|
10 Mayıs 2004 Basın Özeti | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Avrupa gazeteleri iki konuyu manşete çıkarıyor: Çeçenistan cumhurbaşkanına yönelik bombalı saldırı ve Iraklı mahkumlara tacizi sergileyen yeni fotoğraflar...
Iraklı mahkumlara taciz... İngiliz gazetelerinden Guardian, Independent ve Financial Times, Iraklı bir mahkumu çırıpçıplak halde, elleri ensesinda, demir parmaklıklar önünde sergileyen fotoğrafı birinci sayfadan veriyor... Fotoğraftaki Iraklının iki tarafında, Amerikan askerleri tasmalarından tuttukları köpekleri ile duruyor; mahkumun karşısındaki muhtemelen Amerikalı bir yetkili olan bir kişi, 'diz çök' veya 'yere yat' gibi bir emir verir şekilde eliyle mahkuma yeri gösteriyor... Mahkumun nasıl bir korku içinde olduğunu fotoğraftan anlayabilmek mümkün... Guardian: 'Bush'un başı derde girdikçe giriyor' diyor... Gazeteye göre, yeni fotoğrafların yeni tepkilere yol açtığı Amerika'da üst düzey askeri yetkililer Savunma Bakanı Rumsfeld'in stratejisini eleştirmeye başlarken, Merkezi İstihbarat Teşkilatı CIA'nın işkenceye karışıp karışmadığı sorgulanıyor... Independent'ın başlığına göre, İngiltere halkının çoğunluğu Irak'taki askerlerinin geri gelmesini istiyor. Gazete yaptırdığı kamuoyu yoklamasında, 'İngiliz askerleri 30 Haziran'da geri çekilsin mi?' sorusuna halkın yüzde 55'nin evet, yüzde 28'nin hayır ve yüzde 17'sinin bilmiyorum, yanıtı verdiklerini belirtiyor. Gazete, İngiltere hükümetinin Irak'a ek asker göndermeyi değerlendirdiği bir sırada, hükümetin savaş ve işgal politikasına halkın tepkisinin giderek arttığını ileri sürüyor. Financial Times ise İngiltere Savunma Bakanı Geoff Hoon'un taciz iddialarını yanıtlayacağını bildiriyor. Gazete, bakanın bugün Avam Kamarası'ndaki oturumda zorlu sorularla karşı karşıya geleceğini belirtiyor... Gazete, Amerikan Başkan Yardımcısı Dick Cheney'nin ise Rumsfeld'i 'Amerika'nın gelmiş geçmiş en iyi savunma bakanı' olarak nitelediğini ve 'adamı rahat bırakın da işini yapsın' dediğini aktarıyor. Fransız gazetesi Le Monde, Amerikalı askerlerin Iraklı mahkumlara yaptıklarının 'cinayetten de beter' olduğu kanısında. Gazeteye göre, 'demokratik bile olsa bir güç, kendisini hukukun üzerinde görür ve hiç kimseye danışmadan kendisini, şere karşı yegane iyilik savaşçısı ilan ederse, sonunda bu tür şeyler olabilir'. Gazete, Amerika'nın tüm komuta kademesi ve bunun da ötesinde, Washington'un tüm strateji ve felsefesinin artık sorgulandığını yazıyor. Alman gazetesi Die Welt ise biraz daha iyimser bir havada ve 'Bağdat kaybedilmedi henüz' diyor. Irak'ta demokrasi, vatandaşlık hakları, ekonomik gelişme ve adalet alanlarında ilerleme kaydedildiği ileri süren gazeteye göre, 'yeni işkence olayları bu durumu değiştirmeyecek. Diğer taraftan Alman gazetesi, Amerikan savunma bakanının görevinden ayrılması, Amerikan askerlerini ücra üslere çekilmesi ve Ebu Graib hapisanesinin yıkılması gerektiği kanısında. Gazete, bundan böyle kamu düzenini sağlamak yeniden milli bir görev olmalı ve Iraklılara teslim edilmeli, diyor. Çeçenistan cumhurbaşkanına suikast... İngiliz gazetelerinden Daily Telegraph ve Times ise Çeçenistan cumhurbaşkanına yönelik suikastı manşete çıkarıyor... Gazetelerin birinci sayfalarına bombalı saldırının hemen sonrasındaki kaotik manzaranın fotoğrafları hakim... 'Kutlama ölümle bitti' diyen Daily Telegraph, Cumhurbaşkanı Ahmet Kadirof'un öldürülmesi ile Rusya yönetiminin Çeçenistan politikasının yerle bir olduğu yorumunu yapıyor. Gazeteye göre, suikast Rusya Cumhurbaşkanı Putin'in bölgedeki sorunu 'Çeçenleştirme' yani Çeçenleri bölerek yönetme stratejisinin ne kadar riskli olduğunu gösterdi. 'Putin Çeçenistan cumhurbaşkanı için intikam yemini etti' diyen Times da, Putin'in patlamadan çok kısa bir süre sonra Kızıl Meydan'da yaptığı konuşmada, 'teröristler mutlaka yaptıklarının bedelini ödeyecek' dediğini belirtiyor. İç sayfasında konuyla ilgili habere, 'tam Putin konuşmaya hazırlanırken, Çeçenistan'da katliam' başlığını atan gazete suikastin Putin'in bölgeyi pasifize etme planını suya düşürdüğü yorumunu yapıyor. Alman gazetesi Der Tagesspiegel de Kadirof suikastini, 'Rusya'nın Kafkaslar politikasının en büyük yenilgilerinden biri' olarak yorumluyor. Rusya'nın Çeçenistan'da işe sıfırdan başlamak zorunda kalacağını yazan gazete, bölgedeki sorunun yeni bir 'kuklanın' atanmasıyla çözülemeyeceğini belirtiyor. Gazeteye göre, bunun yerine, 'Moskova ayrılıkçılarla gerçek pazarlıklara başlamalı ve bunları işin başından terörist olarak görmekten vazgeçmeli'. Die Tageszeitung da Rusya'nın Çeçenistan politikasının tümüyle başarısız olduğu ancak yakın gelecekte bu politikada değişiklik olmayacağı kanısında. Gazeteye göre, 'her geçen gün bunun bir çıkmaz sokak olduğunu bir kez daha gösterse de, Kremlin silah gücüne dayanmaya devam edecek'. Avusturya gazetesi Der Standard saldırıyı bir 'terör eylemi' olarak kınıyor ve hangi siyasi gerekçeyle olursa olsun masum insanların öldürülmesinin meşru gösterilemeyeceğini belirtiyor. Kadirof'un öldürülmesinin, Putin'in itibarına doğrudan bir darbe olduğunu yazan gazete, saldırıyı yapanlara nasıl bir karşılık verilirse verilsin, Putin'in Çeçenistan politikasının temelinden çöktüğü yorumunu yapıyor. Çek gazetesi Hospodarske Noviny Kadirof suikastinin Kremlinin merkezi iktidarı ile teröristler arasındaki çatışmanın sembolü olduğunu yazıyor. Gazete, 'evet teröristler, üstelik illa da Çeçen olmaları gerekmez ve ayrılıkçılar değil' diyor. Gazeteye göre, 'bu sonuncularla siyasi görüşmeler mümkün ama teröristlerle pazarlık hiç bir şekilde kabul edilemez'. İsviçre gazetesi Le Temps ise Irak'ta yaşananlarla Çeçenistan'daki gelişmeleri bir arada değerlendiriyor... 'Grozni-Bağdat: sonu gelmez tiksinti' başlığını atan gazete, Rusya ve Amerika'nın terörle mücadele tarzının daha çok bombalı saldırıya neden olacağını yazıyor. Gazete, 'peki sonuç ne' diye soruyor ve şöyle yanıtlıyor: 'göze göz, dişe diş: Kadirof kendisini gönderene paramparça iade edildi, Bush yönetiminin önünde de korkunç bir ayna var'... |
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||