Tayvan lideri kararını 'Çin'in saldırgan tavrı'na bağlıyor

Çin Komünist Partisi adına yapılan bir açıklamada "böylesi bir kararın husumete yol açacağı" belirtildi.

Tayvan Devlet Başkanı Çen Şui Bien, Pazartesi günü Ulusal Birleşme Konseyi'ni ve faaliyet ilkelerinin "artık geçerli olmayacağını" açıklamıştı. Karara gerekçe olarak Çin'in yarattığı askeri tehdit gösterildi.

Tayvan, Çin'in adaya yöneltilmiş halde en az 700 balistik füze konuşlandırmış olmasından şikayetçi.

Ulusal Birleşme Konseyi 1990 yılında Çin yönetimini Tayvan'ın yeniden birleşme fikrini desteklediğinin kanıtı olarak kurulmuş ve bu dönemde taraflar arasında müzakerelerin başlamasını sağlamıştı.

Çin ise Çen'in konseyin faaliyetine son vererek bağımsızlık yolunda bir hamle yaptığını savunuyor.

Çin ve Tayvan, dönemin Çin lideri Çan Kay-Şek'in 1949'da Pekin'den kaçmasıyla sonuçlanan iç savaştan bu yana ayrı hükümetlerce yönetiliyor.

Çin, Tayvan Adası'nı hala topraklarının bir bölümü olarak görüyor ve eğer bağımsızlık yolunda bir adım atılırsa güç kullanma tehdidinde bulunuyor.

Gergin yıldönümü

Tayvan bu nedenle binlerce kişinin ölümüyle sonuçlanan 1947 çatışmalarını gergin bir ortamda anıyor.

Olayın 59. yıldönümünde ilk kez başkent Taipei'de resmi bir anma töreni düzenlendi.

1947 yılında adada Tayvan'ın yerli halkının başlattığı gösterileri bastırmak üzere Çan Kay-Şek'in sevkettiği milliyetçi kuvvetler en az 18 bin kişinin ölümüne yol açmıştı.

Geçen hafta hükümet destekli bir vakıf, hazırladığı raporda olaylardan doğrudan Çan Kay-Şek'in sorumlu olduğuna hükmetti. Cumhurbaşkanı Çen bu raporu bizzat açıkladı.

2000 yılında Çen'in iktidara gelişi Komünist devrim ardından adaya kaçan milliyetçilerin iktidardaki 50 yıllık hükmüne son vermişti. 1947 olayları Tayvanlılar için bağımsızlık mücadelelerinde önemli bir dönüm noktası kabul ediliyor.

Tayvan'ın en önemli müttefiki durumundaki Amerika Birleşik Devletleri ise son açıklamanın koşulları değiştirmeyeceğini, Tayvan'ın statükonun devamından yana olduğunu belirtiyor.

ABD Dışişleri Bakanı Sözcüsü Adam Ereli, Tayvan liderinin "konseyi lağvetme ifadesini kullanmadığına" dikkat çekti.

Çen Şui Bien, 2000 yılında konseyi lağvetmeyeceği sözünü vermişti.

Çin ise bu tutumu sadece bir kelime oyunu olarak yorumluyor.

Pekin'in tepkisine rağmen, Çen, konseyin faaliyete son veren belgeleri bugün imzaladı.