ABD ordusu Orta Asya'ya Afganistan savaşıyla girmişti

Rusya ve Çin'le birlikte, Özbekistan'ın da üye olduğu Şangay İşbirliği Örgütü, dün Kazakistan'ın başkenti Astana'da yaptığı liderler zirvesinde ABD önderliğindeki koalisyon güçlerine Orta Asya'daki üslerini kapatmak için tarih belirleme çağrısı yapmıştı.

Pentagon sözcüsü Larry de Rita, Özbekistan'ın Kanabad kentindeki hava üslerinin kendileri için büyük önem taşıdığını; ancak Özbek hükümetinin çekilmelerine karar vermesi durumunda ABD ordusunun elinde her zaman diğer seçenekler bulunduğunu söyledi.

Amerikan ordusu, Afganistan'da savaşan birliklerine destek amacıyla yaklaşık dört yıl önce Özbekistan ve Kırgızistan'da üsler açmıştı.

Rusya ve Çin'in bu üslerden uzun süredir rahatsız olduğu biliniyor.

Şangay İşbirliği Örgütü'nün zirvesinin sonuç bildirgesinde, koalisyon güçlerinin Afganistan'a istikrar getiren faaliyetlerinden övgüyle söz ediliyordu.

Ancak devamında "Afganistan'daki terörle mücadele kampanyasında aktif askeri operasyonlar tamamlanırken, Şangay İşbirliği Örgütü, üyesi olan ülkelerdeki geçici altyapının kullanımının ve askeri varlığın sona ermesi için tarih belirlenmesini talep eder," ifadesi kullanılıyordu.

Şangay İşbirliği Örgütü Üyeler: Rusya, Çin, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan. Gözlemciler: Hindistan, Pakistan ve İran

Şangay grubu liderlerinin sonuç bildirgesinde terör, ayrılıkçılık ve radikal hareketlerle ortak mücadele sözü veren bir madde de yer alıyordu.

Rus hükümetinin dış politika danışmanlarından Sergey Prihodko, bildirgenin bir ültimatom olmadığını, ancak Amerikalılar'ın bölgede daha
ne kadar kalacağını bilmek istediklerini söylemişti.

Özbek hükümetiyle ABD arasındaki iyi ilişkiler, Mayıs ayında Andican'da çıkan isyanda çok sayıda göstericinin öldürülmesi ve hükümete Washington'dan gelen eleştirilerle gölgelenmişti.

Rusya ve Çin ise Özbek lider İslam Kerimov'u destekleyen açıklamalar yapmıştı.

Orta Asya'daki fikir değişikliğinin bir diğer nedeni olarak da terör ve radikal İslam kaygıları gösteriliyor.