İNGİLTERE'DE NÜKLEER ENERJİ İngiltere'de 23 santral bulunuyor Bunların ürettiği 470 bin m3 atık var Santralların 22'si 2023'te kapanmış olacak İngiliz hükümeti enerji açığı oluşmaması için yeni santral kurmayı düşünüyor Fin modeli depolama öneriliyor

İngiliz hükümeti ay başında yeni nükleer reaktörler inşa edilmesi lehinde bir enerji siyaseti ortaya koymuştu.

Ancak halihazırda faaliyette olan 23 nükleer santralın ürettiği yaklaşık 470 bin metreküplük atığın nasıl bertaraf edileceği sorunu henüz çözülmüş değil.

Bu atıkların güvenli şekilde depolanması konusundaki tartışmalar, yeni santral inşasına dair tartışmalara da yansıyor.

Radyoaktif Atık Yönetimi Komisyonu (CoRWM) tarafından hazırlanan raporda, "artık bu işe girişmenin vakti geldi" dendi ve hükümetten bir an evvel bu amaçla kullanılabilecek alanlar tespit edilmesi istendi.

Komisyon seçilecek alanın bu amaçla kullanılacak hale getirilmesi için yapılacak inşaatın en az 35 yıl süreceğine dikkat çekerek, halihazırda varolan depolama yöntemlerinin de gözden geçirilmesi gerektiğini kaydetti.

Rapor 2,5 yıldır devam eden bir çalışmanın ürünü.

Komisyon Başkanı Gordon MacKerron, raporun gitgide artan radyoaktif atık sorununa nasıl bir çözüm getirileceğine gerçekçi bir yol haritası sunduğunu kaydetti.

MacKerron "Son 30 yıldır radyoaktif atık gibi uzun vadeli bir sorunu yönetmekte hiç de başarılı olamadık. Şimdi ise uygulaması uzun yıllara yayılacak bir süreç olsa da en azından hükümetin izleyebileceği bir yön belirlemiş olduk" diye konuştu.

Komisyonun tavsiyeleri şöyle:

• Uzun vadede "jeolojik atık depolama" en uygun seçenek
• Böyle bir tesisin yerinin belirlenip inşa edilmesi uzun yıllar süreceğinden aradaki zamanda kullanılacak ve 100 yıl kadar faaliyet gösterecek "güvenli geçici depolama" yöntemlerine ihtiyaç var
• Komisyonun tavsiyelerini uygulamak üzere derhal bir sorumlu kurum oluşturulmalı
• Hükümetle, ev sahibi durumunda kalacak olası topluluklar arasında eşitliğe dayanan bir ortaklık yapısı oluşturulmalı

'Paket bir bütün'

Profesör MacKerron komisyonun tavsiyelerini bir bütün olarak gördüğünü ve belli noktaların alınıp diğerlerinin bırakılması gibi bir yaklaşımı uygun bulmadıklarını söyledi.

Komisyon, atık depolama tesislerinin seçilen noktalara bir dayatma şeklinde sunulmaması, burada yaşayan toplumun "katılmaya" davet ve teşvik edilmesi gerektiği görüşünde.

Profesör MacKerron "İcra konumundaki yetkililerle ile yerel halk, önerileri eşit koşullarda müzakere edebilmeli" dedi. Bu öneri belli durumlarda yöre halkına ret hakkı da tanınmasını içeriyor.

2003 yılında hükümetin girişimiyle oluşturulan komisyon, Nisan ayında yayımladığı ara raporda da, uzun vadede en iyi çözümün atığı yeraltında derin tünellere gömmek olduğuna hükmetmişti.

Bu alanda en fazla tercih edilen yöntem Fin modeli olarak adlandırılıyor.

Ancak komisyon aradan geçen süre içinde hükümetten olası noktalar konusunda bir tavsiye talebi almadı.

İngiltere'de halihazırda enerji üreten 23 nükleer santralden biri hariç hepsi, 2023 yılında kapanmış olacak.

Tony Blair hükümeti geçmişte nükleer santral inşaatına karşı olduğunu açıklamasına rağmen, ay başında enerji siyasetini gözden geçiren bir siyasi belge hazırlanmış ve nükleer enerjinin kaynakların önemli bir bölümü olarak kalması gerekeceğinden söz edilmişti.

Nükleer santral inşasına yeşil ışık olarak değerlendirilen belgede ayrıca, önümüzdeki 40 yılda yenilenebilir kaynaklardan edinilen enerji payının yüzde 20'ye çıkarılması, karbon dioksitin yeraltında depolanması, enerji tasarrufuna yönelerek talebin azaltılması hedefleniyordu.