Тайланд пойтахти Бангкокда бўлиб ўтган СПИДга оид халқаро анжуманда, айни хасталикка бўлган бугунги эътибор, террорчиликка қарши курашнинг соясида қолиб кетганлиги айтилди. Доимо таҳдиди таъкидланиб келаётган террорчилик ва оммавий қиргин қуроллари, минглаб одамларнинг ҳаётига зомин булиш қудратига эгадир. Бироқ, биз, ҳозирнинг ўзида миллионлаб инсонларнинг ёстиғини қуритаётган эпидемия қаршисида турибмиз. Лекин, бунга бўлган эътибор қани ? -деб айтди анжуманда шахсан ўзи иштирок этаётган Бирлашган Миллатлар бош котиби Кофи Аннан. Анжуман қатнашчиларига кўра, ВИЧ вирусини юқтирганларнинг сони етти миллиондан ортиб кетган Осиёда, айниқса тезкор чора-тадбирлар амалга оширилиши лозим. Айни қитъада СПИД ва уни келтириб чиқарувчи ВИЧ вирусининг тарқалиш кўлами ўзининг жиддий бурилиш нуқтасига етган. Кофи Аннанга кўра, Осиё ва Тинч уммони ҳавзаси давлатлари раҳбарлари, СПИДга қарши қатъий чораларни амалга оширмас эканлар, бунинг оқибатлари ўта мудҳиш бўлиши мумкин. СПИД хасталигининг олдини олиш ва унга қарши курашга бағишланган айни анжуманда, АҚШ Президенти Жорж Бушнинг, "жинсий майлни тийиш - хасталикка қарши курашнинг энг асосий йўлидир" деган сўзлари танқидларга учради. Танқидчилар буни анъанадор насронийлир томонидан Америка Президентига сингдирилган янглиш ғоя, деб аташди.
Суннат қилиш СПИДдан асрайди Анжуманда, айрим мутахассислар томонидан, хатна қилишнинг СПИДга қарши курашда самарали усуллардан бири эканлигини ҳам таъкидлашди. Австралиялик шифокорларнинг, не боис хатна қилинган эркаклар, ВИЧ вирусини юқтиришдан яхшироқ ҳимояланганликларига оид саволга илмий жиҳатдан аниқлик киритишлари эса, уларнинг таклифларини асословчи далиллардан бири бўлиб ўртага чиққан. Олдинги тадқиқотлардан маълум бўлишича, хатна қилинган эркакларнинг ВИЧ вирусини юқтириш эҳтимоли, бесуннат қолганларига қараганда олти баравар кам бўлган. Аммо, шу пайтга қадар, нега бундай эканлиги саволига жавоб топилмаганди. Тасаввур қилинишича, СПИДга етакловчи вирус, аввало эркак олатининг бош қисми, яъни сийдик йўлини зарарлайди. Шундай бўлгач, олат бошидаги хатна қилинмаган жилди, ВИЧ вирусининг ўтиши учун жуда қулай йўл ҳисобланади. Чунки, инсон терисидаги ўлик ҳужайралар, бизни хасталикни юқтиришдан сақлайди. Бироқ, олат учи жилдининг ички қисмида, бундай ҳужайралар жуда кам бўлади. Жимо пайтида эса, олат учи ёйилиб, ортга сурилади. Жимодан кейин эса, яна жойига қайтадиган жилд ичидаги тирик ҳужайраларга ВИЧ вирусининг ўтиш эҳтимоли ортади. Хуллас, уғил бола хатна қилиниб, ана шу олат учидаги тери қисми кесиб ташланса, ВИЧ вирусини тутиб қоладиган ана шу тутгичлар ҳам ўз-ўзидан йўқолади. Тадқиқотчиларнинг айтишларича, хатна қилиш ва ВИЧ вирусининг юқиши ўртасидаги боғлиқликка жиддий қараш керак. Хусусан, аксар эркаклар хатна қилинадиган Миср, Ироқ, Покистон ва Индонезия каби давлатларда, масалан, ВИЧ вирусига чалинганларнинг сони, хатна қилиш кенг қулланмайдиган мамлакатларга қараганда анчайин камдир.
| |  | | СОҢҒЫ ЖАҢАЛЫҚТАР | |
|
Дўстингизга йўлланг
Принт - босма кўриниши 
