Richard Black BBC bilim muhabiri

Binnie duygularını 'inanılmaz bir manzara, inanılmaz bir his' sözleriyle açıkladı

SpaceShipOne uzay aracı, California'daki Mojave Çölü'nden havalanarak yerden 100 kilometre yükselmeyi başardı ve uzay yolculuklarını desteklemek ve teşvik etmek için ayrılan 10 milyon dolarlık Ansari X ödülünün de sahibi oldu.

SpaceShipOne aracını kullanan pilot Brian Binnie, duygularını "İnanılmaz bir manzara, inanılmaz bir his. Özgürlük orada ve öyle bir duygu ki, bence herkes bunu denemeli" sözleriyle açıklıyordu. Peki bütün bunlar uzay havacılığı açısından ne anlama geliyor?

Korku ve heyecanın ardından gelen ödül ve zafer çoşkusu. SpaceShipOne ekibi, Alan Shepard'ın 1961'de dünyanın yörüngesine girmeden gerçekleştirdiği uçuştan çok az farkı olan bir deneme gerçekleştirdi. Shepard'ın denemesi de aynı yıl yörüngede seyahat eden Yuri Gagarin'in yanında önemsizdi gerçi.

Bu anlamda SpaceShipOne'ın yolculuğu geriye atılmış bir adım gibi görülebilir. Ancak pek çok olumlu yönünün olduğu muhakkak.

Öncelikle uzay havacılığı alanında ilk sivil girişim, göreceli olsa da çok ucuz ve yeniden kullanılabilmesi mümkün.

Ayrıca bu girişim sayesinde işletmeler sadece birkaç dakikalığına bile olsa insanları uzaya taşıma planları yapmaya başladılar. İngiliz girişimci Richard Branson bu yönde bir anlaşmayı şimdiden imzaladı bile.

Anlaşmaya göre, SpaceShipOne'dan daha büyük araçlar ile 2 bin dolara uzaya yolculuk yapmak mümkün olabilecek. Artık uzay teknolojisi de bunu mümkün kıldığına göre, iş paraya kalıyor.

Peki, SpaceShipOne havacılık alanında çığır açacak mı? Muhtemelen hayır, böyle bir şey ancak halen denemeleri yapılan, ve teoride sesten 7 kat hızlı jetlerle yolcuları taşıması öngörülen araçlarla olası görünüyor.

Peki uzay keşiflerine nasıl bir etkisi olacak bu çalışmaların? İşte bu nokta biraz tartışmalı, SpaceShipOne şu anda yörüngedeki uydulara kadar bile yükselebilmiş değil, bu hâlâ güçlü ve çok aşamalı roketler kullanılarak yapılabiliyor. Ancak NASA'nın da aralarında olduğu bazı kurumlar tek aşamalı roketlerle uçabilecek araçlar üzerinde çalışıyor.

Şu anda SpaceShipOne ya da başarısız olan rakipleri, ödülü hakeden bir hedef belirlemiş olabilirler ama, bu hedefe ulaşabilmek için yıllar süren araştırmalara ihtiyaç var.