BBCTurkish.com
NEWS
SPORT
WEATHER
Son güncelleme: 21 Kasım, 2005 - TSİ 15:11
Bu sayfayı arkadaşıma gönderYazıcı için
Önlemler AIDS'in önünü alamadı
Birleşmiş Milletler AIDS'le Mücadele Programı UNAIDS ve Dünya Sağlık Örgütü, 2005 yılı Dünya AIDS Raporu'nu yayınladı.

Güney Afrikla'daki HIV pozitif bir grup
Afrika kıtasında HIV virüsü taşıyan hamile kadınların oranı yaklaşık yüzde 30

Rapora göre, pekçok ülke, HIV virüsünün yayılmasını önlemek için adımlar atsa da AIDS hastalarının sayısının arttığı ifade ediliyor.

Rapor, bulgular ışığında, tüm dünyada, AIDS'in önlenmesi amacıyla geniş kapsamlı mücadele programları başlatılmasını öneriyor.

Tüm dünyada, şu anda yaklaşık 40 milyon kişi AIDS hastası. Bu sayı, bundan 10 yıl öncesine göre iki katına çıkmış durumda.

2005 yılında üç milyon kişi, AIDS hastalığından ölürken, yaklaşık 5 milyon kişi de bu yıl, HIV virüsüne yakalandı.

Dünyada AIDS'ten en fazla etkilenen bölge ise Sahra Afrikası. Bu bölgede 25 milyon kişinin HIV pozitif olduğu biliniyor.

Afrika kıtasında, Güney Afrika, Botsvana, Namibya ve Zimbabve gibi ülkelerde, hamile kadınlar arasında HIV virüsü taşıyanların oranı yaklaşık yüzde 30'a ulaşıyor.

AIDS'le Mücadele Programı ve Dünya Sağlık Örgütü tarafından hazırlanan raporda, Doğu Avrupa'da giderek artan AIDS hastası sayısının da endişe yarattığı ifade ediliyor.

Doğu Avrupa'da, 2003 yılından bu yanan HIV pozitif olan kişilerin sayısının dörtte bir oranında arttığı vurgulanıyor.

Birleşmiş Milletler'in, bu yılın sonuna kadar AIDS hastası olan herkese, gerekli tıbbî yardımın yapılmasını sağlama yolundaki iyimser planlarına rağmen, Afrika'da her on kişiden biri, Asya'da ise her yedi kişiden biri gerekli sağlık hizmetlerini alabiliyor.

Dünya AIDS Raporu, 'daha fazla önleyici adım, daha fazla eğitim, daha fazla tahlil' çağrısında bulunuyor.

Bu önlemleri alabilmek ise kolay değil.

AIDS hastaları ve HIV virüsü taşıyan kişilere karşı önyargılar ve ayrımcılık oldukça yaygın.

Pekçok HIV virüsü taşıyıcısı, AIDS hastalığının belirleneceği endişesiyle gereken tahlilleri yaptırmıyor.

Ancak rapor, bu kişilerin hastalanmasını bekleyip ondan sonra tedavi etmeye çalışmakla salgının kontrol altına alınamayacağını vurguluyor.

Orta ve Doğu Avrupa tehlikede

Orta ve Doğu Avrupa'da AIDS gençler arasında daha yaygın.

HIV virüsünden etkilenen kişilerin yüzde 75'i, 30 yaşın altındaki kişiler.

Batı Avrupa'da ise, HIV virüsü taşıyan, 30 yaşın altındaki kişilerin oranı yüzde 30 civarında.

Çin'deki AIDS hastaları
Uyuşturucu kullanımı ve korumasız cinsel ilişki başlıca etkenler olarak gösteriliyor

Orta ve Doğu Avrupa'da, hastalığın yayılmasındaki başlıca etken uyuşturucu kullanımı. Uyuşturucu bağımlıların tarafından kullanılan steril olmayan enjektörler, AIDS'in yayılmasındaki en önemli etken.

Ancak UNAIDS ve Dünya Sağlık Örgütü tarafından yayınlanan rapor, AIDS'in uyuşturucu kullanıcılarından daha geniş bir tabakaya yayılmaya başladığını, fahişelere ve onlardan da korumasız cinsel ilişkiye giren kişilere bulaştığını ortaya koyuyor.

Bu bulgu, hastalığın kadınlar ve aynı şekilde bebekler arasındaki artış hızını da açıklıyor.

Rusya, en fazla HIV/AIDS vakasına sahip ülke. Ancak hastalığın yayılış hızı bakımından, listenin başındaki ülke yüzde 1,4'le Ukrayna.

Ülkenin başlıca liman kenti Odessa'da, uyuşturucu kullananların yüzde 60'ı aynı zamanda AIDS hastalığına da yakalanmış kişiler. Hastalığa yakalanan fahişelerin oranı da yüzde 80.

Raporda, Özbekistan'la ilgili veriler dikkat çekiyor.

1999 yılında sadece 28 kişi HIV pozitif olarak kayıtlara geçerken, geçen yıl iki binden fazla yeni vaka belirlendi.

Özbekistan ve hastalığın yine çok hızlı yayıldığı Kazakistan'da, hastalığın yayılmasındaki başlıca etkenler olarak uyuşturucu kullanımı ve korumasız cinsel ilişki gösteriliyor.

Latin Amerika iyi yolda

2005 Dünya AIDS Raporu'nda Latin Amerika konusunda ise görece iyimser bir tablo ortaya konuluyor.

Bölge genelinde, hastalık ve yayılma oranları düşük seyretmeye devam ediyor.

Hastalığın daha yaygın görüldüğü Karaipler'de ise, cinsel davranışlarda değişim gözlendiği ve bunun sonucunda hastalığın yayılma oranlarında düşüş meydana geldiği ifade ediliyor.

Bu iyimser tabloya rağmen, düşük oranlar bile, Brezilya gibi büyük bir ülkede çok sayıda kişinin AIDS hastalığına yakalandığı anlamına geliyor.

Raporda Brezilya, hastalığa yakalanan herkese gereken ilaçları sağlayabilmek için gösterdiği çabalar nedeniyle övülüyor.

Brezilya'da 170 bin kişi, hükümetin çabalarıyla, AIDS'le mücadelede kullanılan ilaçlarla tedavi görüyor.

66AIDS'in Öyküsü
AIDS'in yayılması ve izlediği seyirle ilgili özel programlarımız için tıklayın
66HIV aşısı deneniyor
Çin'de üretilen yeni bir HIV aşısının insanlar üzerindeki denemeleri başladı
İlgili haberler
Çin'den AIDS'lilere özel cezaevi
14 Kasım, 2005 | Haberler
BM'den AIDS kampanyası
25 Ekim, 2005 | Haberler
Aids virüsü zayıflıyor mu?
29 Eylül, 2005 | Avrupa
Afrika'da tarıma AIDS darbesi
08 Eylül, 2005 | Haberler
AIDS, Orta Asya'da tırmanışta
25 Temmuz, 2005 | Haberler
AIDS hedefleri tutturulamıyor
29 Haziran, 2005 | Avrupa
Çin'de AIDS'le mücadele yasası
13 Haziran, 2005 | Haberler
Dış bağlantılar
BBC diğer internet sitelerinin içeriğinden sorumlu tutulamaz.
BAŞLICA HABERLER
Bu sayfayı arkadaşıma gönderYazıcı için
Programlarımız|Frekanslarımız|Türkçe Bölümü hakkında|İşbirliği|Bize ulaşın
BBC Copyright Logo^^ Başa dön
Haberler | Basın Özeti | Dünyaya Açılan Pencere | Özel Dosyalar | Haberlerle İngilizce
BBC News >> | BBC Sport >> | BBC Weather >> | BBC World Service >> | BBC Languages >>
Yardım|Görüşleriniz|Gizlilik