مذاکرات استانبول بی‌نتیجه ماند؛ دوطرف می‌گویند که به آتش‌بس پایبند می‌مانند

منابعی به بی‌بی‌سی تأیید کرده‌اند که نمایندگان حکومت طالبان و پاکستان پس از شکست سومین دور گفت‌وگوها، استانبول را ترک کردند.

با آنکه هردو طرف پایان بدون نتیجه سومین دور مذاکرات را اعلام کرده‌اند، کشورهای ترکیه و قطر هنوز در این مورد اظهار نظر نکرده‌اند.

دور سوم مذاکرات نمایندگان حکومت طالبان و پاکستان که روزهای پنجشنبه و جمعه در استانبول ترکیه برگزار شد، بی‌نتیجه پایان یافت. دو طرف یکدیگر را مقصر خوانده‌اند.

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی حکومت طالبان، رویه «غیر مسئولانه و عدم همکاری» پاکستان را دلیل شکست مذاکرات خوانده است. آقای مجاهد در بیانیه‌ای در شبکه ایکس نوشت: «رویه غیرمسؤلانه و عدم همکاری هیئت پاکستانی باعث شد که با نیت نیک امارت اسلامی و تلاش‌های میانجی‌ها، به هیچ نتیجه‌ای دست نیابیم».

سخنگوی حکومت طالبان افزوده است که هیئت طالبان با «نیت خیر و صلاحیت» در مذاکرات استانبول شرکت و امید بود که طرف پاکستانی نیز «با روحیه‌ای مسئولانه و نیت سازنده برای حل بنیادی مسئله» حاضر شود.

ذبیح‌الله مجاهد همچنین در یک نشست خبری آنلاین از قندهار به خبرنگاران گفت که پاکستان در جریان مذاکرات تلاش داشت تمامی مسؤلیت‌های مربوط به امنیت خود را به افغانستان ارجاع کند، در حالی‌که خود این کشور هیچ آمادگی‌ای را برای پذیرفتن هرگونه مسؤولیت درباره امنیت افغانستان و یا حتی امنیت خودش نشان نداد.

او از تلاش‌های ترکیه و قطر برای میانجی‌گری میان دوطرف قدردانی کرده است.

روایت پاکستان

ساعاتی پیش از اظهارات سخنگوی حکومت طالبان، خواجه اصف، وزیر دفاع پاکستان، از تعلیق مذاکرات با حکومت طالبان دراستانبول خبر داده بود.

وزیر دفاع پاکستان، اختلاف نظر عمیقی برسر مسائلی که دو طرف بر سر آن به توافق نرسیدند، دلیل تعلیق مذاکرات خواند.

آقای آصف وزیر دفاع پاکستان گفته است که جانب افغانستان نمی‌خواهد موافقتنامه کتبی امضا کند و به همین دلیل گفت‌وگوها به ناکامي انجامید. به گفته او، جانب افغان می‌خواهد که پاکستان آماده پذیرش تضمین‌های لفظی باشد، اما در گفت‌وگوهای بین‌المللی این کار ممکن نیست.

عطاالله طرار، وزیر اطلاعات و رسانه‌های پاکستان نیز ضمن قدردانی از میانجی‌گری ترکیه و قطر گفته است که حکومت طالبان در مبارزه با تروریزم ناکام بوده است.

ادامه آتش‌بس

با وجود شکست مذاکرات استانبول، دو طرف گفته‌اند که به آتش‌بس پایبند می‌مانند.

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی حکومت طالبان در نشست خبری تازه خود گفت که آنان همچنان به آتش‌بس پایبند می‌مانند.

خواجه آصف، وزیر دفاع پاکستان نیز گفته است که آتش‌بس با حکومت طالبان تا زمانی که حمله‌ای از خاک افغانستان صورت نگیرد، برقرار خواهد ماند.

با شروع دور سوم مذاکرات دوطرف در استانبول، درگیری مرزی در منطقه مرزی اسپین بولدک - چمن روی داد که نیروهای دوطرف مدت کوتاهی باهم درگیر شدند.

پاکستان بارها ادعا کرده است که شبه‌نظامیان از خاک افغانستان برای حمله به این کشور استفاده می‌کنند. ادعایی که حکومت طالبان بارها رد کرده است.

ذبیح‌الله مجاهد گفته است که حکومت طالبان به هیچ کس اجازه نمی‌دهد از خاک افغانستان علیه کشورهای دیگر استفاده کند.

کشورهای ترکیه و قطر که میانجی مذاکرات بین دو طرف هستند، تاکنون درمورد از سرگیری احتمالی گفت‌وگوها چیزی نگفته‌اند.

دور سوم مذاکرات نمایندگان دوطرف روزهای پنجشنبه و جمعه در استانبول برگزار شد.

پیشتر اعلام شده بود که در صورت لزوم، گفت‌وگوها ادامه خواهد یافت.

یک منبع آگاه به بی‌بی‌سی گفت که توافق نهایی تا حد زیادی به این بستگی دارد که دو هیئت چقدر «در مورد نکات مورد اختلاف» به تفاهم می‌رسند.

به گفته این منبع، هیئت پاکستانی مانند دور قبلی مذاکرات بیش از همه ازحکومت طالبان می‌خواهد که «مانع حملات تحریک طالبان پاکستان در این کشور شود».

او افزود که نکته مورد تأکید هیئت حکومت طالبان این است که «حریم هوایی افغانستان نقض نشود» و پاکستان «به گروه‌های شورشی اجازه ندهد بر افغانستان حمله کنند».

منابع نزدیک به مذاکرات می‌گویند که هیئت کابل به طرف پاکستانی گفته است: «در افغانستان اگر کسی حضور داشته باشد [گروه‌های مخالف پاکستان] و ما در مورد آنها معلومات داشته باشیم، اجازه فعالیت نمی‌دهیم. اما اگر در داخل پاکستان باشند و از گذشته، پیش از سال ۲۰۰۶ در آن کشور حضور داشته باشند، خاک آنها است و باید خودشان جلو این گروه‌ها‌ را بگیرند».

در روز اول مذاکرات چه گذشت؟

سومین دور مذاکرات نمایندگان حکومت طالبان و پاکستان از روز پنجشنبه (۱۵ عقرب/۶ نوامبر) در شهر ستانبول آغاز شد.

منابعی در حکومت طالبان در گفت‌وگو با بی‌بی‌سی فضای روز اول مذاکرات میان هیئت‌های حکومت طالبان و پاکستان در استانبول را «خوب» توصیف کردند.

همزمان با برگزاری نشست استانبول، منابع محلی در ولسوالی اسپین بولدک ولایت قندهار به بی‌بی‌سی تأیید کردند که مرزبانان پاکستانی حوالی ساعت ۵ بعد از ظهر پنجشنبه اقدام به شلیک هاوان به خاک افغانستان کردند.

دوطرف یکدیگر را به آغاز درگیری متهم کردند.

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی حکومت طالبان، گفت که نیروهای طالبان «به‌خاطر احترام به تیم مذاکرتی و جلوگیری از تلفات ملکی، هیچ‌گونه واکنشی نشان نداده‌اند.»

پاکستان ادعاهای حکومت طالبان در مورد شروع گلوله‌باری توسط مرزبانان پاکستانی را رد کرد.

وزارت اطلاعات و رسانه‌های پاکستان ادعا کرده بود که «طرف افغان» تیراندازی در مرز چمن-اسپین بولدک را آغاز کرد.

به گفته منابع، درگیری مرزی در اسپین‌بولدک برای مدتی کوتاه، فضای مذاکرات را تحت تأثیر قرار داد، اما با میانجی‌گری ترکیه و قطر، اوضاع دوباره عادی شد.