Pierre Cemayel'in babası Emil Cemayel de Lübnan'ın eski Cumhurbaşkanlarından...

Lübnan'da geçen ay sonunda hükümet taraftarlarıyla, hükümetin istifasını isteyen muhalefetteki Hizbullah taraftarları arasında çatışmalar meydana gelmiş, olaylarda ölenler olmuştu. Ayrıca yarın, Suriye karşıtı eski Başbakan Refik Hariri'nin ikinci ölüm yıldönümü. Lübnan'daki Suriye karşıtı koalisyonun lideri, Refik Hariri'nin oğlu Saad Hariri, düzenlenen saldırıların yarınki gösteriyi sabote etme amacı taşıdığını söyledi.

Beyrut'taki Carnegie Orta Doğu Merkezi Başkanı Paul Salim, Lübnan'da gelinen son durumu BBC Türkçe'den Cenk Erdil'e değerlendirdi.

PAUL SALIM: Bu sabah meydana gelen saldırılar, doğrudan toplu taşıma araçlarını ve dolayısıyla sivilleri hedef alan saldırılar. Bu tür saldırılar 1990'da sona eren iç savaş sırasında olurdu, ancak özellikle son iki yılda, temel olarak politikacılara yönelmişti. Bu son saldırıların düzenlenişi ve hedef aldığı kesim elbette endişe verici...

Aklımıza Irak'ta olanları getiriyor. Saldırı eski Cumhurbaşkanı Emil Cemayel'in memleketine çok yakın bir yerde meydana geldi. Cemayel daha geçen hafta ABD'de görüşmeler yapmış, Suriye'nin Lübnan üzerindeki etkisine karşı çıkan açıklamalar yapmıştı. Bu sabah düzenlenen saldırılar, bu tür siyasî girişimlere karşı bir mesaj...

BBC TÜRKÇE: Peki bu mesaj, genel olarak Hıristiyan toplumunu hedef alan, özellikle de Refik Hariri'nin öldürülmesinin yıldönümü öncesinde gözdağı vermeyi hedefleyen bir uyarı olarak da değerlendirilebilir mi?

PAUL SALIM: Bu kesinlikle bir uyarı... Bir süredir farklı yollarla yapılan uyarıların şiddete taşındığı bir eylem. Birkaç ay önce Emil Cemayel'in oğlunun öldürülmesi de başlı başına bir uyarıydı. Elbette saldırıların arkasında kimin olduğu tam olarak belli değil. O nedenle değerlendirmelerin çoğu spekülasyon niteliğinde. Ancak genel hatlarıyla Lübnan'da havanın "durağan" olduğunu söylemek yanlış olmaz. Yarın düzenlenecek büyük gösterinin de, bu tür saldırıların da Lübnan'daki siyasî durumda bir değişiklik yaratması beklenmiyor.

BBC TÜRKÇE: Geçen yıl yaz aylarında İsrail ve Hizbullah arasındaki çatışmalar, hükümet içindeki sorunlar, Refik Hariri cinayetiyle ilgili soruşturma ve yargı tartışmaları, Lübnan'a konuşlandırılacak barış gücü.... Son aylarda yaşananlara bakıldığında, Lübnan'daki havayı "durağan" diye nitelemek biraz fazla iyimserlik değil mi?

PAUL SALIM: Aslında ülke siyasetinde büyük bir devinim yok... Büyük bir desteğe sahip bir hükümet iktidarda.... Aynı şekilde muhalefetin de büyük bir taraftar kitlesi var... Görüş ayrılıkları ortada ve bu konularda hiçbir ilerleme yok... Lübnan siyasetini bu nedenle "durağan" diye tanımladım... Ancak, örneğin Suudi Arabistan ve İran arasındaki temasların, bu temaslara Suriye ve Türkiye gibi bölgenin güçlü ülkelerinin de katılması olasılığının, Lübnan'da siyasî tansiyonun yükselmesini engellemesi umuluyor.

BBC TÜRKÇE: Bu sabahki saldırıların ve ülkedeki genel gerginliğin yaz aylarında İsrail ve Hizbullah arasında yaşanan çatışmalara dayandığı, aradan geçen bunca zamana rağmen, o çatışmaların artçı şokları olduğu yolunda değerlendirmeler yapılıyor. Siz bu değerlendirmelere katılıyor musunuz?

PAUL SALIM: Yaşanan son şiddet olaylarının köklerinin bir ölçüye kadar Hizbullah İsrail çatışmasına dayandığı doğru. Bir diğer konu da Uluslararası Mahkeme... Bu savaş, Hizbullah'ın güvendiği duvarların yıkılmasına neden oldu. Bu savaş, aralarında Türk askerlerinin de bulunduğu UNIFIL barış gücü askerlerini ülkeye getirdi, Suriye sınırı, hava ve deniz ulaşımı kontrol altına alındı... Bu anlamda, Hizbullah için önemli bir darbeydi İsrail'le savaş... Bir diğer önemli konu da Refik Hariri ile ilgili davayı görüşmesi için gündeme getirilen Uluslararası Mahkeme... Bu konu geçen yıl Kasım ayında yeniden gündeme geldi... Bu durum da Suriye'de sorunlara neden oluyor. Sonuç olarak hem İsrail Hizbullah savaşının hem de Hariri cinayetiyle ilgili çözülememiş sorunların yansımaları bu saldırılar.

BBC TÜRKÇE:Bunu Lübnan'daki genel durumun bir özeti olarak kabul edersek, benzer yansımalar sürecek mi? Yani şiddet olaylarının, saldırıların devam etmesi beklenebilir mi?

PAUL SALIM: Bunu tahmin etmek çok güç aslında... Ben, büyük çaplı şiddet olayları ya da ülkedeki düzende büyük bir çöküş beklemiyorum. Ancak ufak tefek olaylar olabilir. Yarın düzenlenecek gösteride bazı olaylar çıkabilir. Belki nadiren, siyasetçileri hedef alan suikast girişimleri olabilir. Bunların tamamen kesilmesini beklemek doğru olmaz. Ancak şimdiki düzeyin üstüne çıkacağını da düşünmüyorum.