Mae Ynys Môn wedi ei wahanu o'r tir mawr gan yr Afon Menai, gyda dwy bont - Menai a Britannia - yn ei chysylltu. Mae dros 67,000 o bobl yn byw yma, gyda 60% o'r boblogaeth yn siaradwyr Cymraeg. Ceir nifer o ynysoedd o gwmpas yr arfordir, sydd yn ymestyn 126 o filltiroedd, sef Ynys Cybi, Ynys Seiriol, Ynys Llanddwyn ac Ynys Moelfre. Mae Caergybi yn borthladd prysur, gyda gwasanaethau dyddiol yn hwylio i Ddulyn a Dun Laoghaire yn Iwerddon.
Llangefni yw prif dref yr ynys, a lleoliad pencadlys Cyngor Sir Ynys Môn.
Ffeithiau difyr am FônSut i gyrraedd
Cwblhawyd ffordd ddeuol yr A55 yn ystod y ddegawd ddiwethaf, gan leihau'r amser teithio rhwng y tir mawr a phorthladd Caergybi. Yn ogystal mae ffordd hanesyddol yr A5 yn parhau i fod yn gyswllt pwysig.
Mae gwasanaeth intercity dyddiol rhwng Caergybi a Llundain, ac mae trenau rheolaidd i Fanceinion a Birmingham (ffoniwch Arriva ar 08456 061660 am ragor o wybodaeth). Am fanylion y gwasanaethau bws, ffoniwch 01492 575412, neu rif y National Express, 08705 808080.
Caergybi yw'r fynedfa i Iwerddon, gyda dau gwmni, Stena Line (ffoniwch 08705 707070) ac Irish Ferries, (08705 171717), yn hwylio i Ddulyn a Dun Laoghaire.
Prif atyniadau
Mae Môn yn enwog am ei thraethau enwog a'i golygfeydd godidog gyda'r bywyd gwyllt yn ei gwneud yn hafan ddelfrydol i naturiaethwyr.
Mae atyniadau ar gyfer ymwelwyr yn amrywio o amgueddfeydd ac orielau i leoliadau hanesyddol a gweithgareddau awyr agored. Mae cyfeiriadau nifer ohonynt isod ond mae mwy o wybodaeth ar safle Atyniadau Cyngor Sir Ynys Môn.
Cyfeiriadau defnyddiol
Cyngor Sir Ynys Môn
Swyddfeydd y Cyngor, Llangefni, Ynys Môn, LL77 7TW
01248 750057
Amgueddfa Plentyndod
1, Castle St, Biwmares, Ynys Môn LL58 8AP 01248 810448
Amgueddfa Carchar Biwmares
Bunkers Hill, Biwmares, Ynys Môn LL58 8EP 01248 810921
Amgueddfa Arforol Caergybi
Ffordd y Traeth, Caergybi LL65 1YD 01407 769745
Sw Môr
Brynsiencyn, Ynys Môn, LL61 6TQ
01248 430411
Tacla Taid
Tyddyn Pwrpas, Niwbwrch, Ynys Môn, LL61 6TN
01248 440344
Pili Palas
Ffordd Penmynydd, Porthaethwy, LL59 5RP
01248 712474
Parc Fferm y Foel
Brynsiencyn, Llanfairpwll, LL61 6TQ
01248 430646
Parc Henblas
Bodorgan, Ynys Môn, LL62 5DL
01407 840440
Trac Môn
Swyddfa'r Ystad, Bodorgan, Ynys Môn, LL62 5LP
01407 840253
Oriel Môn
Rhosmeirch, Llangefni, Ynys Môn, LL77 7TQ
01248 724444
Canolfan Ymwelwyr Wylfa
Cemaes, Ynys Môn, LL67 0DH
01407 711400
Canolfan Ucheldre
Caergybi, Ynys Môn, LL65 1TE
01407 763 361
Plas Newydd
Llanfairpwll, Ynys Môn, LL61 6DQ
01248 714795
