Rusya Basayev'in başına 10 milyon dolar ödül koydu

Rus sivillerin meşru hedef olduğunu söyleyen Basayev, Rusya'yı uzun zaman sürekli olarak ''kamikaze'' saldırılarıyla tehdit etti.

Çeçenistan'ın Rusya'dan bağımsızlığını talep eden Basayev, 1995 yılında Rusya'nın güneyinde yer alan Budyonnovsk kentinde Çeçenlerin ilk toplu rehin alma operasyonunu yönetmişti.

Şamil Basayev, 2002 yıllında Moskova'da bir tiyatroyu hedef alan ve 129 kişinin ölümüyle sonuçlanan rehine krizini de kendisinin yönlendirdiğini söyledi.

2004 yılında Kremlin'in Çeçenistan'a atadığı Rusya yanlısı Çeçen Devlet Başkanı Ahmet Kadirov'un bir tören sırasında ölümüne yol açan bombalı saldırının arkasında da Basayev'in olduğu düşünülüyor.

Bağımsızlık mücadelesi

Çeçenistan'a komşu İnguş Cumhuriyeti'nde 2004 yılının Haziran ayında hükümet binalarını ve karakolları hedefleyen ve yaklaşık 100 kişinin ölümüne neden olan saldırıları da Basayev'in düzenlediği sanılıyor.

Basayev, Çeçenlerin ''Siyah Dulları'' olarak adlandırılan kadın intihar eylemcilerini kendisinin eğittiğini kıvançla söylüyordu.

Çeçen lider Rusya'yla her fırsatta bedeli ne olursa olsun savaşmaya hazır olduğunu söyledi.

2004 yılında yayınladığı bir mesajda Basayev, ''Çeçenler özgürlükleri, bağımsızlıkları ve bir toplum olarak varlıklarını korumak için ulusal bir kurtuluş mücadelesi veriyor'' dedi.

El Kaide'yle bağları olduğu ileri sürülse de Şamil Basayev Usame bin Ladin'le hiçbir zaman tanışmadığını söyledi:

Kanla yoğrulmuş son imparatorluk Rusya'dır Şamil Basayev

''Bin Ladin'i ne tanırım, ne de kendisinden para aldım. Ama böyle bir teklifte bulunursa, onu geri çevirmezdim.''

Che Guevara posteri

Şamil Basayev, Kuzey Osetya'nın Beslan kentindeki ilkokulda yaşananları ''korkunuç bir trajedi'' diye tanımlayarak ölümlerden Rusya'nın güvenlik güçlerini sorumlu tutmuş ve kendisinin hiçbir çocuğu öldürmediğini söylemişti.

Ocak 1965'te bir dağ köyünde dünyaya gelen Basayev, adını bir önceki yüzyıl Çar'ın ordusuna karşı savaşan Şeyh Şamil'den alıyor.

İlk gençlik yıllarını devrim hayalleriyle geçiren Şamil Basayev, Moskova'da üniversite yıllarında odasının duvarına Che Guevara posteri astığını anlatırdı.

Basayev, medyanın dikkatini üzerine ilk kez bir Rus yolcu uçağını 1991 yılında kaçırdıktan sonra Ankara'ya inişe zorladığı zaman çekti.

Rusya ordusunun Çeçenistan'ı işgal ettiği 1994 yılının son günlerinde Şamil Basayev Çeçen direnişinin önde gelen komutanlarından biri olarak sivrildi.

Çeçenistan'daki bu ilk savaş ardından güçlerini geri çekmek zorunda kalan Rusya'nın bölgeden ayrılması ardından devlet başkanlığı seçimlerinde aday olan Şamil Basayev, Aslan Mashadov'un ardından ikinci gelmişti.

Daha ılımlı bir ayrılıkçı lider olan Aslan Mashadov, Rus kuvvetleri tarafından 2005 yılının Mart ayında öldürüldü.