Hepsinin uzlaştığı nokta dün alınan kararın 'tarihi' olduğu şeklinde...

Bir başka uzlaşma noktası da müzakere sürecinin zorlu olacağı...

Hemen tüm haber ve yorumlarda gördüğümüz bir unsur daha var ki o da Türkiye'ye diğer adaylardan daha zorlu koşullar getirildiği görüşü: Daily Telegraph, Guardian, Financial Times ve Independent, haberlerinde bu unsura dikkat çekiyorlar.

Türk lokumu

Daha olumlu bir ton kullanan ve başyazısında "Türk lokumu" diye manşet atan Times,"Karar, Türkiye'nin 500 yıl boyu etkilediği bir kıtaya döneceği anlamına geliyor" diyor.

"Türkiye Avrupa'ya yeniden katılırken fethe giden Osmanlı değil, Avrupa Birliği'nin en büyük üyesi olacak. Türkiye NATO'nun kurucu üyesi olsa da, 40 yıldır kaderini Avrupa'ya bağlamış olsa da, üyelik AB'nin stratejik dengelerini, kültürünü ve geleceğini değiştirecek.

"Ancak kamuoylarının muhalefetine, dini önyargılara ve müthiş maliyetine rağmeen AB liderleri doğru kararı aldı. Türkiye'nin ılımlılığı, enerjisi ve yaratıcılığına yarının Avrupa'sında ihtiyaç var."

Times, bundan sonra da müzakereleri raydan çıkarmak için girişimlerde bulunabileceğini, engel yaratmak için sorunların gündeme getirilebileceğni söylüyor ve bunları şöyle sıralıyor:

Türkiye'nin Ermeni soykırımı için özür dilemesi, Kürtlere özerklik ve Kıbrıs'ta çözüm.

'Göç akını Türkiye'ye olabilir'

Times "Korkulduğunun aksine göç akını Türkiye'den Avrupa'ya değil, Kuzey Avrupa'dan ılıman Türkiye'ye de olabilir" diyerek göç tartışmalarına farklı bir boyut getiriyor.

Independent da Avrupalı liderlerin doğru bir karar aldığı görüşünü işliyor.

"Fransa, Almanya, Avusturya ve Hollanda'daki kaygılara rağmen, Avrupa liderleri Türkiye'ye hayır demenin, onu kulübe dahil etmekten daha büyük risk taşıdığına karar verdi.

"40 yıldır sinip kaçamak cevaplar verdikten sonra Avrupa liderleri nihayet doğru şeyi yapıp Türkiye'yi masaya davet etti."

Gazete, 'Türkiye'nin umutlarına ihanet edilmemeli' başlıklı başyazısında, 'Kıbrıs Türkiye'de nevralji yaratan bir konu olsa da, varlığını yadsımak kimseyi bir yere götürmeyecek' şeklinde bir gözlemde bulunuyor...

Gazete, Türkler daha önceki genişlemelerden gelen iki dersi de unutmamalı diyor:

Müzakerelere başlayan hiç bir ülkeden, üyelik esirgenmedi. Ve şimdi makul görünmeyen koşullar, söz gelimi göçmen akını gibi korkuların mesnetsiz olduğu anlaşılınca, zaten anlamını yitirecek.

'Dünya barışı için bir zafer'

Gazete şimdi Avrupalı liderlerin seçmenlerini bu anlaşmayı desteklemeye ikna etmek için ahlaki sorumluluğu olduğunu vurguluyor.

Daily Telegraph, Avrupa Birliği'nin Türkiye'ye müzakere tarihi önermesinin 'hoşgörü ve dünya barışı için bir zafer' olduğu şeklinde manşet atmış.

Gazete, Türkiye'nin üyeliği konusundaki kaygıları uzun uzun sıraladıktan sonra bu önerinin Türkiye'nin bir adaya sunulan en zorlu koşulları sindirmesini gerektirdiğini belirtiyor.

Gazeteye göre 'sebatkar Türkiye' bu şekilde 'Avrupa kapısından ayağını soktu.'

Financial Times, "Ankara, anlaşmayı sinir harbinden sonra kabul etti" diyor. Uzlaşmayı Almanya ve İngiltere başbakanlarının sağladığını vurguluyor ama diğer liderleri eleştiriyor.

"Avrupa Birliği'nin gerçekten tarihi olan anları berbat etmek gibi bir sicili var. Dün de Türkiye'yi zerafetten uzak bir şekilde kucaklıyarak bu becerisini yine kanıtladı... "

Değişken geometri

Gazete, Avrupa'nın Türkiye'yi üyeliğe kabul edebilmek için tarım ve bölgesel yapılanma teşviklerini yeniden düzenlemesi gerektiğini belirtiyor. Etkiler bununla da sınırlı değil...

"Türkiye'nin üyeliği birlik içinde 'değişken geometri' olarak adlandırılan ve aynı görüşteki üyelerin 'euro kullananlar' gibi çekirdek kulüplerde bir araya getiren eğilimi de hızlandıracak.

"Türkiye muhtemelen tek para birimine çok geç katılacaktır ama büyük ordusu ve NATO üyeliği ile ortak savunma ve dış politikada çabucak yerini alacak."

Gazete, Kıbrıs konusunda da "Avrupalı diplomatlar belki de Kıbrıs konusunu Türkiye'ye konusunda daha temel itirazları olan Fransa Almanya ve Avusturya'yı rahatlatabilmek için gündeme getirdi, bu ilk çekişme önümüzdeki dönemde tarafların ne kadar soğukkanlı ve sinirlerine hakim olması gerektiğini de gösterdi" diyor.

'AKP'nin İslami kökenleri'

Financial Times'ın Türkiye'nin Müslüman kimliği konusundaki yorumu da şöyle:

"Türkiye'yi birlik dışında tutmak isteyen Hıristiyan demokratlar önce Erdoğan'ın AKP'sinin aynasında, kendi tarihlerini görmeli."

"Bu parti, İslami kökenlerinden çıkıp merkez sağdaki bir çeşit "Müslüman demokrat parti" haline geldi. Bu Müslüman dünya ile köprü kurarken görmek istediğimiz evrimin ta kendisi."

Financial Times böyle derken Guardian gazetesinde yazan Martin Woollacott, aynı kanıda değil ve AKP'nin İslami kökenlerine vurgu yapıyor.

Yazar Türkiye'nin üyelik girişimi çelişkilerle dolu diyor ve kültürel ve dini farklılıkları tartışıyor.

Woollacott, Türkiye'de yaşanan zina yasası tartışmalarına ve "derin bir milllliyetçilik eğilimi"ne dikkat çekiyor.

"Tabii çok dindar olan İspanya, İtalya ve İrlanda bu süreçte çok değişti ama Bu Türkiye'nin de aynı yönde değişeceği anlamına gelmiyor zaten Erdoğan ve partisinin Türkiye'yi götürmek istediği yol da bu değil. AKP'nin daha çok ekonomi ve güvenlik konularında avantaj beklentisi var."

"Türkiye aslında Avrupa'yı hevesle değil, ulusal gurur ve umutsuzluğun karışımı bir duyguyla kucaklıyor.. Avrupa ise Türkiye'yi isteksizce.... Üstelik Avrupa eliti bir kez daha halklarının istemediği bir şey yapıyor bu nedenle, önümüzdeki yol dikenli olacak.

Ertelenen konular

Guardian'ın başyazısında kullandığı manşet "şimdi asıl zor kısma geldik"... Türkiye'nin müzakere tarihi için ağır bir bedel ödediğini belirten gazete başyazısında da serbest dolaşım, teşvikler, ve Kıbrıs konusundaki sorunların aslında çözülmediğine dikkat çekiyor, "Bunlar sadece zirvelerde gelenek olduğu üzere ertelendi" diyor.

Avrupa Birliği'nin hiç bir siyasi sonuçla karşılaşmak zorunda kalmadan kendisine on yıl zaman kazandığını belirten gazete, "Türkiye girişin kapısı parmaklarınca güçlükle aralanmış da olsa yeniden kapanması çok güç değil" diyor.