Tarık Demirkan Budapeşte

AB'nin 10 yeni üyesi ilk kez Avrupa Parlamentosu'na temsilci gönderecek

Çünkü gözlemciler, genişlemenin ardından yaşanan gelişmelerin seçimlere yansıyacağını düşünüyorlar.

Daha net bir ifadeyle, bu, bölge ülkelerinde muhalefet partilerinin güçleneceği anlamına geliyor.

Orta ve Doğu Avrupa ülkelerinde şu dönem çoğunlukla merkez sol hükümetler işbaşında.

Yani seçimlerde Doğu Avrupa’da ana muhalefeti oluşturan merkez sağ çoğunluğu sağlayacak, ama Avrupa Birliği karşıtı aşırı sağın ve yine Avrupa Birliği karşıtı komünist partilerin de güçlenmesi bekleniyor.

Polonya’da iktidardaki sol koalisyon bundan iki yıl önceki seçimlerde % 45’lik bir desteğe sahipti. Bu destek bugün % 10’ların altına inmiş vaziyette. Merkez sağın amiral gemisi “Sivil Platform” ise % 30’larda.

Ama Polonya’da Avrupa Parlamentosu seçimlerinde en büyük sürprizi, Avrupa Birliğine karşı radikal söylemleriyle tanınan popülist lider Lepper’in partisinin yapacağına kesin gözüyle bakılıyor. Hitler hayranı Andrezy Lepper’in “Nefsi Müdaafa” partisine destek iki yıl içinde % 2’den % 17’ye çıktı.

Çek Cumhuriyetinde ise eski rejim yanlısı komunist partisinin atak yapması bekleniyor. 2002 seçimlerinde % 20 oy alan komünist partisi aradan geçen 2 yıl boyunca oylarının sayısını arttırdı.

Avrupa Birliği’ne katılım sürecinde yaşanan olumsuzlukları da seçim malzemesi olarak kullanan komünistler Çek Cumhuriyetinde Avrupa Parlamentosu seçimlerinden oylarını en çok arttırarak çıkan parti olacak.

Slovakya’da da populist bir parti olan “Smer”, yani “Yön” partisi seçimlerde en avantajlı durumda. Son seçimlerden bu yana oylarını yüzde onlardan yüzde 30’lara tırmandıran parti milliyetçi yapısıyla ve oy sağlamak için acımasızca başvurduğu popülist yöntemlerle tanınıyor.

Slovakya’da AB karşıtlığıyla tanınan Slovakya Komünist partisinin ve aşırı milliyetçi Slovak Milliyetçi Partisi'nin adaylarının da Avrupa Parlamentosu'na gireceğine kesin gözüyle bakılıyor.

Macaristan’a gelince: 2002 seçimlerinde az bir farkla muhalefete düşen merkez sağ Fidesz partisi bu kez % 8 önde gidiyor. İktidardaki Macar Sosyalist Partisi ise oyların yaklaşık % 30-33 oranına sahip olabilecek. Bu arada iki küçük parti de Avrupa Parlamentosuna gireceğe benziyor.

Bütün bu gelişmeler Avrupa’nın doğusunda yaşanan sorunların bölgede Birlik karşıtı güçleri hareketlendirdiğini ortaya koyuyor.

Eğer yorumcuların tahminleri doğru çıkarsa, seçimlerin sonucu, bölge ülkelerinden bir çok Avrupa Birliği muhalifinin Avrupa Parlamentosuna gönderilmesi olacak.