Hodorkovski, dolandırıcılık ve vergi kaçakçılığı suçlarıyla yargılanıyor

Rus hükümeti, şirketin milyarlarca dolarlık vergi borcunu ödemesi için baskı yapıyordu.

Yukos için işlerin daha kötüye gidemeyeceği düşünülürken şirketin durumu her geçen gün kötüleşiyor.

Yukos'un eski sahibi Mihail Hodorkovski sahtekârlık ve vergi kaçırma suçlamasıyla yargılanıyor. Hükümet, yaklaşık üç buçuk milyar dolarlık vergi borcunun ödenmesini istiyor ve şirketten talep edilecek başka ödemeler sırada bekliyor.

Bugün ise Rus polisi, şirketin yönetim binasına el koymak için harekete geçti. Polisin operasyonu, şirketin mal varlığının dondurulmasından iki gün sonra düzenleniyor. Yetkililer, Yukos'un borcu olan paranın alınabilmesi için her yolun deneneceğini söylemişti.

Rusya Cumhurbaşkanı Vladimir Putin şirketin çökmesini istemediğini söylemiş olsa da şirketin durumunu düzeltmemesi için pek çok kişi tarafından siyasî bir tutum olarak değerlendirilen her yolu deniyor.

Borçların ödenmesi için Yukos'a beş gün süre verilmişti.

Yukos yetkilileri bunun üzerine, ilk etapta önümüzdeki hafta, bazı tesislerde petrol üretimini durdurabileceklerini açıkladı.

Rusya halen günde 1 milyon 700 bin varil petrol üretiyor. Bu rakamın beşte biri Yukos'a ait.

Üretimin durdurulabileceği yönündeki açıklama ise hemen piyasalara da yansıdı. Şirketin hisse senetleri, Rus Micex endeksinde, yaklaşık yüzde 20 değer kaybetti.

Eski Devlet Başkanı Boris Yeltsin'in danışmanlarından Alexandre Nekrosov, BBC'ye demecinde, Yukos'la ilgili mevcut tartışmanın 'suni' olduğunu söyledi ve ekledi: 'Gerçekte kimse şirketin iflasını istemiyor. Herkes, Rusya'da milli gelirin yüzde dördünü üreten şirketin, iflas etmesinden korkuyor'.

Rus yetkililer Yukos'u, vergi kanundaki açıklardan yararlanıp, az vergi ödemekle suçluyor.

Yukos yetkilileri ise yaptıklarının o dönemde yasal olduğunu savunuyor. Yukos sözcüsü Alexander Shadrin, açıklanan vergi borcu karşılığı, bir diğer petrol şirketi Sibneft'teki yüzde 35 hisselerini, hükümete devredebileceklerini açıkladı.

Çoğu gözlemciye göre, Rus hükümetinin amacı, Yukos'un sahiplerini, şirketin kontrolünü devretmeye ikna etmek. Gözlemciler genelde, eski yönetim kurulu başkanı Mihail Hodorkovski'nin siyasi emelleri nedeniyle, şirketten intikam alındığı görüşünde. Geçen yıl tutuklanan Hodorkovski, halen dolandırıcılık ve vergi kaçakçılığı suçlarıyla yargılanıyor.

Öte yandan Hodorkovski'yle birlikte yargılanan Yukos yetkililerinden, Platon Lebedev de, 20 kadar mahkumun yaşadığı bir hücreye aktarıldı.

Avukatları böylece, Hodorkovski davasında aktif olarak rol oynamaması için, Lebedev'e baskı yapılmasının amaçlandığını iddia ediyor.