|
TÜPRAŞ Shell-Koç ortaklığının | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Kısaca Tüpraş olarak bilinen Türkiye’nin en büyük sanayi şirketi Türk Petrol Rafinerileri Anonim Şirketi’nin devletin elindeki yüzde 51’lik hissesi için bugün sözlü açık arttırma yöntemiyle yapılan ihaleyi, 4 milyar 140 milyon dolar teklif veren, Koç-Shell Ortak Girişim Grubu kazandı. Böylece şirketin toplam değeri, 8 milyar 100 milyon doların üzerine çıkarken, özelleştirmede en parlak dönemini yaşayan Türkiye’de, bu alanda bir rekor daha kırılmış oldu. Türk Telekom’un özelleştirilmesi ihalesi, geçen ay, 6 milyar 550 milyon dolarlık bedelle sonuçlanmış; böylece, 2005 yılı içindeki özelleştirme geliri 10 milyar dolara yaklaşmıştı. Bu rakam, Tüpraş’la birlikte, 14 milyar doları buluyor. Özelleştirmelerin başladığı 1986 yılından 2004 sonuna kadar ise, Türkiye’nin toplam özelleştirme geliri, 9,4 milyar dolardı. Sırada, Türkiye’nin demir rezervinin yüzde 70’ine sahip en büyük demir çelik şirketi Erdemir ile iç pazar payının yarısını elinde tutan petro-kimya şirketi Petkim’in özelleştirilmesi var. Bu ihalelerin de, bu ay sonuna kadar sonuçlandırılması bekleniyor. Tüpraş’ın özelleştirilmesi ihalesi, işçilerinin protesto eylemleri altında yapıldı. Kocaeli, Batman ve İzmir’de iş bırakan işçilerden bazıları, Ankara’ya giderek, ihalenin yapıldığı otelin önünde özelleştirmeye karşı olduklarını söylediler. Tüpraş’ın yüzde 65’inin özelleştirilmesi için 2001 yılında yapılan ihale, Petrol-İş Sendikası’nın itirazı üzerine, mahkeme kararıyla iptal edilmişti. Mahkeme, 1,3 milyar dolarlık teklifle sonuçlanan ihalenin şeffaf olmadığına hükmetmişti. Bugünkü ihale, televizyonlarda canlı yayınlandı. 16 milyar doların üzerinde cirosu bulunan Tüpraş, geçen yıl, karını yüzde 40 arttırarak, yaklaşık 500 milyon dolara çıkarmıştı. Şirket, ürünleriyle Türkiye’deki vergi ve fonların yüzde 20’sini sağlıyor. Özelleştirme karşıtları, Tüpraş’ın stratejik öneme sahip olduğunu söylüyor. Bazı görüşlere göre, Tüpraş özelleştirilse de, yerli sermayede kalmalı. Bu görüş sahiplerinden biri de, ihaleye katılan 9 yarışmacı arasında bulunan Ordu Yardımlaşma Kurulu’ydu (OYAK). OYAK, 9. turda ihaleden çekildi. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan liderliğindeki hükümet ise, kar etse de, kamu iktisadi teşekküllerinin siyasi amaçlarla kullanıldığı görüşünde. Hükümet, bu nedenle, özelleştirmelerde kararlı olduğunu dile getiriyor. Özelleştirmeleri, Türkiye’nin borçlu olduğu Uluslararası Para Fonu (IMF) ve Dünya Bankası da destekliyor. |
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||