Bu başlıkların ayrıntılarına geçmeden önce İngiliz gazetesi Financial Times'ın Türkiye konulu bir değerlendirmesi...

Financial Times'ın makaleler sayfasında yer alan Philip Stevens imzalı yazının başlığı: 'Avrupa'nın Türkiye'yi dışarda bırakması aptallık olur' şeklinde. 'En zorlu etnik çekişmelerden biri' olarak nitelediği Kıbrıs sorununun çözülme ihtimalinin belirdiğini kaydeden yazar, bu olayın arkasında daha da önemli başka bir konunun olduğunu yazıyor: Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne üyelik süreci. Yazara göre bu konu, 1989 yılında Sovyet komünizminin yıkılmasından bu yana Avrupa'nın karşı karşıya olduğu en önemli stratejik karar ve fırsat. Türkiye'nin özellikle Tayyip Erdoğan'ın başbakanlığında attığı adımları övgüyle aktaran yazar, Avrupalı diplomatların Türkiye'nin başvurusuna muhalefete karşı hızla yükselen dalganın farkında olduklarını belirtiyor. Financial Times'da yer makalede, Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne sıkı sıkıya bağlanmasının büyük bir kazanç olacağı, Erdoğan hükümetine sırt çevirmenin ise Türkiye'yi, Avrupa'nın Ortadoğu'da yaymayı istediği özgürlük ve demokrasiye, sırtını dönmeye davet etmek anlamına geleceği yorumu yapılıyor.

Diğer bir İngiliz gazetesi Times'daki bir habere göre de, Kıbrıs'ın birleşmesi durumunda İngiltere'ye tuzlu bir fatura çıkarılabilir. Haberde, birleşmenin mali yükünü finanse edebilmek için, İngiltere'den kırk yıldır kullandığı üsler için milyonlarca sterlin ödeme yapmasının istenebileceği bildiriliyor. Kıbrıslı Rumların birleşmenin faturasını tek başlarına üstlenmek zorunda kalmaktan kaygı duyduklarını belirten gazete, üsler için İngiltere'den ödeme talebi konusunu on yılı aşkın zamandır resmi düzeyde ağza almayan Rumların, Cumhurbaşkanı Papadopulos'un ekonomi danışmanının ağzından şimdi bunu yapmaya başladıklarını belirtiyor.

Bütün İngiliz gazetelerinin manşet konusu ise İngiliz ve Amerikan istihbaratının Birleşmiş Milletler'i dinlediği iddiasının yol açtığı tartışmalar. Gazeteler olayın özellikle İngiltere bağlantısını ele alıyor...

Independent'ın başlığı: 'İngiltere'nin casusluk ayıbı'... Birleşmiş Milletler'in Başbakan Blair'e 'diplomatlarımızı yasadışı şekilde dinlemeyi durdurun' mesajı iletttiğini belirten gazetenin haberine, Genel Sekreter Kofi Annan'ın yumruğu çenesinde, dalgın ve umutsuz bir havada uzaklara baktığı bir fotoğrafı eşlik ediyor. Gazete, hükümetin eski üyelerinden Clare Short'un, İngiltere'nin Irak savaşına giden süreçte, Kofi Annan'ın konuşmalarını dinlediği açıklamasının, Blair hükümetinin itibarına uluslararası düzeyde darbe vurduğunu belirtiyor.

Guardian ise, Kofi Annan'ın az önce tasvir ettiğimiz fotoğrafının üzerine, 'Kofi Annan'ın konuşmalarını dinledik mi' başlığını atıyor. Gazete, Birleşmiş Milletler'in öfkeyle karşılık verdiği iddialar hakkında, Başbakan Blair'in şu sözlerini aktarıyor: 'istihbarat servislerimiz hayati bir görev yapıyor; onları kamunun sorgulamasına maruz bırakmak sorumsuzluk olur. Clare Short tümüyle sorumsuz şekilde davranmıştır'. Gazete, Short'un da bu suçlamaya, herhangi bir sorumsuzluk yapmadığını, açıklamasının İngiltere veya bir İngilize yönelik güvenlik tehdidine neden olmadığı, şeklinde yanıt verdiğini bildiriyor.

Daily Telegraph'ın makaleler sayfasında yer alan konuyla ilgili yazının başlığı, 'tabi ki dinledik, zaten bunu herkes yapmıyor mu?' şeklinde. Makalenin yazarı, ülkenin en popüler savaş tarihi uzmanlarından John Keegan. Daily Telegraph yazarına göre, konuştuklarının duyulmasını istemeyen örgütler, kendilerine başka bir iş seçmeli. Keegan'a göre suçlamalarda önemli bir ayrım belirsiz: Birleşmiş Milletler ofislerine istihbarat servisleri tarafından dinleme araçları mı yerleştirildi yoksa telefon ve benzeri haberleşmeler, merkezi dinleme servisi tarafından mı elde edildi. Yazar bunlardan birincisinin gayrı meşru bir şey olduğunu, diğerinin ise zaten tüm ülkelerin sürekli yaptığı bir iş olduğu yorumunu yapıyor.

İngiltere gündemine bomba gibi düşen bu tartışmaları Alman basını da çeşitli yönleriyle ele alıyor...

Frankfurter Rundschau'ya göre 'Blair, Bush tarafından sürüklendiği savaştan bir türlü kendini kurtaramıyor'. Gazete, Blair'in iddialara verdiği sınırlı yanıtların, sorunlarından kurturmaya yetmeyeceğini belirtiyor.

Sueddeutsche Zeitung da bu tartışmanın öyle hemen sönüp gitmeyeceği kanısında. Gazete konunun İngiltere hükümetinin daha da itibar kaybetmesine yol açabileceğini belirtiyor. Alman gazetesi, 'bombacının kendisini de havaya uçuran bomba, bu mu olacak acaba?' diye soruyor.

Almanya Başbakanı Gerhard Schröder'in Amerika gezisi de günün öne çıkan bir diğer konusu...

Alman gazetesi Frankfurter Allgemeine, başbakanın Washington'da Başkan Bush ile bir araya gelmesi öncesinde, diplomatik hatalar yaptığını ileri sürüyor. Schröder'in Chicago'daki konuşmasında Amerikan adalet sistemini eleştirdiğini belirten gazete, başbakanın Irak'ta NATO'ya görev verilmesi olasılığına ilişkin fazlasıyla erken karar aldığını yazıyor. Gazete, bunlar yetmiyor gibi Schröder hatalı olduğunu düşündüğü euro-dolar paritesi nedeniyle Avrupa Merkez bankasına ve dolaylı olarak Amerikan Merkez Bankası'na saldırdı, diyor. Gazeteye göre, bu tür gaflar Almanya'nın uluslararası itibarı için pek de hayırlı şeyler değil.

Avusturya gazetesi Die Presse'ye göre ise Amerika ve Almanya liderleri başlarının yurtiçi sorunlarla meşgul olduğu bir dönemde biraraya geliyor. Başkan Bush'un Irak yükünü hafifletmek için müttefiklere ihtiyacı olduğunu yazan gazete, Schröder'in gezisinin yaklaşan başkanlık seçimleri öncesinde Bush'u güçlendireceği yorumunu yapıyor. Gazeteye göre, şu anki koşullarda söz konusu ziyaretin 'iş icabı yapılmış resmi bir gezi olmanın ötesine gitmesini pek beklememek lazım'.