หมู : ชายหัวใจหมูเสียชีวิตแล้ว 2 เดือนหลังรับการปลูกถ่ายอวัยวะสัตว์

ชายอเมริกันวัย 57 ปี ที่ได้รับการปลูกถ่ายหัวใจจากหมูเมื่อต้น ม.ค. ปีนี้ เสียชีวิตลงแล้ว

คณะแพทย์ที่ดูแลนายเดวิด เบนเน็ต คนไข้ชายวัย 57 ปีที่ป่วยเป็นโรคหัวใจระยะสุดท้าย ในเมืองบัลติมอร์ รัฐแมรีแลนด์ สหรัฐฯ แถลงว่าเขาเสียชีวิตเมื่อ 8 มี.ค. หลังสภาพร่างกายแย่ลงในรอบหลายวันที่ผ่านมา

นายเบนเน็ตเข้ารับการผ่าตัดเมื่อ 7 ม.ค. ระหว่างการพักฟื้นในโรงพยาบาล เขาได้มีโอกาสชมการแข่งขันซูเปอร์โบวล์ เมื่อ 13 ก.พ. และหวังว่าจะได้มีโอกาสกลับบ้านไปเจอกับเจ้าลัคกี้ หมาตัวโปรด

ความสำเร็จของคณะแพทย์สหรัฐฯ ในการผ่าตัดใส่หัวใจหมูให้ชายวัย 57 ปี คือความพยายามครั้งล่าสุดของมนุษย์ในการปลูกถ่ายอวัยวะจากสัตว์ให้คน

คณะแพทย์โรงพยาบาลแมริแลนด์ ในเมืองบัลติมอร์แถลงเมื่อ 10 ม.ค. ว่า ใช้เวลา 7 ชั่วโมงในการปลูกถ่ายหัวใจหมูให้นายเบนเน็ต หลังการผ่าตัดผ่านไป 3 วัน คนไข้ชายวัย 57 ปี ยังมีอาการปกติ

นายเบนเน็ตนับเป็นมนุษย์รายแรกของโลกที่ได้รับการปลูกถ่ายหัวใจจากหมูที่ผ่านการตัดต่อพันธุกรรม อย่างไรก็ดีขณะนี้ยังเร็วเกินไปที่จะสรุปว่าการปลูกถ่ายอวัยวะข้ามสายพันธุ์ดังกล่าวจะมีผลอย่างไร แต่ถือเป็นก้าวแรกของการทดลองที่เคยกล่าวกันมาหลายสิบปีว่า ในวันหนึ่งข้างหน้า มนุษย์อาจสามารถใช้อวัยวะของสัตว์มาช่วยต่อชีวิตคนได้

ตาย หรือ เสี่ยง

ทีมแพทย์จากศูนย์การแพทย์ของมหาวิทยาลัยแมริแลนด์ระบุว่า การผ่าตัดเปลี่ยนอวัยวะดังกล่าวแสดงให้เห็นว่าหัวใจซึ่งมาจากสัตว์ที่ผ่านการตัดต่อทางพันธุกรรม สามารถทำงานในร่างกายมนุษย์ได้โดยปราศจากการต่อต้านในทันที

นายเบนเน็ตเป็นผู้ป่วยโรคหัวใจระยะสุดท้าย และไม่มีคุณสมบัติที่จะได้รับการปลูกถ่ายหัวใจมนุษย์ เขาจึงเลือกเข้าสู่การทดลองนี้และตระหนักดีว่ากระบวนการนี้อาจไม่ประสบผลสำเร็จ

"ผมมีแค่ 2 ทางเลือก คือ ตาย หรือเข้าร่วมการปลูกถ่ายอวัยวะครั้งนี้ ผมอยากจะมีชีวิตอยู่ ผมรู้ว่ามันอาจเป็นฝัน ลม ๆ แล้ง ๆ แต่มันก็เป็นทางเลือกสุดท้ายที่ผมมี" เขากล่าวในวันก่อนเข้ารับการผ่าตัด

นายเบนเน็ตขาดคุณสมบัติที่จะได้รับการปลูกถ่ายหัวใจมนุษย์ เนื่องจากคณะแพทย์เห็นว่าสุขภาพของเขาย่ำแย่เกินกว่าการเข้าสู่กระบวนการ เขาป่วยติดเตียงถึง 6 สัปดาห์และต้องใช้เครื่องช่วยชีวิตตลอดเวลาก่อนการผ่าตัด

"ตอนนี้ผมหวังว่าจะดีขึ้นแล้วลุกจากเตียงได้"

ทีมแพทย์ของมหาวิทยาลัยแมริแลนด์ระบุว่า การผ่าตัดเปลี่ยนอวัยวะดังกล่าวแสดงให้เห็นว่าหัวใจซึ่งมาจากสัตว์ที่ผ่านการตัดต่อทางพันธุกรรม สามารถทำงานในร่างกายมนุษย์ได้โดยปราศจากการต่อต้านในทันที หลังจากที่ยีนหลายชนิดที่ร่างกายมนุษย์อาจต่อต้านถูกกำจัดไป

ศัลยแพทย์ บาร์ตลีย์ พี กริฟฟิธ กล่าวในเอกสารเผยแพร่ว่า การผ่าตัดครั้งนี้เป็น "อีกก้าวหนึ่งของการแก้วิกฤตขาดแคลนอวัยวะ" ในสหรัฐฯ ที่พบว่ามีผู้รอรับบริจาคอวัยวะอยู่กว่า 100,000 คน และทุกวัน มีผู้เสียชีวิตลง 17 คน ขณะรอรับบริจาค

การปลูกถ่ายอวัยวะหมูสู่คนไม่ใช่แนวคิดใหม่ เพราะมีการใช้ลิ้นหัวใจหมูในมนุษย์อย่างแพร่หลาย และอวัยวะของพวกมันก็มีขนาดที่พอเหมาะพอดีกับร่างกายมนุษย์อยู่แล้ว

ปลูกถ่ายไตหมูให้คน

เมื่อ ต.ค. ปีที่แล้ว คณะศัลยแพทย์สหรัฐฯ กล่าวว่า พวกเขาประสบความสำเร็จในการปลูกถ่ายไตหมูให้กับมนุษย์ ซึ่งเป็นผู้ป่วยที่อยู่ในภาวะสมองตาย ไม่มีโอกาสฟื้นตัวกลับสู่สภาวะปกติ แต่ยังอยู่ได้ด้วยเครื่องประคองชีวิต

ไตที่นำมาใช้ปลูกถ่ายมาจากหมูที่ได้รับการดัดแปลงพันธุกรรมเพื่อยับยั้งไม่ให้ร่างกายรับรู้ว่าเป็น "สิ่งแปลกปลอม" และถูกร่างกายปฏิเสธ

ศัลยแพทย์ใช้เวลาผ่าตัด 2 ชม. ที่ศูนย์การแพทย์แลนกอน เฮลท์ (Langone Health) ของมหาวิทยาลัยนิวยอร์ก ในการเชื่อมต่อไตจากหมูผู้บริจาคกับหลอดเลือดของผู้รับซึ่งเป็นคนไข้ที่อยู่ในภาวะสมองตาย เพื่อดูว่าอวัยวะนั้น ๆ จะทำงานได้ตามปกติหรือถูกปฏิเสธเมื่อได้รับการปลูกถ่ายสู่มนุษย์

พวกเขาได้เฝ้าติดตามการทำงานของไตอย่างใกล้ชิดในช่วง 2 วันครึ่งหลังการผ่าตัด ผ่านการทดสอบหลายต่อหลายครั้ง

ดร. โรเบิร์ต มอนต์โกเมอรี หัวหน้าทีมนักวิจัย กล่าวกับบีบีซีว่า "เราสังเกตเห็นว่า ไตจากหมูทำงานคล้ายคลึงกับไตของมนุษย์ที่ใช้ปลูกถ่ายโดยทั่วไป และยังดูเหมือนว่าจะเข้ากับร่างกายได้ดีพอ ๆ กับไตสภาพปกติของมนุษย์"

"มันทำงานได้ตามปกติและดูเหมือนจะไม่ถูกร่างกายปฏิเสธ"

ศัลยแพทย์ยังได้ทำการปลูกถ่ายต่อมไทมัสของหมูบางส่วนไปพร้อมกับไตด้วย พวกเขาคิดว่าต่อมไทมัสอาจช่วยยับยั้งร่างกายมนุษย์ไม่ให้ปฏิเสธไตหมูในระยะยาว ด้วยการทำหน้าที่กำจัดเซลล์ภูมิคุ้มกันที่อาจเล็ดรอดออกมาต่อสู้กับเนื้อเยื่อของหมู

การตัดต่อพันธุกรรมในหมู

เมื่อ ส.ค. 2017 วารสาร Science ได้เผยแพร่ผลงานวิจัยของนักวิทยาศาสตร์สหรัฐฯ ที่ประสบความสำเร็จในการตัดต่อพันธุกรรมในหมู 37 ตัวให้ปลอดเชื้อไวรัสที่ซ่อนอยู่ในดีเอ็นเอของพวกมัน เป็นการก้าวข้ามอุปสรรคข้อหนึ่งในการปลูกถ่ายอวัยวะหมูให้แก่มนุษย์

การวิจัยนี้เริ่มจากการนำเซลล์ผิวหนังของหมูมาทดสอบ พบไวรัส PERVs (porcine endogenous retrovirus) 25 ชนิด ที่มีอยู่ในดีเอ็นเอของหมู ต่อมานักวิจัยได้นำเซลล์ของหมูมาผสมกับเซลล์ของมนุษย์แล้วพบว่า เชื้อไวรัสเหล่านี้ สามารถหลุดรอดมาทำให้เนื้อเยื่อมนุษย์ติดเชื้อได้

บรรดานักวิทยาศาสตร์จึงใช้เทคโนโลยีตัดต่อยีน Crispr มากำจัดไวรัสเหล่านี้ หลังจากนั้นใช้เทคโนโลยีเดียวกับการโคลนแกะดอลลีมาโคลนเซลล์ที่ไร้ไวรัส เข้าสู่ไข่ของแม่หมู แล้วสร้างตัวอ่อน แม้กระบวนการไม่สมบูรณ์ แต่ได้ลูกหมู 37 ตัวที่สุขภาพแข็งแรง