فرشته شکيبی

حق چاپ محفوظ است يا صاحب امتياز ناشر يا نويسنده است و يا هم Copy right نوشته می کنند.

حق چاپ يا Copy right چيست؟ منصور باشنده ولايت لوگر می گويد :

"در روی سی دی ها ديدم که نوشته است حق چاپ محفوظ است . يعنی کسی ديگر حق ندارد که در آن تغيير بياورد يا اثر را چاپ کند".

چه چيز ها کاپی رايت دارد؟  " کاپی رايت در آثار هنری ، علمی و ادبی ، مثلا در فلم ها ، مقالات و کتاب ها نوشته می شود.

عادل شاه يکی از آواز خوان های محلی در شهر کابل می گويد:" حق چاپ يا Copy right به معنی حق و حقوق است.

به گونه مثال من يک آهنگ را می خوانم، بدون اجاره من کسی حق ندارد، آن را کاپی کرده و به بازار عرضه کند.

همين گونه حق چاپ يک کتاب مربوط به نويسنده يا ناشر آن بوده، کسی ديگر حق ندارد بدون اجازه صاحب اثر،آن را چاپ کند يا تغيير بياورد ."

کاپی رايت در کدام بخش ها، عملی می شود؟ نجيب الله منلی، يکتن از مسوولين وزارت اطلاعات وفرهنگ افغانستان می گويد:

" کاپی رايت در آثار هنری ، علمی و ادبی ، مثلا در فلم ها ، مقالات و کتاب ها نوشته می شود.

همچنان در قسمت مطالب که در انترنت جا به جا می شوند، چه در بخش های علمی ، ادبی و هنری باشد و چه در هر بخش دگر،عملی می شود.

بدين ترتيب حق چاپ و کاپی ان برای صاحب امتياز محفوظ است و بس".

کاپی رايت يا حق چاپ اثر تا کدام زمان محفوظ می ماند؟ نجيب منلی می گويد:

ارزش کاپی رايت!  ارزش کاپی رايت يا حق چاپ اين است که حقوق نويسنده و شاعر، آواز خوان و ديگر هنرمندان و تخليقگران محفوظ می ماند.

"حق چاپ، از زمان چاپ اثر تا ٥٠ سال بعد از مرگ تخليقگر، مخفوظ می ماند، همچنان صاحب اثر می تواند حق چاپ اثرش را به کسی ديگر بدهد.

در بعضی کشور ها تا ٧٥ سال حق چاپ محفوظ می ماند که بعد از آن وارث نويسنده يا هنرمند، حق چاپ ان را به دست می آورد."

ارزش کاپی رايت يا حق چاپ اين است که حقوق نويسنده و شاعر، آواز خوان و ديگر هنرمندان و تخليقگران محفوظ می ماند.

بعد از چاپ اثر هر نوع مفاد، فقط و فقط به صاحب اثر يا صاحب امتياز اثر می رسد.