Economist, son sayısında AB'nin Türkiye'ye bakışını değerlendirdi

Dergi, Avrupa Birliği liderlerinin bazı kaygı ve itirazlara rağmen önümüzdeki hafta düzenlenecek zirvede Türkiye ile üyelik müzakerelerinin başlamasına "Evet" diyeceklerini yazdı.

Avrupa Komisyonu raporunda müzakerelerin gelecek yıl başlamasının tavsiye edildiğini anımsatan dergi, "Birçok AB lideri de bu görüşten yana. Fakat görüşmeler oldukça sert geçecek'' dedi.

Economist'e göre ilk tartışma konusu müzakerelerin ne zaman başlayacağı.

Dergi şöyle devam ediyor:

"Türkiye 2005'in hemen başlarında müzakerelere başlamak istiyor. Ama büyük olasılıkla 2005'in ikinci yarısında bir tarihte müzakerelere başlama sözü alabilecek"

Türkiye'ye kim nasıl bakıyor?

Economist buna Fransa'da Mayıs 2005'te Avrupa Anayasası için referandum yapılacak olmasını gerekçe gösteriyor.

Fransa, Türkiye tartışmasının referandumu gölgelemesini istemiyor.

Dergiye göre, ikinci tartışma konusunu da imtiyazlı ortaklık önerisi oluşturacak. Fakat, Economist, zirvenin sonuç bildirgesinde bu öneriye gönderme yapılmasının beklenmediği görüşünde.

Economist, en önemli tartışmalardan birinin de Avrupa Birliği yasalarının dışına çıkılarak Türkiye'ye kalıcı sınırlamalar getirilip getirilmeyeceği konusu üzerinde yaşanacağını kaydediyor.

Dergi, "Ama aynı şekilde Türklere dolaşımın tanınmaması konusu da sonuç bildirgesinde yer almayacak" diyor.

Economist, insan hakları alanında sorunla karşılaşılması halinde müzakerelerin durdurulması önerisi üzerindeki tartışmaların da liderler zirvesinde önemli yer tutacağına dikkat çekiyor.

'Rumlar baskı altında'

AB'ye 1 Mayıs 2004'te üye olan Kıbrıs'ın Türkiye'yle başlama kararını veto edebileceği yolunda kaygılar olduğunu anımsatan Economist'in yazısı şöyle devam ediyor:

"Kıbrıslı Rumlar tanınmadıkları müddetçe müzakerelere başlanmasını veto edebileceklerini söylüyorlar. Ancak Nisan ayında Annan planını reddettikleri için veto haklarını kullanmamaları konusunda baskı altındalar.

Economist diğer üyelerin Türkiye'yle müzakereler konusundaki tutumlarını da şöyle özetliyor:

"Diğer yeni üyeler büyük ölçüde Türkiye'yle müzakerelere başlanmasını destekliyor. Polonya'nın bazı şüpheleri var ama Ukrayna'nın AB üyeliği konusunu ilerletebilmek için Türkiye'ye karşı ılımlı.

"İngiltere, İskandinav ülkeleri, İtalya, İspanya ve Portekiz, Türkiye'nin yanında. Asıl sorun ise Fransa, Almanya, Avusturya ve Hollanda'da...

Halkı ve partisi Chirac'la Türkiye konusunda farklı düşünüyor

"Jacques Chirac Türkiye'nin üyeliğini destekliyor. Ancak halkı ve partisi bu görüşte değil. Kamuoyu yoklamaları Fransız halkının yüzde 75'inin Fransa'nın üyeliğine karşı olduğunu gösteriyor."

Economist'e göre, Fransızlar, Türkiye'nin büyük, yoksul ve en önemlisi Müslüman olmasından endişe ediyor.

Bunda Fransa'nın Avrupa'da en fazla Müslüman topluluğu barındıran ülke olmasının da payı var.

Dergi şöyle diyor:

"Bazıları soruyor: Eğer Fransa ülkesindeki Müslüman toplumu benimseyemiyorsa, Avrupa Birliği tamamı Müslüman olan bir ülkeyi nasıl kabul edecek?"

Türkiye'nin üyeliği konusunda Almanya'da daha büyük bir hassasiyet bulunduğunu vurgulayan Economist, ülkede Türkiye'nin üyeliğine karşı çıkanlar kadar Türkiye'yi destekleyen bir kesimin olduğunu da kaydediyor.

Önümüzdeki hafta yapılacak olan AB zirvesine Hollanda Başbakanı Jan Peter Balkanende başkanlık yapacak.

Geçen ay yönetmen Theo van Gogh'un İslamcılar tarafından öldürülmesinden sonra Hollanda'da kamuoyunun Türkiye'ye bakışı olumsuz yönde etkilenmişti.