Oana Lungescu BBC Brüksel muhabiri

Avrupalı liderlere göre müzakereler 10 yıl daha sürecek

BBC'nin eline ulaşan iki rapor, Türkiye'nin insan hakları alanında önemli ilerleme kaydettiğini ortaya koyuyor, ancak Türkiye'nin üyeliğinin Avrupa'ya maliyetinin, bu sene üye olan on eski Doğu bloku üyesi kadar olabileceği belirtiliyor.

Ancak Avrupalı liderler bir konuyu daha netleştiriyor: Türkiye ile müzakereler en az 10 yıl sürecek.

Sıkı biçimde korunan rapor 200 sayfayı geçiyor.

Genel değerlendirme olumlu, Türkiye'nin üyelik müzakerelerine başlaması konusunda belirleyici olacak ölüm cezasının kaldırılması ve işkence ile mücadele gibi konularda önemli ilerleme kaydedildiğine dikkat çekilmiş.

Türkiye'nin jeo-stratejik rolü de önemli yer kaplıyor.

Türkiye'nin üyeliğinin etkilerine ilişkin yapılan ayrı bir çalışma, 11 Eylül saldırıları sonrasında, Türkiye'nin birliğe dahil edilmesi, İslam dünyasına, dini inanışların demokrasi ve hukukun üstünlüğü gibi Avrupa Birliği değerleri ile uyumlu olduğunu gösterecek.

Ancak Komisyon, bir konuyu daha netleştiriyor: Türkiye ile müzakereler, on yılı bulabilir ve Türkiye'nin,Avrupa Birliği yardımlarından faydalanmasına 2025'ten önce izin verilmeyebilir.

Bu tarihten sonra Türkiye'nin Avrupa Birliği fonlarından 17 ila 28 milyar euro alması öngörülüyor.

Bu rakamlar elbette kesin değil diye belirtiyor Komisyon, çünkü kimse Avrupa Birliği ile Türkiye'nin 20 yıl içinde nasıl bir durumda olacağını bilemez.

Araştırma, Türkiye'nin kabulünün Avrupa Birliği ve Türkiye için önemli bir mesele olduğunu belirtirken, eğer iyi bir uyum sağlanırsa, her iki tarafa da önemli fırsatlar getireceğini dile getiriyor.

Çarşamba günü, Avrupa Birliği Komisyonu'nun, Türkiye'nin üyeliği konusundaki endişeleri bastırmak amacıyla genişleme stratejisi üzerindeki bir değişikliği açıklaması bekleniyor.

Buna göre Türkiye müzakereler sırasında, daha önceki adaylara kıyasla, daha düzenli ve daha yoğun biçimde izlenecek.

Ayrıca, reformlar sürdürülmediği takdirde, üyelik müzakerelerinin ertelenebileceği hatta durdurulabileceği konusunda açık bir de uyarı olacak.

Tam üyeliğin olup bitmiş bir sonuç gibi görülemeyeceğini dile getirmek, Avrupalı liderlere, Aralık zirvesindeki en tartışmalı konulardan birini ele alma ve Türkiye'ye nihayet müzakereler konusunda bir tarih verme imkanı sağlıyor.