه مشابهی دارند و بالاخره امسال بود که پاپ فرانسیس رهبر کاتولیک های جهان، برای اولین بار از تبعیض علیه همجنسگرایان انتقاد کرد و گفت کلیسای کاتولیک به خاطر برخورد غلط باید از آنها عذرخواهی کند.

خلوت‌گزینی و پنهانکاری

اما برای دگرباشان جنسی افغانستان چنین تغییراتی در حال حاضر بعید به نظر می رسد. تنها گزینه واقعی آنها زندگی پنهانی است.

شمیلا ۲۴ ساله که ترانس‌جندر است و پسر متولد شده بود، می‌گوید همیشه "کارهای دخترانه" را دوست داشته و در دوران کودکی با دختران بازی می کرده و به عروسک علاقه داشته است.

ولی امروزه به عنوان یک فرد بالغ باید این گرایش خود را از خانواده پنهان کند.

او می گوید:"من مثل یک زندانی خودم را در این اتاق کوچک حبس می کنم. جلوی آینه آرایش می کنم، به موسیقی گوش می دهم، می رقصم و تلویزیون تماشا می کنم."

زوج او نیز به پنهانکاری تاکید زیادی می کند.

شمیلا می گوید:"او خیلی سختگیر است و می‌خواهد که من در بیرون مثل مردها لباس بپوشم. بزرگترین پشیمانی من این است که چرا یک زن متولد نشدم. واقعا دوست داشتم بچه دار شوم، یک شوهر خوب و زندگی خوبی داشته باشم."

تمام کسانی که برای تهیه این گزارش با بی بی سی صحبت کردند از خلوت گزینی، دغدغه‌ها، انزوا و گرفتار شدن بین امید و ناامیدی حرف می‌زدند.

ولی همه آنها مصمم هستند از هویت خود دفاع کنند.

نعمت سادات، فعال حقوق دیگرباشان، امیدوارم است اما می‌گوید تغییر تنها زمانی به وجود خواهد آمد که حقوق دیگرباشان در متن کارزار وسیع‌تر حقوق اقلیت‌ها دیده شود.

او می‌گوید: "تا زمانی که ما متحدانه ایستاد نشویم، نه جامعه‌ای شگوفای دیگرباشان وجود خواهد داشت، نه هم حقوق زنان و نه هم حقوق دیگر اقلیت‌ها بدست خواهد آمد."