Uzmanlar, Kazakistan'da genetik başkalaşım gözlendiğini öne sürüyor

Eski Sovyetler Birliği döneminde Kazakistan topraklarına 237 milyon ton radyoaktif atık gömüldüğü belirtiliyor.

Ülkede Sovyet döneminde binlerce nükleer deneme yapıldı. Bu denemelerde büyük miktarlarda radyasyon açığa çıktı.

İkinci Dünya Savaşı'nın sonunda Hiroşima'ya atılan atom bombasının açığa çıkardığının 20 bin katına eşit miktarda radyasyonun varlığından söz ediliyor.

Kazak biyolog Keyşa Atahanova'nun başlattığı kampanya sonucu, hükümetin işlemek üzere diğer ülkelerden nükleer atık alma planlarını rafa kaldırdı.

Atahanova, BBC'ye ülkedeki nükleer atıkların halk üzerindeki etkilerini anlatırken, nükleer deneme alanının 1991'de kapatıldığını, ama sorunun hala çözülmediğini söylüyor.

Atahanova'ya göre bunu nedeni, ülke topraklarına hala radyasyon yayılması.

Kazakistan'da 50 yıl boyunca nükleer denemeler yapıldı. Kazak halkı bundan çok kötü etkilendi.

Radyasyon sadece deneme alanına yakın bölgelerde değil, ülkenin çok farklı noktalarında özellikle hamile kadınlara büyük zararlar verdiğini kaydeden Atanova, ''Genetik bir başkalaşım yaşanmaya başladı. Hala kanserli, zihin hastası ve genel bağışıklık sistemi bozuklukları olan çocuklar doğuyor'' görüşünü dile getiriyor.

Atanova, yönetimi yaşananları görmezden gelmekle suçluyor ve şöyle devam ediyor:

''Üstelik bunlar yetmezmiş gibi, ticari amaçlarla ülkeye yeni nükleer atıklar getirilmesini sağlayacak bir yasayı meclisin gündemine getirdi. Bu yasayı engellemek 2 yılımızı aldı. Ülke çapında 60 sivil toplum örgütün çabasıyla yasanın geri çekilmesini sağladık. Bizim petrolümüz var. Paraya ihtiyacımız yok. Ülkemiz niçin nükleer çöplük olsun.''

Atahanova, Kazakistan'daki çalışmaları nedeniyle bu yıl 16'ıncısı düzenlenen Uluslararası Goldman Çevre ödülüne layık görüldü.

San Fransisco'da dün düzenlenen törende ayrıca dünyanın altı farklı bölgesinden, çevrenin korunması için mücadele veren beş kişiye daha ödül verildi.

Ödülün Asya'daki sahibi olan Kazak biyolog Keyşa Atahanova, ülkede nükleer atık işleme tesislerinin kurulmasını önlemeye yönelik çabaları nedeniyle ödüle değer görüldü.