BBC Genel Müdürü Mark Thompson çalışanlara hitap ediyor

Neil Raporu'nda bunun yanısıra BBC'nin yayınlarına yöneltilen şikayet ve eleştirilerin değerlendirilme ve yanıtlanma süreçlerinde reform yapılması gerektiği vurgulandı.

İngiltere'de Irak savaşı öncesinde hükümetin hazırladığı Irak dosyasında belirtilen savaş gerekçelerini irdeleyen BBC haberlerinin yarattığı tartışma aylar boyunca kamuoyunu meşgul etmişti.

BBC'yi Neil Raporu'na götüren süreç

Bu haberlerden birinde BBC savunma muhabiri Andrew Gilligan, hükümetin, savaşa gerekçe oluşturan istihbarat bilgilerinin güvenilir olmadığını bildiği halde Irak dosyasında abartarak kullandığını söylemişti.

Muhabirin evinden stüdyodaki sunucunun sorularını yanıtlarken söylediği bu sözler BBC için ciddi sonuçlar doğurdu.

Muhabirin haberine kaynak olan ama adı önce gizlenip daha sonra bakanlık görevlileri tarafından basına sızdırılan silah uzmanı David Kelly'nin, intihar olduğu düşünülen ölümü ardından Başbakan Tony Blair, Kelly'nin ölümüne kadar varan koşulların nasıl geliştiğinin araştırılması için soruşturma açmıştı.

Soruşturmayı yürüten yüksek yargıç Hutton raporunda BBC'nin editoryal süreçlerini eleştirmiş, hükümet BBC'nin özür dilemesini istemiş, ardından da BBC'nin üst düzey yöneticileri istifa etmişti.

Neil Raporu'nun hazırlanma süreci

BBC Hutton soruşturması devam ederken kendi yayın ilkeleri ve editoryal karar süreçlerini gözden geçirmek üzere bir iç soruşturma süreci başlattı.

Bu süreç sonrasında BBC Haber Dairesi'nin eski müdürü Robert Neil başkanlığında oluşturulan bağımsız bir panel, yayın ilkelerini yeniden gözden geçirdi ve BBC'nin her kademesinde, çalışanların uyması gereken başlıca kurallar bir kez daha hatırlatıldı.

Neil Raporu'nun ayrıntıları

"Hutton Soruşturması sonrası BBC Gazeteciliği" adını taşıyan raporun girişinde, soruşturmadan çıkarılması gereken dersler ışığında BBC'nin yayın ilkelerinde bir değişiklik olmadığı, yapılan değerlendirmelerle bazı konularda ilkelerin geliştirilmesi gereği duyulduğu belirtiliyor.

Bunun BBC'nin gazetecilik ilkeleri açısından bir zayıflık değil önemli bir güç olduğu vurgulanıyor.

Raporda doğruluk ve duyarlılığın BBC gazeteciliğinin en önemli özelliği olduğu ifade ediliyor; bu ilkelerin kamuya yapılan hizmete yansımasının önemi vurgulanıyor, bunun da ancak görevin hakkıyla yerine getirilmesiyle mümkün olacağı belirtiliyor.

Raporda, doğru not tutmanın gazeteciliğin en temel ilkelerinden birisi olduğu kaydediliyor, BBC'nin çalışanlarına verdiği eğitimde doğru not tutma yollarının üzerinde önemle durulması vurgulanıyor.

Eski BBC Haber Dairesi Müdürü tarafından hazırlanan raporda BBC'nin tarafsız yayıncılığı çerçevesinde, habere konu olan her tarafa adil davranılmasının vazgeçilmez bir ilke olduğu belirtilip bu ilkenin, hakkında belli iddialar ortaya atılan taraflar ve bu iddiaları ortaya atanlar için eşit olarak uygulanmasının, BBC'nin ahlakî sorumluluğu olduğu kaydediliyor.

"İftira" olarak nitelenebilecek iddiaların yayınlanması konusunda varolan hassasiyetin sürdürülmesinin önemi hatırlatılan raporda, BBC'ye duyulan güven nedeniyle üçüncü şahıslar tarafından yapılabilecek suçlamaların BBC'nin sözleri gibi algılanabileceği endişesine dikkat çekiliyor.

BBC muhabirleriyle canlı yayınlarda ve "son dakika" haberleri olarak nitelenebilecek konularda yapılan mülakatlarda, herhangi bir kişiye ya da kuruma doğrudan bir suçlama yöneltilmemesi gerektiği hatırlatılıyor.

Haberin kaynağının gizli tutulmasının gazetecilerin haklı ilkesi olduğu belirtilen raporda, bir kaynağın kimliği açıklanmayacaksa bunun gerekçelerinin izleyici, dinleyici ve okuyuculara aktarılması gerektiği ifade ediliyor.

Robert Neil, raporun aslında Hutton soruşturması ardından bir değerlendirme olarak hazırlanmasının istendiğini ancak başkanlık ettiği panelin konuyu daha geniş bir çerçevede ele alarak incelediğini ifade ediyor.

Bu raporda ortaya koyulan değerlendirmelerin tavsiye niteliğinde olduğunu ve bu tavsiyelerin ne kadarının uygulamaya konacağına BBC Yönetim Kurulu'nun karar vereceğini belirtiyor.