Konsey'de İran'a yaptırım uygulanması gündeme gelebilir

İran Dışişleri Bakanı Manuçer Mütteki, Birleşmiş Milletler'e bağlı Atom Enerjisi Kurumu'yla ek protokol çerçevesinde yürttüğü işbirliğine son verdiklerini söyledi.

Ek protokol, uluslararası denetçilerin kısa bir süre önceden haber vererek İran'ın nükleer tesislerinde denetim yapmasına izin veriyor.

Mütteki bu kararla, ek protokolden kaynaklanan hiçbir yükümlülükleri kalmadığını belirtti.

Atom Enerjisi Kurumu bu protokolün uygulandığı zamanlarda bile İran'ı yeterince işbirliği yapmamakla suçluyordu.

İran'ın kurumun kararına tepki olarak daha başka ne tür adımlar atacağı henüz netleşmiş değil. Fakat Tahran, uranyum zenginleştirme faaliyetlerine de yeniden başlayacağı uyarısında bulunuyor.

Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad, İran Televizyonu'nda yayınlanan konuşmasında İranlıları "hakları ve genç neslin geleceği için" Batı'ya karşı mücadeleye çağırdı.

Cumhurbaşkanı, İmam Hüseyin'i anma etkinliklerinde ve İran devrimini kutlama törenlerinde halkın sesini yükseltmesini istedi.

Öte yandan İran, müzakere kapısının hala açık olduğunu, Rusya'nın uzlaşma önerisinin görüşülebileceğini bildirdi. Moskova'nın önerisi, İran'ın, krize neden olan uranyum zenginleştirme faaliyetlerini, Rus topraklarında yürütmesini öngörüyor.

İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Hamid Rıza Asefi, önerinin yeni duruma uyarlanması gerektiğini söyledi.

Rusya ve İran yetkilileri, söz konusu öneriyi görüşmek için 16 Şubat'ta biraraya gelmeyi kararlaştırmıştı.

Birleşmiş Milletler'e bağlı Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu, Cumartesi günü, İran'ın nükleer programıyla ilgili yükümlülüklerini ihlal ettiği gerekçesiyle Güvenlik Konseyi'ne sevkine karar verdi.

Söz konusu karar tasarısı, kurumun İcra Direktörleri Kurulu'nun Avusturya'nın başkenti Viyana'daki toplantısında alındı.

Kuruldaki 35 ülkeden 27'si, İran'ın Konsey'e sevki yönünde oy kullanırken, üç ülke sevke karşı çıktı, beş ülke de çekimser kaldı.

İran'ın Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'ndaki en üst düzey yetkilisi Ali Laricani'nin yardımcısı Cevad Vaedi ise kararın sonucunun tüm güçleriyle uranyum zenginleştirmeleri olacağını söyledi.

Vaedi kurumun aldığı kararı, "bazı devletlerin siyasi manevrası" olarak nitelendirdi.

Ancak Vaedi bu noktada herhangi bir ülkenin adını vermedi.

ABD'nin Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'ndaki temsilcisiyse bu aşamada İran'a
yaptırım uygulanmasından bahsedilmediğini, amaçlarının hala soruna diplomatik yolllardan çözüm bulunması olduğunu söyledi.

Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu, nükleer enerjini güvenli ve barışçıl şekilde kullanılmasını teşvik için çalışan bir kuruluş.

Kurumun Başkanı Muhammed El Baradey, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi'nin, kendisinin İran'la ilgili yeni raporunu inceleye dek harekete geçemeyeceğini söyledi.

Baradey'in raporunu önümüzdeki ay konseye sunması bekleniyor.

Uluslararası Atom Enerjisi Kurumu'ndeki oylama öncesi Almanya Başbakanı Angela Merkel, İran'ın nükleer silah sahibi olmasına izin verilemeyeceğini söylemişti.

İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad ise dün Batı'yı "zorbalık" yapmakla suçlamış ve baskılara boyun eğmeyeceklerini belirtmişti.

Ülkenin eski cumhurbaşkanlarından Haşimi Rafsancani de Atom Enerjisi Kurumu İcra Direktörleri Kurulu'nun, Tahran'ı Güvenlik Konseyi'ne sevketmesi halinde, tarihi bir adaletsizliğe imza atmış olacağını vurgulamıştı.

Cuma hutbesinde konuşan Rafsancani, konunun çözüme kavuşturulması için daha iyi yollar olduğunu savunmuş ve İran'ın barışçıl amaçlar için nükleer teknoloji geliştirmesine izin verilmesi gerektiğini söylemişti.

ABD ve Batılı ülkeler, İran'ı nükleer silah peşinde olmakla suçluyor.

Bu iddiaları reddeden İran ise nükleer programının tamamen barışçıl amaçlı olduğunu savunuyor.