Abe Japon başbakanlarının ilk dış ziyareti ABD'ye yapması geleneğini bozdu

Açıklama, Japonya'nın yeni Başbakanı Şinzo Abe'nin Pekin'e yaptığı bir günlük ziyaret sırasında yapıldı.

Abe, Kuzey Kore'ye karşı alınacak tavır konusunda Çin'le tam bir görüş birliği içinde olduklarını söyledi.

Şinzo Abe, Japon başbakanlarının ilk dış ziyareti Washington'a yapması geleneğini bozarak gergin ilişkileri yumuşatmak amacıyla dün Çin'e gitti.

Bu seviyedeki son ziyaret beş yıl önceydi.

Çinli yetkililer Abe'nin ziyaretini iki ülke ilişkileri açısından bir dönüm noktası olarak niteledi.

Abe, Çin Cumhurbaşkanı Hu Jintao ve Başbakan Wen Jiabo'yu Tokyo'ya davet etti. Çinli liderlerin daveti ilke olarak kabul ettiği bildirildi.

Şinzo Abe, Pekin ziyareti sırasında Japonya'nın savaş yıllarında "Asya'da neden olduğu muazzam acılar" için üzüntülerini bildirdi.

Çinli ve Japon liderler, iki ülke arasındaki anlaşmazlıkları aşmakta kararlı olduklarını bildirdi.

Bunlar arasında, ekonomik ve stratejik görüş ayrılıkları dışında, Japonya'nın 2. Dünya Savaşı dönemi politikalarına sahip çıkan tavrı da bulunuyor.

Çin yönetiminin, Şinzo Abe'nin selefi Cuniçiro Koizumi ile temas kurmayı reddetmesinin temelinde de bu tavır yatıyordu.

Koizumi, Japonya'nın, aralarında 14 savaş suçlusunun da bulunduğu kayıpları anısına 1869'da Tokyo'da inşa edilen Yasukuni tapınağını defalarca ziyaret etmiş, bu durum Pekin yönetiminin tepkisini çekmişti.

Hem Çin hem de Güney Kore bu tapınağın, Japonya'nın özellikle 2'nci Dünya Savaşı'ndaki "saldırganlığını" temsil ettiğini düşünüyor.

Tapınak, Japonya için hayatını kaybeden 2.5 milyon kişinin anısına yapılmıştı.

Japonlar'ın tapınakta anmakla kalmayıp ruhlarına taptıkları bu kişiler arasında askerler, savaşlarda görev yapan hemşireler, çarpışmalara katılmış öğrenciler ve İkinci Dünya Savaşı yenilgisinden sonra intihar edenler de var.

Abe tapınağı ziyaret edip etmeyeceği yönündeki soruları şimdiye kadar yanıtsız bıraktı.

Şinzo Abe, göreve geldikten sonra komşularıyla ilişkilerini normalleştirmeye kararlı olduğunu söylemişti.

Birbirlerinin en büyük ticari ortağı olmalarına rağmen, Çin ve Japonya birçok bölgesel konuda farklı görüşlere sahip.

Bunların başında Birleşmiş Milletler reformunun yanı sıra, petrol ve doğalgaz kaynaklarının bölüşümü de var.

Japonya Çin'in ordusunu sürekli olarak yenilemesinden, Çin ise Japonya'nın Amerika Birleşik Devletleri ile yakın askeri işbirliğinden tedirgin.