Andrew Harding BBC muhabiri, Rangun

	Rangun günlerdir gösterilere sahne oluyor

Eski otobüsler, karanlık depoların ve parlak pagodaların arasında tıngır mıngır ilerliyor.

Sömürge döneminden kalma dev binaları yosun sarmış, karanlık avlularda buram buram kanalizasyon ve çürük kokusu var.

Birmanya'da iktidarda olan generaller geçtiğimiz yıl Rangun'dan ayrıldı ve kendilerine buradan dokuz saat uzaklıkta, kuzeyde, yepyeni ve bir o kadar da anlamsız bir başkent inşa etti. Binlerce memur da generalleri izlemeye zorlandı. Hem de neredeyse bir gece içinde...

O günden beri, yetkililer Rangun'un bakımına para harcamayı bırakmış gibi görünüyor.

Ve ağaçların dalları artık o kadar uzamış ki, caddelerden geçen arabaların başlarını hafifçe okşuyorlar.

Demokrasi yanlısı 'teröristler'

Bugün, yaklaşık beş milyon kişinin yaşadığı bu kentte, Nilar Thein adlı Birmanyalı bir kadın polisten gizleniyor.

Otuz beş yaşındaki Nilar'ın geniş, açık bir yüzü, omuzlarına kadar inen koyu renk saçları ve nam salmış bir aşırı inadı var.

Polisten kaçmaya başlayalı bir ay olmuş; iki günde bir kaldığı evi değiştiriyor. Güvenlik yetkilileri, sivil polis, muhbir ve kiralık katillerden oluşan dev bir ordu peşinde...

Nilar, uzun bir "teröristler" listesinin beşinci sırasında.

Generaller, kendilerine karşı çıkma cüreti gösteren neredeyse herkesi bu "teröristler" listesine sokuyor.

Nilar'ın eşi Jimmy'yi ve yüzden fazla demokrasi yanlısı göstericiyi gözaltına aldılar bile. Nerede tutulduklarını, başlarına ne geleceğini kimse bilmiyor.

Yem olarak

Nilar ve Jimmy, Rangun'un kuzeyinde, bir apartmanın ikinci katındaki küçük bir dairede oturuyorlardı.

	Aung San Suu Kyi yıllardır ev hapsinde

Evleri, Birmanya'nın demokrasi sembolü Aung San Suu Kyi'nin ev hapsinde tutulduğu yerden çok uzakta değildi.

Daireleri şimdi sivil polislerin denetiminde... Kapı önünde iki, dışarıda iki, caddenin karşısında da iki sivil polis var.

Nilar'ın, beş aylık bebeği Nay Kyi'yi görmek için eve dönmesini bekliyorlar.

Nilar, bebeğini aslında önce yanında götürmüştü. Ama bebeğin ağlamaları yüzünden, sık sık, yakalanmaları riski doğuyordu. Şimdi Nay Kyi'ye Jimmy'nin yaşlı annesi bakıyor.

Geçenlerde bir gece, Nilar gizlice evinin yakınlarına süzüldü. Açık olan bir pencereden bebeğinin ağlamasını duyacak kadar yakına...

"Bebeğimi yem olarak kullanıyorlar. Onu emzirmem gerekiyor. Ama teslim olamam." diyor.

Kendisine hayran bir arkadaşının dediğine göre, Nilar çok inatçı bir kadın...

88 Öğrenci Kuşağı

Nilar ve Jimmy, Birmanya'da "88 Öğrenci Kuşağı" olarak bilinen grubun üyeleri...

Bu, orduya karşı son büyük ayaklanmanın yaşandığı 1988 yılına bir gönderme...

İkisi de hapis yatmış. Nilar dokuz, Jimmy on altı yıl... "Yaşam tarzlarını" düşününce, çocuk sahibi olup olmamaları konusunda ikisi de enine boyuna düşünmüşler.

Şimdi Rangun, Jimmy'nin öldüğü - hapisteyken işkenceye uğradığı ve öldürüldüğü - yönündeki söylentilerle çalkalanıyor. Bunlar belki doğru değil. Belki kasten, Nilar'ın pes etmesini sağlamak için yayılıyorlar.

Belki de sadece buradaki derin sessizliğin bir ürünü bu söylentiler... Zira bağımsız hiçbir haber alınamıyor.

Rangun'da tüm gazeteler sıkı denetim altında. Bu haftaki gazetelerde rahiplerin gösterileri hakkında hiçbir fotoğraf yok. Onun yerine generallerin manastırlara pahalı hediyeler verdiği resimler görülüyor boy boy.

Paranoya hissi

Gazeteleri kahvaltı sırasında okudum. Otelden çıktığımda bir paranoya bulutu sarmıştı etrafımı...

	Askerler Rangun'da göstericilere karşı güç kullandı

"Kesinlikle yetkililer yabancı gazeteciyi tespit etmişlerdi. Neden caddenin karşısındaki adam beni izliyordu? Taksi şoförünün, tam anında buradan geçmesi bir tesadüf müydü?"

Şüpheci olmak için çok neden var aslında. Diplomatlar, göstericiler telefonda çok dikkatli konuşuyor - isim yok, ayrıntı yok.

Ancak tüm korkuya ve güvenlik önlemlerine karşın, Birmanya herşeyin kontrol altında tutulduğu bir ülke değil.

İşte zaten bu nedenle son günlerdeki gösterilerin, Rangun sokaklarında yüzlerce rahibin yürümesinin, göstericilerin dövülmelerinin görüntüleri dünyaya sızabildi.

Gösteriler karşısında herkes şaşkın görünüyor. Hiç kimse, bu denli büyüyeceklerini düşünmüyoru.

Protestolara yol açan şey hükümetin petrol fiyatlarını daha önce duyurmadan arttırma kararıydı.

Başkentlerinde halktan kopuk yaşayan generaller, bunun nasıl bir etki yaratacağını ya bilmiyor ya da önemsemiyordu.

Birden milyonlarca insan eve ya da okula gitmek için otobüs bileti fiyatını bile karşılayamaz hale geldi.

Birmanya'da dört yüz bin rahip var. Şimdiye dek, çoğu aslında sokaklara dökülmedi. Manastırında sessiz sedasız oturan bir rahip, bana buradaki herkesin korkak doğduğunu söyledi. Ve ordunun kurşunlarının asla sonu gelmeyeceğini...