Evdeki hesap kimi ülkelerde çarşıya uymadı

Ortak para birimi euro'nun piyasaya sürüldüğü ilk günlerde, bütün ülkelerin izlemesi şart koşulan bir mali çizgi belirlenmişti.

İstikrar paktı diye adlandırılan bu anlaşmanın temel kuralı, bütçe açıklarıyla ilgili.

Tek bir merkez bankasına bağlanarak euro'yu kullanmaya başlayan ülkelerde bütçe, 'gayri safi milli hasılanın yüzde 3'ü üzerinde açık vermesin' deniyor.

Kurala uymayan ülkeler euro'da enflasyona neden olur korkusuyla, istikrar paktını çiğneyenlere olası para cezaları öngörülüyor.

Fakat, kağıt üzerindeki hesapları gerçek hayatta tutturmak, sanıldığından zor çıktı.

Anlaşmanın en sadık savunucusu olan iki büyük üye -Fransa ve Almanya- kendi çizdikleri mali kuralları sırayla ihlal etti.

Şimdi her ikisi de, istikrar paktının daha 'esnekleşmesini' istiyor.

'Pakt sulandırılmasın!'

Ancak Avrupa Merkez Bankası pek bu kanıda değil.

Keza Birliğin daha küçük ülkeleri de 'istikrar paktının sıkı kuralları bozulmasın' diye diretiyor.

Euro'yu kullanan 12 Avrupa Birliği ülkesi arasında Almanya ve Fransa, bütçe açığının gayri safi milli hasılanın yüzde 3'ünü aşmaması kuralını üst üste ihlal etmekle kalmadı; bundan dolayı öngörülen para cezalarıyla da henüz yüz yüze gelmiş değiller.

Her iki ülke de 'ortak bir kurallar bütününün ülkelerin kendilerine has eknomik döngülerini de hesaba katması gerekir' diyor.

Fakat Almanya ve Fransa'nın değişim önerisine öfkelenen daha küçük Avrupa ülkeleri arasında baş sırada Hollanda ve Avusturya var.

Küçük ülkeler, 'şayet istikrar paktını iyice sulandıracaksak, o zaman ne anlamı kalır' diyerek karşı çıkıyor.

Brüksel'deki pazarlıklarda AB maliye bakanlarının çoğunluğu, 'eğer altyapıya yatırıım nedeniyle büyük harcamalar sözkonusu ise bütçe açıklarının büyümesine göz yumulabilir' görüşünde anlaşmışa benziyor.

Fakat bu esnekliğin sınırları ne olmalıdır sorusuna üzerinde ortaklaşa anlaştıkları bir yanıt bulamadılar.

Bakanlar 20 Mart tarihinde tekrar bir araya gelerek konuyu tartışacak.

Ancak gözlemciler, bir uzlaşmanın bundan sonraki AB zirvesine dek sarkabileceğini düşünüyor.