DTÖ, küreselleşmenin en önemli itici gücü olarak görülüyor

Bakanların toplantısı; uluslararası ticaretin geleceğini şekillendirme konusunda çok önemli bir aşama olarak görülüyor.

Dünya Ticaret Örgütü nedir?

149 üyesi olan Dünya Ticaret Örgütü'nün amacı, serbest ticareti yaygınlaştırmak olarak tanımlanıyor.

1995'te kurulan örgüt, gümrük tarifeleri ve ticaret duvarlarına karşı çıkıyor ve küreselleşmenin en önemli aktörlerinden biri olarak görülüyor.

Örgüt, serbest ticaret anlaşmalarının uygulanmasının takibinden sorumlu. Ayrıca, ülkeler ve çok taraflı örgütler arasındaki ticari ihtilafların da çözüm yeri.

Kararları kesin ve üyeler kararlara uymak zorunda.

Her iki yılda bir toplanması öngörülen DTÖ Bakanlar Konferansı, en üst karar alma organı.

Bu yıl 13 Aralık ve 18 Aralık günleri arasında Hong Kong'da toplanıyor.

Gündemde ne var?

Özellikle kalkınmakta olan ülkeleri ilgilendiren konular Hong Kong'taki müzakerelerin odağında olacak.

Hong Kong'ta, Doha Kararları olarak bilinen ve 2001 yılında Katar'ın başkentinde yapılan zirvede belirlenen hedefler irdelecek.

Doha'da, kapsamlı bir anlaşmayla, tarım, sanayi, ve hizmetler sektöründeki ticari duvarları azaltmak amaçlanmıştı.

2005 yılında da bu konuda bir anlaşmaya varılabilmesi umuluyordu.

	Tarım dübvansiyonlarının kaldırılması öncelikli gündem maddesi

Şimdi hedef Amerikan Kongresi'nin 2007 Temmuzu'nda onaylayabilmesi için, 2006'nın sonuna kadar bir anlaşmaya varmak.

Bu konuda Hong Kong zirvesi çok önemli bir aşama olacak.

Kalkınmakta olan ülkelerin hedefi ne?

Kendilerini G20 olarak adlandıran kalkınmakta olan ülkeler, tarım ticaretinde, özellikle Avrupa Birliği'nde reforma gidilmesini istiyor.

Brezilya, Hindistan, Çin, Güney Afrika'nın da aralarında bulunduğu grup, tarımda uygulanan tarifelerin azaltılmasını, üyelerine zengin ülkelere daha fazla ihracat olanakları sağlayacağını düşünüyor.

G20 dışında kalan, özellikle Afrika'daki kalkınmakta olan ülkeler, gümrük tarifelerinde yapılacak genel bir indirimin, zaten yapmış oldukları ayrıcalıklı anlaşmaları aşındırmasından endişe ediyor.

Benin, Burkina Faso, Çad ve Mali, zengin ülkelerdeki çiftçilere ödenen pamuk sübvansiyonlarına son verilmesini istiyor.

Zengin ülkeler ne istiyor?

	Ticaret kurallarındaki adaletsizlik yoksulluğun başlıca nedeni olarak görülüyor

Zengin ülkelerin öncelikli talebi, servis sektöründe, özellikle yasal danışmanlık ve sigorta konularında uluslararası piyasalarda daha etkili olabilmek.

Avrupa Birliği, tarım sübvansiyonlarını kesmesi konusunda baskı altında.

Kendi içinde de aynı konu nedeniyle bölünmüş durumda.

Gerçi, ihracata uyguladığı sübvansiyonları ortadan kaldırmayı kabul etti, ancak İngiltere, daha ileri adımlar atılmasından yana.

Amerika Birleşik Devletleri de, büyük tarım sübvansiyonlarını ortadan kaldırmayı teklif ediyor.

Japonya gibi ülkeler de, harekete geçilmesi konusunda baskı altında.

Anlaşma mümkün mü?

Hong Kong'da anlaşmaya varılıp varılmayacağı konusunda kuşku hakim.

Bazı ülkelerin, kötü bir anlaşmaya varmaktansa, hiç anlaşılmamasını tercih edebilecekleri vurgulanıyor.

Aslında kağıt üzerinde, Doha kararlarını yaşama geçirmenin, ekonomik büyümeyi büyük oranda arttıracağı ve ortalama geliri yükseltip, fiyatları da düşüreceği varsayılıyor.

	DTÖ zirveleri sık sık protesto eylemlerine sahne oluyor

Ayrıca, günde 1 doların altında bir gelirle yaşayan insanların, yine bu kararlar yaşama geçirilirse, aşırı yoksulluk altında yaşamaktan kurtulabilecekleri de düşünülüyor.

Bu nedenle bir anlaşmazlık, 'kağıt üzerindeki' bu kazançların kaybedilmesi demek.

Bazı görüşlere göreyse, kalkınmakta olan ülkelerdeki yoksullar her koşulda zararlı çıkabilir.

Ne olursa olsun, Dünya Ticaret Örgütü varlığını sürdürür ve ticareti yönlendirmeyi sürdürür.

Ancak, sonuçta daha bölgesel düzeyde anlaşmaların yapılması yüksek bir olasılık.