Morales'in kararı tepki çekti

Kararını dün 1 Mayıs kutlamaları sırasında açıklayan Morales, yabancı enerji şirketlerinin, ya tüm satışlarını devlet üzerinden yapmaya razı olmaları ya da ülkeyi terk etmeleri için altı ay süre tanıdı

Ülkenin doğalgaz alanlarında kontrolü sağlamak üzere asker sevk edildi.

Avrupa Birliği sözcülerinden Ferran Tarradellas Espuny, bugün İspanyol enerji şirketi Repsol YFP'nin hisselerinin yüzde 2 oranında düşmesi ardından, Morales'in kararının, dünya piyasalarına olumsuz etki edebileceğini söyledi.

Morales'in kararı, yabancı yatırımcıların tepkisini çekti.

İspanya Dışişleri Bakanlığı kararın kaygıya neden olduğunu belirtirken, Brezilya'da devlet kontrolündeki petrol şirketi Petrobras, yeni yasanın Bolivya'daki milyarlarca dolarlık yatırımlarını imkansız kıldığını duyurdu.

Muhabirlerimizin aktardığına göre, üretimin sadece yüzde 18'ine sahip olmalarına izin verilen yabancı yatırımcılar, halen ülkede kalmaya değip değmeyeceğini tartışıyor.

BBC Latin Amerika editörü James Painter, bu yeni uygulamanın Evo Morales'in bölgedeki diğer sol iktidarlara nazaran daha radikal bir çizgi izleyeceğinin habercisi olduğu yorumunu yaptı.

Radikal çizgi

Morales, Bolivya'nın doğalgaz ve petrol sanayini kamulaştıracağını daha önceden de söylemiş olsa da, tam olarak neyi kastettiği anlaşılamamıştı.

Şimdi Morales'in üretim, satış ve fiyatlandırma açısından enerji sektörünü devlet kontrolü altına almak istediği anlaşılmış oldu.

Morales, geçen Aralık ayında iktidara geldiğinde Brezilya'daki merkez sol hükümetin lideri Lula mı yoksa Venezuela'daki daha radikal hükümetin lideri Chavez gibi Bush karşıtı sert bir üsluba mı sahip olacağı tartışılmaya başlanmıştı.

Bolivya liderinin bu yeni kararı, daha çok Chavez kampına yakın olduğunu gösteriyor.

Bush yönetimi, Chavez'in Morales'in radikal kararlarının ardında olduğunu düşünebilir. Ancak Morales'in kararı daha çok iç meselelere dayanıyor.

Kararın Bolivya'da memnuniyetle karşılanması muhtemel, zira ülkede pek çok kişi gümüş, kalay, petrol ve şimdi de doğalgaz olmak üzere zengin doğal kaynaklarının
adaletsizce yabancılar tarafından kullanılmasının, kendilerini Güney Amerika'nın en yoksul halkı haline getirdiği kanaatinde.

Ancak şimdi Brezilya hükümetinin önündeki en önemli mesele, yabancı şirketlerin ülkeden çekilmesi halinde, devlet şirketinin işleri yürütebilmek için yeterli sermaye ve teknik bilgiye sahip olup olmadığı.

Bazı çevrelerse petrol sektörünün geçmişte iki defa devlet kontrolüne alınmış olmasına rağmen, Bolivya'nın hala yoksul olduğuna dikkat çekiyor.