อาลัย รงค์รุจา สีห์สุรไกร แห่ง "ห้องสมุดลอยฟ้า" ของวิทยุบีบีซีไทย

บุคคลในครอบครัว เพื่อนฝูง และอดีตเพื่อนร่วมงานได้เดินทางไปร่วมพิธีฌาปนกิจ นางรงค์รุจา สีห์สุรไกร อดีตผู้ดำเนินรายการห้องสมุดลอยฟ้า ซึ่งเคยออกอากาศทางสถานีวิทยุบีบีซี แผนกภาษาไทย ณ มอร์ทเลค ครีเมทอเรียม ทางตะวันตกของกรุงลอนดอน เมื่อวันที่ 17 พฤศจิกายนที่ผ่านมา

นางรงค์รุจา เสียชีวิตอย่างสงบ เมื่อวันเสาร์ที่ 28 ตุลาคม 2560 ขณะมีอายุได้ 87 ปี

ในขณะที่ยังมีชีวิตอยู่ นางรงค์รุจา ได้เคยร่วมงานกับบีบีซีไทย ในฐานะผู้ดำเนินรายการห้องสมุดลอยฟ้า ที่ออกอากาศเป็นประจำทุกสัปดาห์ โดยมีผู้ติดตามรับฟังหลากวัย และต่างสาขาอาชีพ เป็นจำนวนมาก

นางรงค์รุจา หรือ "พี่แอ๊ว" ซึ่งเป็นชื่อเรียกติดปากในหมู่คนคุ้นเคย มีลีลาและรูปแบบการดำเนินรายการอันเป็นเอกลักษณ์ โดยนอกจากจะนำเรื่องราวจากหนังสือ นวนิยายทั้งสำหรับเด็กและผู้ใหญ่มาสรุปเล่าให้ผู้ติดตามที่มีตั้งแต่ระดับนักเรียน ไปจนถึงชนชั้นนำในสังคมได้รับฟังแล้ว ยังเชิญชวนให้ผู้ฟังเขียนจดหมาย หรือร่วมตอบคำถามเพื่อชิงรางวัลเล็ก ๆ น้อย ๆ เช่น สแตมป์ หรือหนังสือประเภทพ็อคเก็ตบุ้ก เป็นต้น

สิ่งสำคัญที่ "คุณป้ารายการห้องสมุด" พยายามทำคือนอกจากจะปลูกฝังให้เยาวชนรักการอ่านหนังสือ โดยเฉพาะนวนิยายอังกฤษแล้ว ยังให้รู้จักการใช้ภาษาไทยอย่างถูกต้อง โดยในระหว่างจัดรายการ จะมีการสอดแทรกเกร็ดความรู้เกี่ยวกับการใช้ภาษาไทยไว้อย่างสม่ำเสมอ

นางรงค์รุจายังเป็นหนึ่งในผู้ผลักดันให้จัดตั้งชมรมดนตรีไทยในสหราชอาณาจักร ภายใต้พระอุปถัมภ์ของสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี และดำรงตำแหน่งประธานชมรมฯ ในช่วงปี 2536-2559 และเมื่อต้นเดือนพฤศจิกายนที่ผ่านมา สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานดอกไม้ในพิธีสวดพระอภิธรรมเพื่ออุทิศส่วนกุศลและเป็นเกียรติแก่นางรงค์รุจา ณ วัดพุทธปทีป กรุงลอนดอน

นางรงค์รุจา ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ฯ ดิเรกคุณาภรณ์ ในโอกาสพระราชพิธีเฉลิมพระชนมพรรษา วันที่ 5 ธันวาคม 2554 ด้วย

นายอรรถพล วรรณนุรักษ์ อดีตหัวหน้าแผนกภาษาไทย บีบีซีเวิลด์เซอร์วิส กล่าวว่า อาชีพหลักของ "พี่แอ๊ว" คือเป็นบรรณารักษ์ห้องสมุดแห่งหนึ่งในลอนดอน ดังนั้นจึงไม่เป็นที่น่าสงสัยเลยว่าทำไมจึงจัดรายการห้องสมุดลอยฟ้าได้ดี แต่แก่นแท้ของเธอคือความมีความเมตตา จึงเป็นที่รักและนับถือของผู้ที่รู้จัก

ด้านนายสมชัย สุวรรณบรรณ อดีตหัวหน้าแผนกภาษาไทย อีกคนหนึ่ง กล่าวว่า นางรงค์รุจา อาจเป็นผู้ผลิตรายการที่ร่วมงานกับบีบีซีไทยยาวนานที่สุดคนหนึ่ง โดยก่อนที่เขาจะร่วมงานกับบีบีซีไทยในปี 1981 นั้น ก็ทราบว่านางรงค์รุจา เป็นที่รู้จักในหมู่ผู้ฟังรายการมาอยู่ก่อนแล้ว

"พี่แอ๊วมีสายสัมพันธ์กับแฟนรายการห้องสมุดลอยฟ้าอย่างแนบแน่น และเธอยังดำเนินรายการจนกระทั่งบีบีซีไทยยุติการออกอากาศเมื่อเดือนมกราคม 2549"

อดีตหัวหน้าแผนกภาษาไทย กล่าวด้วยว่า อดีตนายกรัฐมนตรีไทยถึงสองคนเล่าให้ฟังว่าพวกเขาติดใจลีลาดำเนินรายการ "อันชวนฟัง" ของผู้ดำเนินรายการห้องสมุดลอยฟ้าท่านนี้

หลังการเสียชีวิตของนางรงค์รุจา อดีตพนักงานบีบีซีไทยบางส่วนได้ก่อตั้งเฟซบุ๊ก รงค์รุจา สีห์สุรไกร เพื่อรำลึกถึงบุคคลที่ทำให้คนไทยจำนวนไม่น้อยได้รู้จักหนังสือจำนวนมากทั้งไทยและอังกฤษ

ข้อความในเฟซบุ๊กเพจดังกล่าวเล่าว่า นางรงค์รุจาเป็นนักจัดรายการอารมรณ์ดี รายการห้องสมุดที่มีเสียงช้า ๆ ชัด ๆ ของเธอเล่าเรื่องหนังสือสารพัดประเภท กลายเป็นอัตลักษณ์ของรายการ บวกกับเสียงหัวเราะนิด ๆ ที่ปนเข้ามาตลอดเวลา นับเป็นรายการที่แปลกกว่ารายการอื่นของวิทยุบีบีซีไทยที่ปกติผู้จัดรายการจะไม่หัวเราะกัน

เธออยู่คู่กับวิทยุบีบีซีภาคภาษาไทยจนถึงวันสุดท้ายที่วิทยุให้บริการ

นอกจากนี้ยังมีผู้ใช้เฟซบุ๊กในนามชัญวลี ศรีสุโข หรือหมอหวิว โพสต์ข้อความอาลัยถึงคุณป้ารงค์รุจา ตอนหนึ่งว่าเคยเป็นแฟนคลับอย่างเหนียวแน่นตั้งแต่ปี 2531 และเคยได้รับรางวัลที่หนึ่งจากการร่วมประกวดเรียงความกับบีบีซีด้วย โดยรางวัลที่ได้รับมักจะเป็นหนังสือพร้อมลายเซ็นคุณป้ารงค์รุจา หลายเล่ม ซึ่งยังเก็บรักษาอยู่จนถึงวันนี้

ผู้ใช้เฟซบุ๊กคนดังกล่าวยังทิ้งท้ายด้วยว่า "คุณป้าคงไปเป็นเทพธิดา บนสรวงสวรรค์ อาจมีห้องสมุดทิพย์ รอเพื่อนฝูงและคนรักหนังสือไปใช้บริการ"

แฟนรายการห้องสมุดลอยฟ้า ที่คิดถึงการจัดรายการของ "คุณป้ารายการห้องสมุด" สามารถฟังคลิปเสียงได้ทาง เฟซบุ๊ก รงค์รุจา สีห์สุรไกร